NOS Nieuws - Algemeen

De oudste verzekeraar van het land, die de basis legde voor de moderne verzekeringswereld, bestaat niet meer. Directeur José Groot brengt vandaag vanuit Haarlem alle 2200 uitvaartpolissen van De Onderlinge van 1719 naar ASR, die ze overneemt. Het einde was na 306 jaar onvermijdelijk, verzucht Groot in het historische onderkomen aan de Korte Begijnestraat in Haarlem: "De tijd heeft De Onderlinge ingehaald."

Het moderne verzekeringsstelsel doet het ooit baanbrekende De Onderlinge de das om. "We zijn te klein om te kunnen voldoen aan alle eisen", legt Groot het probleem uit. In de begintijd waren er ook regels, maar flink minder. "We mochten in 1719 van de burgemeester van Haarlem bijvoorbeeld niet meer dan 600 leden hebben. Ik neem aan dat de gemeente de jaarrekeningen toen ook controleerde."

Tegenwoordig kan directeur Groot zich amper nog met verzekeren bezig houden, omdat ze vrijwel al haar tijd besteedt aan het voldoen aan wetten en regels. "Er is een toezichthouder, een accountant die aan regels moet voldoen, veiligheid met computersystemen, de privacywetgeving. Het is oneindig. Als verzekeraar maak je een afspraak met een polishouder. Maar wij kunnen niet meer garanderen dat we die afspraak in lengte van jaren kunnen nakomen. Daarom zijn we vorig jaar gaan zoeken naar een partij die dat wel kan voor onze polishouders."

Basis van verzekeren

Het historische kantoor van De Onderlinge maakt in één blik de kern van verzekeren duidelijk. In het oog springt de groene balie waar leden wekelijks, maandelijks of per kwartaal door een luikje hun premie, een paar cent, kwamen betalen.

"Dit ademt geschiedenis", zegt Groot over de laatst overgebleven 'begrafenisbos' , zoals een verzekeraar indertijd heette. "Leden doen hier de premie in een bos, een bus. En als iemand overlijdt dan haal je het geld eruit om de begrafenis te betalen. Dat is de essentie van verzekeren: met elkaar de risico's dragen die één iemand treffen."

Begin achttiende eeuw, toen Nederland nog een republiek was, bestond verzekeren wel in de groeiende steden, maar slechts voor een select clubje inwoners, vertelt Groot. "Als je een ambacht leerde of in een gilde werkte, was je automatisch verzekerd. Zat je daar niet in, dan moest je het zelf regelen."

Juist in Haarlem groeide het aantal inwoners dat buiten de boot viel. "Er werkten bijvoorbeeld mensen, vaak uit Vlaanderen, in de blekerijen. Die konden zich nergens bij aansluiten."

Terwijl een nette begrafenis in die tijd haast ongekend belangrijk was. "Vanuit religieus oogpunt wilde iedereen graag binnen de stadsmuren en het liefst zo dicht mogelijk bij de kerk begraven worden. Dat kostte geld. Als je dat niet had werd je buiten de stad in een massagraf begraven."

Op last van de toenmalige burgemeester kwam er in 1719 de eerste overlijdensverzekering waar iedereen, ongeacht afkomst en beroep, zich vrijwillig bij kon aansluiten. Dat werd Begrafenisbos De Vrijwillige Liefdebeurs, later herdoopt tot De Onderlinge van 1719.

25 gulden

Hoe belangrijk de verzekeraar was, blijkt wel uit een kopie van een eeuwigdurende obligatie van de gemeente Haarlem uit 1775 die Groot vanaf een kast tevoorschijn haalt. "Hiervoor zijn alle roerende en onroerende goederen van de gemeente Haarlem aan ons verpand. Als de gemeente hun 25 gulden, 11 euro 35, niet keurig op tijd aan ons overmaakt zouden we in theorie eigenaar van de stad Haarlem kunnen worden. Niet gebeurd. Maar de obligatie loopt nog steeds."

Zo is er overal historie te vinden in het kantoor aan de Korte Begijnestraat. In een grote kluis komen bakken met polissen die Groot vandaag symbolisch naar ASR brengt. "Geen verzekeraar heeft zulke papieren polissen nog. Wij stoppen ook alles in de computer, maar mijn voorgangers geloofden er erg in om alles dubbel vast te leggen. Dat hebben we tot een half jaar terug nog gedaan."

Avant la lettre

Ook de kluis zelf is een boegbeeld van het verzekeringsstelsel: "Geen ingewikkelde sloten, maar wel met meerdere sleutels. De polisdossiers staan bovenin. De waardepapieren en het geld lagen altijd in een loden kist onderin. Die had drie hangsloten met drie sleutels die bij drie verschillende mensen in de zak of de portemonnee zaten. En de vierde bij de bestuurder. Om iets te doen wat verkeerd was, had je vier mensen nodig. Risicomanagement avant la lettre."

Met het einde van de verzekeraar trekt Groot binnenkort ook de deuren van het kantoor achter zich dicht. Gezocht wordt nog naar een koper die het pand in ere wil behouden. "Dit ademt geschiedenis. Er is hier te zien hoe verzekeren is begonnen. We hopen op een koper die het pand hopelijk één keer per jaar wil openstellen voor het publiek."

De politie heeft drie verdachten gearresteerd in verband met de aanval op een synagoge in Manchester. De aanval wordt beschouwd als een terroristische aanslag, meldt hoofdcommissaris Taylor van de terrorismebestrijding bij de politie. Hij noemt de aanslag hartverscheurend.

De dader is volgens de politie een 35-jarige Britse staatsburger van Syrische afkomst. De drie opgepakte verdachten zijn twee mannen van in de 30 en een vrouw van in de 60. Onduidelijk is wat hun rol precies zou zijn geweest, maar ze worden verdacht van het plegen, voorbereiden en aanzetten tot terroristische daden.

De dader doodde bij de aanslag twee mensen. Dit waren leden van de Joodse gemeenschap van Manchester, zegt de regionale politiecommissaris Watson. Ze waren in de synagoge vanwege Jom Kipoer, de belangrijkste feestdag in het jodendom.

Vier anderen liggen nog in het ziekenhuis. Zij hebben bij de aanval ernstige verwondingen opgelopen.

Synagoge

Vanochtend kwam rond 09.30 uur lokale tijd een melding binnen bij de politie dat er een auto op mensen was ingereden en een man was neergestoken. Een paar minuten later opende de politie het vuur op de dader, die daarbij omkwam.

Volgens Watson hebben beveiligers van de synagoge en gelovigen "door hun dappere optreden" voorkomen dat de dader naar binnen kon. Er was op het moment van de aanslag een groot aantal gelovigen in het gebedshuis. Hij bedankt de omstanders die snel de politie belden. "Hierdoor konden de agenten snel optreden."

Na afloop werd de explosievenopruimingsdienst ingezet. De dader had volgens Watson een vest om en het leek alsof daar explosieven aan vastzaten. Rond 13.30 uur lokale tijd was er een luide knal te horen. De BBC spreekt van een gecontroleerde explosie.

Op deze door de NOS geverifieerde beelden is te zien hoe agenten een man onder schot houden bij de synagoge:

Hoofdcommissaris Taylor zegt dat de politie voor terrorismebestrijding alle mogelijke middelen inzet. Eerder zei de Londense politie de beveiliging rondom synagoges en Joodse plekken in de hoofdstad uit voorzorg te hebben opgeschroefd. "Hoewel er geen indicatie is voor een toegenomen dreiging in Londen, hebben we extra materiaal beschikbaar gesteld."

Ook premier Starmer liet weten dat synagoges extra politiebescherming krijgen. "We doen er alles aan om onze Joodse gemeenschap veiligheid te blijven geven."

Politiecommissaris Watson zegt dat het onderzoek snel verloopt en dat er zo snel mogelijk updates gegeven zullen worden. De prioriteit van de politie is "het publiek veilig houden".

'Weerzinwekkend'

Premier Starmer keerde eerder terug van een top met EU-collega's in Kopenhagen voor crisisoverleg. In zijn ambtswoning kwamen onder meer de politietop en leden van het kabinet samen. Hij gaf na het overleg een korte verklaring aan de pers. Daarin zei hij dat Groot-Brittannië de toenemende antisemitische haat "moet verslaan".

Volgens de premier heeft een "walgelijk individu Joden aangevallen omdat ze Joden zijn" en heeft de dader "Groot-Brittannië aangevallen vanwege onze waarden". Wat betreft de Joodse gemeenschap zegt hij "alles in zijn macht te doen om hun de veiligheid te garanderen die ze verdienen".

Burgemeester Burnham van Manchester bedankt de hulpdiensten en vrijwilligers voor hun inzet en moed. Hij noemt de aanslag in zijn stad een "gruwelijke antisemitische aanval op onze Joodse vrienden". Volgens hem zal Manchester nooit "haat, verdeeldheid en geweld" laten winnen.

Koning Charles en koningin Camilla zijn ook enorm geschrokken en verdrietig door het nieuws, melden ze in een verklaring. "Vooral op zo'n bijzondere dag voor de Joodse gemeenschap. Onze gedachten en gebeden gaan uit naar iedereen die getroffen is door dit afschuwelijke incident."

De provincie Gelderland mag de wolf die bij een schapenhouder in de gemeente Barneveld tientallen schapen heeft gedood voorlopig niet afschieten. Volgens de rechter heeft de provincie onvoldoende uitgelegd dat het doden van de wolf noodzakelijk is.

De provincie moet daarom eerst naar de bezwaren van de Faunabescherming en Animal Rights kijken. Tot die tijd mag er niet worden geschoten, schrijft Omroep Gelderland. De provincie Gelderland reageert teleurgesteld op het besluit van de rechter.

Bij de zitting van twee weken geleden wilde de rechter weten of de provincie naar alternatieve maatregelen heeft gekeken. "Alsof een tandarts gelijk het hele gebit trekt bij iemand met kiespijn", zei de rechter over de wens van de provincie om tot afschot over te gaan.

'Flapperlinten'

Zo wijst de rechter op zogenoemde 'flapperlinten' die op de hekken van de schapenhouder kunnen worden aangebracht. "Dat lijkt in Zweden en de VS effectief, percelen waar die linten zijn aangebracht - al dan niet met stroom - worden al lange tijd niet meer bezocht door de wolf."

Tegelijkertijd zegt de rechtbank begrip te hebben dat de provincie wil optreden tegen een wolf die over hekken springt en schapen doodt. De gebeurtenissen zorgen voor "verdriet bij de boer" en leiden tot maatschappelijke onrust.

Volgens de rechtbank voldoet de argumentatie van de provincie echter niet aan de regels.

Tientallen schapen

Het betreffende dier zou in de afgelopen maanden in Voorthuizen, een dorp in de gemeente Barneveld, zo'n twintig keer schapen hebben aangevallen die achter wolfwerende rasters stonden.

Voor de provincie Gelderland was dat reden om opdracht te geven deze wolf af te schieten. Niet eerder besloot een provincie een wolf te laten afschieten na aanvallen op landbouwhuisdieren.

De Italiaanse filmposterkunstenaar Renato Casaro is op 89-jarige leeftijd overleden. Zijn ontwerpen, vol bezwete biceps en geklemde kaken, bepaalden in de jaren 80 wereldwijd de esthetiek van het actiegenre. De Britse krant The Guardian noemde hem daarom ooit de 'Michelangelo van de filmposter'.

Casaro schilderde filmhelden als Arnold Schwarzenegger in Conan the Barbarian, Sylvester Stallone als Rambo en Clint Eastwood in zijn spaghettiwesterns, maar kon ook droogkomisch uit de hoek komen voor de Bud Spencer-films. Ingetogener was hij voor serieuzere films als The Last Emperor of Once Upon a Time in America.

"Ik ben met het penseel in mijn handen geboren", zei Casaro zelf in de documentaire The Last Movie Painter. Al in zijn jeugd combineerde hij zijn twee liefdes film en schilderen door bij de plaatselijke bioscoop om oude posters te bedelen. "Ik rende dan zo snel mogelijk naar huis om thuis te proberen een kopie te schilderen."

De trailer van de documentaire over Casaro:

Het leverde hem zijn eerste baantje op: op een bioscoopmuur de filmaffiches in het groot naschilderen. Als tiener rolde hij zo het vak in, op zijn 21ste had hij al een eigen studio. Al snel moest hij honderd posters per jaar produceren.

Hollywood lonkte toen hij voor John Hustons The Bible een billboard op Sunset Boulevard in Los Angeles mocht maken. "Daarna stopte mijn telefoon niet meer met rinkelen."

Internationaal het bekendst werd Casaro's ontwerp voor Conan the Barbarian, waarmee Arnold Schwarzenegger zou doorbreken. De imposante torso van de bodybuilder was een kolfje naar zijn hand. "Schwarzenegger is perfect om te schilderen", vond Casaro. "Met zijn uit marmer gehouwen gezicht. Echt een genot."

Ook met die andere actieheld uit de eighties, Stallone, kon Casaro overweg, blijkt uit de posters voor de Rambo-films. "Zijn opdracht was hem als een echte held af te beelden. Hij was heel enthousiast over het resultaat."

Casaro legde ooit uit dat hij probeerde "de essentie te vangen: dat ene moment, die blik, die houding, die alleszeggende beweging die de hele film samenvat. Dat is het moeilijkst." Zeker aangezien hij een strikte regel had: "Niet valsspelen: je mag niets beloven dat niet in de film zit."

Vaak koos Casaro daarbij voor een moment vlak voor de actie zou uitbreken. "Tegenwoordig is het allemaal explosies en actie, geen subtiliteit. Het publiek weet precies wat ze kunnen verwachten", verzuchtte hij eens. "Ik wilde liever een moment laten zien voordat de actie losbarst, als de held zich op het gevecht voorbereidt."

Zo maakte hij posters voor elk denkbaar genre, van scifi-pulp Flash Gordon tot James Bond-film Octopussy, voor David Lynch' mislukte epos Dune tot sprookjesfilms als The Neverending Story en The Princess Bride.

Vaak waren het ontwerpen voor een specifieke markt, met name Italië en Duitsland. Casaro vond het jammer dat bij een film tegenwoordig vaak wereldwijd voor dezelfde afbeelding wordt gekozen. "Het is allemaal saai. Alles hetzelfde met grote hoofden van acteurs en misschien een explosie. Niemand durft meer iets", vond hij. "Niemand probeert meer een poster te maken die in het ene land beter werkt dan in het andere."

Zeer tevreden keek hij terug op zijn sobere ontwerp voor The Last Emperor. "De opdracht was het niet te politiek te maken, dus niet het rood van de Chinese communistische partij. Ik besloot me te richten op alleen de jonge keizer en weg te blijven bij politiek. Ik was erg trots dat die versie ook in China is gebruikt."

Eind jaren 90 voorvoelde Casaro dat zijn manier van werken uit de gratie raakte. Muis en pc werden steeds vaker verkozen boven penseel en verf. De laatste poster die hij maakte was voor de stripverfilming Asterix & Obelix tegen Caesar (1999).

Zijn ervaring in het weergeven van filmsterren wendde Casaro ook aan voor een serie pastiches van beroemde Italiaanse kunstwerken, zoals Het Laatste Avondmaal met Marilyn Monroe en Clark Gable als hoofdpersonen of De school van Athene met James Dean en Charlie Chaplin.

Dankzij Quentin Tarantino kwam er nog een toegift: die vroeg Casaro voor de film Once Upon a Time... in Hollywood een reeks posters te maken waar hoofdpersoon Rick Dalton (Leonardo DiCaprio) zogenaamd in gespeeld had.

"Bedankt dat je mijn film vereerde met jouw kunst", schreef de regisseur in een bedankje aan Casaro. "Jij was altijd mijn favoriet."

De verkeershinder door files was in september fors hoger dan in dezelfde maand vorig jaar. De filezwaarte (lengte x duur file) nam met 19 procent toe, zegt de ANWB Verkeersinformatie.

De toename was het hoogst in de ochtendspits: 34 procent. Overdag bedroeg hij 27 procent, in de avondspits 9 procent.

In de grensprovincies nam de filezwaarte toe door de invoering van grenscontroles. In de provincie Gelderland was de toename 24 procent.

Over de periode van januari tot en met september gemeten is de filezwaarte met 7 procent gestegen ten opzichte van dezelfde periode in 2024. Normaal gesproken is de hinder door files het hoogst in het najaar. In oktober en november zijn er minder vrije dagen en wordt er meer onder moeilijke omstandigheden gereden, zoals in het donker en bij slecht weer.

Zorgverzekeraar VGZ neemt het grootste deel van branchegenoot ONVZ over. Het merk van die laatste blijft nog wel bestaan. ONVZ blijft dan ook verzekeringen aanbieden, maar VGZ neemt de meeste werkzaamheden over.

VGZ is een van de grootste zorgverzekeraars in Nederland. ONVZ is een kleinere branchegenoot.

ONVZ zegt als kleinere "landelijke speler" niet genoeg te kunnen profiteren "van schaalvoordelen om onze premiestelling concurrerend te houden". Daar zou deze overname verandering in moeten brengen. "Dankzij de samenwerking met VGZ kunnen we de premie betaalbaarder houden en onze dienstverlening verder verbeteren", zegt bestuursvoorzitter Jean-Paul van Haarlem.

'Nog negen over'

"In deze strategische samenwerking worden de krachten op het gebied van zorginkoop en operationele uitvoering van verzekeringen gebundeld", zeggen de twee verzekeraars. Wel wordt VGZ vanaf 1 januari 2027 de zogenoemde risicodrager van de basisverzekeringen en de aanvullende verzekeringen.

De Autoriteit Consument en Markt moet de overname nog officieel goedkeuren. "Als de Autoriteit Consument en Markt de transactie goedkeurt, is het de grootste in de zorgverzekeringsmarkt in lange tijd", schrijft het FD. "Na de versmelting resteren in Nederland nog negen zorgverzekeringsconcerns met vaak meerdere merken."

Jeugdombudsmannen willen in kaart brengen hoeveel jongeren door de toeslagenaffaire studieschulden hebben. Het kabinet wil tot nu toe geen inzicht geven in deze cijfers. Daarom roepen de Jeugdombudsmannen gedupeerde jongeren op hun verhaal te delen via een anonieme vragenlijst.

In maart stuurden de ombudsmannen een brief naar de staatssecretaris Toeslagen, de minister van Onderwijs en DUO om cijfers hierover vrij te geven. De staatssecretaris wil dit niet doen, onder meer omdat er in verband met de AVG een wetswijziging nodig is.

Inzicht geven in de grootte van dit probleem is essentieel voor een oplossing, stellen de Jeugdombudsmannen. "Er zijn 100.000 kinderen slachtoffer van de toeslagenaffaire, maar hoeveel daarvan DUO-schulden hebben is onduidelijk", zegt Stans Goudsmit, Jeugdombudsman in de regio Rotterdam-Rijnmond.

Lenen om te helpen

Veel van de jongeren vroegen juist leningen aan om hun ouders te helpen. "Er zijn jongeren die bij DUO hebben geleend om bij te dragen aan het huishouden", zegt Goudsmit. "Om daarmee de huur te betalen, boodschappen te doen of om kleren te kopen."

Het kabinet weigert de schulden bij DUO van de jongeren kwijt te schelden. "Het vreemde is dat ouders worden geholpen met hun schade en hun schulden, ook met hun DUO-schulden. En deze kinderen niet. Wij als Jeugdombudsmannen zeggen: dat is vreemd, want het hele gezin is slachtoffer geworden van ongekend onrecht dat ze door de overheid is aangedaan. Je zult de kinderen daar ook mee moeten helpen."

Overleven

Sara (haar echte naam is bekend bij de redactie) is student geneeskunde. Ook zij gaf haar lening aan haar ouders om rond te komen. "In die situatie is het roeien met de riemen die je hebt", zegt Sara. "Zo'n lening is de kortste weg om de schade voor je familie en jezelf te beperken. Achteraf zit je met de gebakken peren."

Die situatie maakte dat ze niet 100 procent voor haar studie kon gaan. Ze liep flinke studievertraging op. "Ik stond er met één been in, met het andere was ik financieel aan het overleven en aan het helpen." Naast vijf dagen per week coschappen, had ze in de weekenden en de vakanties een bijbaan in de zorg.

De toeslagenaffaire

De toeslagenaffaire draait om tienduizenden ouders die door de Belastingdienst ten onrechte werden bestempeld als fraudeur. Vaak moesten ze vele duizenden euro's aan kinderopvangtoeslag terugbetalen en soms kwamen daar ook nog hoge boetes bij. Gedupeerden raakten in grote problemen. In 2019 trad de staatssecretaris van Financiën af vanwege de kwestie. Nadat een parlementaire ondervragingscommissie met snoeiharde conclusies was gekomen, viel het kabinet-Rutte III.

Als slachtoffer van de toeslagenaffaire kreeg Sara's moeder compensatie, maar Sara kon daar geen aanspraak op maken. "Dat is ook een belangrijk punt", zegt Sara. "Ik hoor van veel andere jongeren dat de manier waarop dit nu opgelost is een wig heeft gedreven tussen familieleden." De ouders wel compenseren en de kinderen niet vindt ze "een grote misstap".

Ook het advies van de onafhankelijke commissie van Mariëtte Hamer luidde: stel deze jongeren vrij van de studieschulden. Het is een van de adviezen van het rapport dat in maart verscheen. "Een van de belangrijkste maatregelen die de overheid kon nemen voor kinderen en jongeren die wij als commissie adviseerden, was de DUO-schulden kwijtschelden", zegt commissielid Benito Walker. "Uiteindelijk legt de overheid dit naast zich neer."

Sara hoopt dat de DUO-schulden snel worden kwijtgescholden. "Zodat we door kunnen met ons leven." Daarnaast is ze blij dat de Jeugdombudsmannen actie ondernemen. "Ik hoop dat dit druk uitoefent op de overheid om toch die cijfers te delen."

'Jeugd is afgepakt'

Het is niet zo dat deze jongeren nu helemaal geen hulp krijgen, zegt Goudsmit. "Kinderen van slachtoffers van het toeslagenschandaal krijgen een bedrag en kunnen ook bij de gemeente aankloppen voor zogenoemde brede ondersteuning. Ook worden ze met problematische schulden geholpen. DUO-schulden vallen niet onder die problematische schulden."

Nu kunnen jongeren, afhankelijk van hun leeftijd, maximaal 10.000 euro krijgen. "Het is op zijn hoogst 10.000 euro voor 18-plus", legt Goudsmit uit. Voor veel jongeren is dat niet genoeg om hun studieschuld af te betalen.

"Het dekt ook niet de schulden en de schade die hen is aangedaan", stelt de Rotterdamse Jeugdombudsman. "Deze kinderen zijn net als hun ouders dakloos geworden, uit huis geplaatst en hebben in grote armoede moeten leven. Ze zeggen: onze jeugd is afgepakt. 10.000 euro is niet voldoende om dat te herstellen."

Wat gebeurde er precies in de toeslagenaffaire? NOS op 3 legt het uit:

Meta moet zijn apps Instagram en Facebook in Nederland een algoritmevrije optie geven, waarbij een chronologische nieuwsfeed als standaard kan worden ingesteld. Dat oordeelt de rechtbank in Amsterdam in een zaak die werd aangespannen door burgerrechtenorganisatie Bits of Freedom.

Dat betekent dat gebruikers dus moeten kunnen kiezen voor een feed die niet wordt samengesteld op basis van de veronderstelde interesse van gebruikers. Die optie is er nu wel, maar is verborgen en kan niet als standaard worden ingesteld.

Bits of Freedom spande de rechtszaak aan omdat Instagram en Facebook daarmee de Europese Digital Services Act zou overtreden. De rechter geeft de burgerrechtenorganisatie daarin gelijk.

Twee weken

Meta krijgt twee weken om zijn apps aan te passen voor Nederlandse gebruikers. Doet het bedrijf dat niet, dan moet het Bits of Freedom een dwangsom van 100.000 euro per dag betalen, met een maximum van vijf miljoen euro.

"Fantastisch, echt een hart onder de riem voor iedereen die probeert om Meta's macht te beteugelen", reageert directeur Evelyn Austin van de burgerrechtenorganisatie.

Bits of Freedom spande de rechtszaak aan vanwege de verkiezingen, die door een feed gevuld met algoritmisch bepaalde content zouden worden beïnvloed. De wijziging geldt echter ook tot na de verkiezingen op 29 oktober, oordeelt de rechter, iets waartegen Meta zich verzette.

De wijziging geldt alleen voor Nederland. "Dat is de reikwijdte van deze rechter. Maar de Europese wet waar het nu over gaat, geldt in heel Europa", benadrukt Austin.

Meta zegt in een reactie in beroep te zullen gaan tegen de uitspraak, waar het bedrijf het "fundamenteel mee oneens" is. "Volgens ons is dit een zaak voor de Europese Commissie, en niet iets voor individuele rechtbanken in EU-lidstaten."

Een undercoveroperatie van het BBC-programma Panorama laat zien dat racisme en vrouwenhaat bij agenten van een Londens arrestantencentrum nog volop aanwezig zijn. Niet wetend dat een camera meedraaide, zeiden agenten dat immigranten moeten worden neergeschoten. Ook leken ze te genieten van gebruik van geweld en lieten ze zich laatdunkend uit over aangiften van verkrachting, aldus de BBC.

Een verslaggever van Panorama ging zeven maanden undercover als medewerker van het detentiecentrum van het politiebureau Charing Cross in het centrum van Londen. Dat bureau raakte vier jaar geleden in opspraak, omdat agenten racistische en homo- en vrouwonvriendelijke uitspraken deden, arrestanten intimideerden en zich schuldig maakten aan pesterijen.

De politieleiding betuigde diepe spijt. Twee agenten kregen ontslag, twee anderen namen zelf ontslag en negen agenten werden overgeplaatst.

Voorbeelden

Vier jaar later is er volgens de BBC niet veel verbeterd. De boosdoeners houden zich in als er iemand bij is die ze niet vertrouwen, maar verder is er niet veel veranderd. Een officier zei tegen de undercover-verslaggever: "Als er een nieuwe bij ons komt, zetten we maskers op. Je moet eerst weten met wie we te maken hebben."

De BBC noemt de namen van de agenten die in de fout gaan voluit. Zo besprak een leidinggevende, sergeant Joe McIlvenny, zijn seksuele ervaringen uitgebreid met ondergeschikten. Hij liet hen onder meer weten dat hij seksueel opgewonden raakte als een partner met zijn tepels speelde. Protest van vrouwelijke collega's die op gehoorafstand zaten, negeerde hij.

Dezelfde sergeant liet een verdachte man op borgtocht vrij die zijn zwangere vriendin zou hebben verkracht en in de buik zou hebben geslagen. Toen een vrouwelijke ondergeschikte hem daarop aansprak, zou hij "dat is wat zij zegt" hebben geantwoord.

In ontmoetingen na werktijd lieten agenten zich geregeld racistisch uit en keerden ze zich tegen migranten en moslims. "Ze haten ons", zei een agent. "Islam is een probleem. Een groot probleem, denk ik."

Geschorst

De BBC stuurde een gedetailleerde lijst naar de leiding van de Londense politie. Commissaris Mark Rowley noemt het gedrag van zijn collega's "eerloos, totaal onacceptabel en in strijd met de normen en waarden van het korps". Negen agenten zijn geschorst, twee anderen hebben andere taken gekregen.

Het plan van demissionair minister Keijzer van Volkshuisvesting om het wonen in vakantiehuisjes tien jaar legaal te maken is onuitvoerbaar zegt de Dienst Toeslagen, onderdeel van het ministerie van Financiën. De mensen die geen eigenaar zijn maar zo'n huisje huren krijgen recht op huurtoeslag, en dat leidt tot een administratie die de dienst niet aankan.

In een zogenoemde uitvoeringstoets die Keijzer naar de Tweede Kamer heeft gestuurd waarschuwt de Dienst Toeslagen dat een moeilijk in te schatten aantal mensen huurtoeslag zal aanvragen. Mogelijk gaat het om tienduizenden.

Die aanvragen zijn lastig te beoordelen omdat het niet om gewone huurhuizen gaat die aan bepaalde voorwaarden moeten voldoen. De Dienst Toeslagen moet per recreatiewoning de situatie beoordelen. De aanvragen zijn ook fraudegevoelig omdat de huurcontracten vervalst kunnen worden door bijvoorbeeld de ingangsdatum te veranderen.

Voor burgers die recht hebben op huurtoeslag voor zo'n huisje is het ook een ingewikkelde papierwinkel, waarschuwt de Dienst. Juist omdat het een bijzondere categorie woningen is moeten mensen veel informatie aanleveren die ze zelf moeten uitzoeken. Bijvoorbeeld wat de kale huurprijs is, zonder kosten voor voorzieningen op het vakantiepark.

Huurtoeslag teruggevorderd

Als zij de informatie niet goed aanleveren, dan kan het zijn dat de huurtoeslag deels of helemaal moet worden teruggevorderd. Dat levert een groot risico voor de aanvragers op. Voor de extra taken voor de Dienst Toeslagen moeten mogelijk 475 extra ambtenaren worden aangenomen. De kosten kunnen oplopen tot 50 miljoen euro.

Wonen in een huisje op een vakantiepark is nu niet toegestaan. Toch staan er bijna 60.000 mensen ingeschreven op het adres van een recreatiewoning. Het werkelijke aantal ligt waarschijnlijk hoger. Keijzer wil de permanente bewoning tijdelijk legaliseren vanwege de woningnood.

Steekproeven

Ondanks eerdere kritiek van gemeenten wil Keijzer het plan toch doorzetten. Want veel bewoners van recreatiewoningen zijn juist blij dat hun situatie legaal wordt gemaakt.

Keijzer: "Deze mensen wonen al in vakantiewoningen. Niet omdat ze dat zo leuk vinden maar omdat er geen andere woningen voor ze zijn. Deze mensen melden zich de komende tijd bij de gemeente voor een persoonsgebonden vergunning en dan komt ook in beeld om welke vakantiewoningen het gaat. Dat ga ik met de Dienst Toeslagen de komende tijd doorakkeren."

Er komt nu eerst een onderzoek met steekproeven om beter in te schatten hoeveel mensen huurtoeslag gaan aanvragen. Tegelijkertijd wordt onderzocht of er oplossingen zijn die de uitvoerbaarheid verbeteren en de werklast voor Dienst Toeslagen beperken, belooft Keijzer.

De politie heeft gisteren bij een bedrijf in Uithoorn 35.000 xtc-pillen en kilo's MDMA in beslag genomen. Twee mannen van 32 en 34 jaar uit Hilversum zijn dezelfde dag aangehouden.

De politie kwam het pand op het spoor tijdens een lopend onderzoek naar drugshandel. In dat onderzoek waren al meerdere personen aangehouden die vermoedelijk als drugskoerier werkten. Verdere aanwijzingen leidden naar het bedrijfspand in Uithoorn.

In het pand stond professionele apparatuur voor de productie van drugs. Ook trof de politie een tabletteermachine aan, waarmee xtc-pillen worden geproduceerd. De apparatuur is in beslag genomen voor verder onderzoek. De drugs worden vernietigd.

De twee Hilversummers worden verdacht van betrokkenheid bij de productie.

Dat het demissionaire kabinet naar verwachting doodzieke kinderen uit Gaza laat overkomen voor een behandeling, valt in goede aarde bij veel politieke partijen en hulp- en zorgverleners in Nederland.

"De druk op het kabinet om dit wél te gaan doen is cruciaal geweest", zegt SP-Kamerlid Dobbe. Ook bij andere partijen in de Kamer wordt verheugd gereageerd op de toezegging. "Goed dat het kabinet eindelijk gehoor geeft aan de lange roep vanuit de Kamer", zegt D66-leider Jetten.

"Eindelijk een teken van medemenselijkheid", zegt Kamerlid Piri van GL-PvdA. Ook bijvoorbeeld VVD en SGP, die eerder tegen de moties stemden, zijn het eens met het kabinet omdat het gaat om een beperkt aantal kinderen die echt niet in de regio kunnen worden geholpen. PVV-leider Wilders blijft tegen en ziet liever dat de kinderen naar "het schatrijke" Saudi-Arabië gaan.

Demissionair premier Schoof zegt dat het kabinet tot nu toe dacht dat de zorg wel in de regio geboden kon worden, al beweerden veel hulporganisaties het tegendeel.

"Wij moesten eerst zelf tot die conclusie komen", legt hij uit:

Karel Hendriks, directeur Artsen zonder Grenzen Nederland, zegt "opgelucht en blij" te zijn dat zieke Gazaanse kinderen naar Nederland kunnen worden geëvacueerd.

"Deze politieke doorbraak redt kinderlevens", zegt hij. "We zijn dankbaar voor iedereen die samen met Artsen zonder Grenzen heeft volgehouden om deze noodzaak onder de aandacht te brengen. Al maanden waarschuwen wij dat deze kinderen niet meer geholpen kunnen worden in het door Israël kapotgeschoten zorgsysteem van Gaza, terwijl ziekenhuizen in de regio overvol zijn."

Hendriks zegt dat Nederlandse ziekenhuizen hebben aangegeven dat er genoeg capaciteit en menskracht is om de kinderen op te vangen. "We zullen het kabinet blijven aansporen om bij te dragen naar vermogen - niet alleen het absolute minimum". Ook zegt hij dat de evacuaties in de context van de humanitaire crisis in Gaza een druppel op een gloeiende plaat lijken, "maar elke druppel is in dit geval een kinderleven, en elk leven telt."

Kankerpatiënten

Het Prinses Máxima Centrum, het ziekenhuis voor kinderoncologie in Utrecht, zegt er te zijn "voor ieder kind met kanker, ongeacht hun nationaliteit of afkomst". Een woordvoerder zegt dat het de capaciteit heeft om enkele kinderen met kanker uit Gaza zorg te bieden "die ze zo snel mogelijk nodig hebben, want voor de behandeling van kanker geldt dat uitstel grote risico's met zich meebrengt".

Ook Unicef Nederland verwelkomt het besluit. Het kinderfonds van de Verenigde Naties zegt dat het "letterlijk het verschil kan betekenen tussen leven en dood". Volgens Unicef zijn op dit moment 3800 kinderen in Gaza die dringend die medische evacuaties nodig hebben.

De organisatie pleit ervoor de medische corridor naar de door Israël bezette Westelijke Jordaanoever te herstellen en noemt het "een belangrijke stap die snel genomen kan worden: dit is de meest veilige en effectieve manier om evacuaties mogelijk te maken".

Duizenden kinderen uit Gaza zijn geëvacueerd naar Egypte, maar daar kunnen ze niet altijd geholpen worden:

Bij een aanslag op een synagoge in de Britse stad Manchester zijn volgens de politie drie mensen gedood, onder wie de dader. De dader is door agenten doodgeschoten. De aanval vond plaats op een belangrijke joodse feestdag.

De explosievenopruimingsdienst is aanwezig bij de synagoge vanwege "verdachte voorwerpen" die de dader bij zich zou hebben gedragen. Rond 13.30 uur lokale tijd was er een luide knal te horen. De BBC spreekt van een gecontroleerde explosie.

Drie andere mensen raakten gewond en verkeren in kritieke toestand, meldt de politie.

Het is vandaag Jom Kipoer, de belangrijkste feestdag in het jodendom. Volgens de burgemeester van Manchester vond bij de synagoge in de buitenwijk Crumpsall daarom een bijeenkomst plaats.

Auto en mes

De politie zegt dat om 09.31 uur (plaatselijke tijd) een melding binnenkwam over een auto die op mensen was ingereden en dat een man was neergestoken. Dat bleek later een beveiliger te zijn.

Het is onduidelijk of de drie andere slachtoffers zijn neergestoken of door de auto zijn aangereden. De politie gaat uit van een terreuraanslag, aldus de krant Manchester Evening News. Om 09.38 uur werd het vuur op de vermoedelijke dader geopend.

Op deze door de NOS geverifieerde beelden is te zien hoe agenten een man onder schot houden:

De Londense politie heeft de beveiliging rondom synagoges en Joodse plekken in de hoofdstad opgeschroefd. "Hoewel er geen indicatie is voor een toegenomen dreiging in Londen, hebben we extra materiaal beschikbaar gesteld."

Premier Starmer heeft zijn afschuw uitgesproken. "Het feit dat dit plaats vond op Jom Kipoer, de heiligste dag op de joodse kalender, maakt dit nog weerzinwekkender."

De premier keert vervroegd terug van het overleg met EU-collega's in Kopenhagen voor crisisoverleg. Vanuit zijn vliegtuig liet hij weten dat synagogen extra politiebescherming krijgen. "We doen er alles aan om onze Joodse gemeenschap veiligheid te blijven geven."

Koning Charles en koningin Camilla zijn ook enorm geschrokken en verdrietig door het nieuws, melden ze in een verklaring. "Vooral op zo een bijzondere dag voor de Joodse gemeenschap. Onze gedachten en gebeden gaan uit naar iedereen die getroffen is door dit afschuwelijke incident."

De Belastingdienst wil zijn e-mail in datacenters van Microsoft onderbrengen, schrijft demissionair staatssecretaris Heijnen van Financiën aan de Tweede Kamer. Dat is volgens hem de uitkomst van een "gefaseerd en zorgvuldig traject".

Het besluit geldt ook voor de Douane en de Dienst Toeslagen. Na het toeslagenschandaal is de afdeling toeslagen formeel afgesplitst van de rest van de Belastingdienst, maar de organisaties delen nog wel ICT.

Onder meer e-mails en agenda's worden naar Microsoft verplaatst en ambtenaren kunnen straks met elkaar vergaderen en chatten via Teams. De "kernprocessen" voor onder meer het innen van de belastingen komen niet in de cloud.

Toenemende zorgen

Zeker sinds het aantreden van president Trump zijn er zorgen over het gebruik van de Amerikaanse cloud. Nederlandse overheden maken daar op grote schaal gebruik van, blijkt uit onderzoek van de NOS. De data staan weliswaar op Europese servers, maar uiteindelijk valt Microsoft onder de Amerikaanse wet.

De zorgen namen toe nadat de Amerikaanse regering het mailaccount van de voorzitter van het Internationaal Strafhof liet afsluiten. Dat gebeurde nadat het Strafhof arrestatiebevelen had uitgevaardigd tegen de Israëlische premier Netanyahu en zijn voormalig minister van Defensie.

In een zogenoemde beslisnota die ook naar de Kamer is gestuurd, erkennen ambtenaren dat er risico's zijn. Zo zou de Amerikaanse overheid kunnen meelezen of de dienstverlening zelf kunnen staken, al is die kans klein, schrijven ze. Het besluit om naar de cloud te gaan, kan daarom als "politiek gevoelig" worden zien, zo is te lezen.

Joost Schellevis, redacteur tech:

"Dat een gigantische, landelijke overheidsorganisatie met gevoelige gegevens overgaat naar de Amerikaanse cloud, is toch nog wel opvallend. Vooral iets kleinere overheden, provincies en gemeenten maken massaal gebruik van Microsoft 365 en andere Amerikaanse clouddiensten. Ministeries en grote, belangrijke organisaties met veel gevoelige data zaten nog relatief vaak op eigen infrastructuur, zoals de Autoriteit Consument en Markt en tot nu toe de Belastingdienst.

Maar een primeur is het ook weer niet. Zo staat ook de e-mail van alle Tweede Kamerleden bij Microsoft, iets wat veel Kamerleden aanvankelijk niet eens wisten. En ook de Autoriteit Financiële Markten gebruikt mailservers van Microsoft. Maar dat was allemaal al besloten voordat de zorgen om die cloud toenamen. Dat de Belastingdienst nu dus toch overgaat, is daarom een grote stap."

Staatssecretaris Heijnen schrijft dat er nu in een "verouderde omgeving" wordt gewerkt, en dat een overstap daarom noodzakelijk is. Alternatieve opties, zoals een Europese aanbieder of de mailserver in een eigen datacenter laten staan, zijn volgens de staatssecretaris "niet van hetzelfde niveau" en "complex".

Om het risico op Amerikaanse inmenging te beperken, wordt er wel continu een back-up gemaakt van alles dat in de Microsoft-cloud staat opgeslagen. Als de Amerikaanse overheid dan besluit om de stekker uit de Belastingdienst-systemen te trekken, is er nog een kopie. Dat back-uppen kost 2 miljoen euro per jaar.

Het demissionaire kabinet sluit niet langer uit dat Nederland kinderen uit Gaza over laat komen voor een medische behandeling. "Het kabinet zal bezien in hoeverre enkele kinderen tijdelijk in Nederland kunnen worden geholpen", schrijft minister Van Weel van Buitenlandse Zaken aan de Tweede Kamer. Het gaat om kinderen die "complexe hoog-specialistische zorg nodig hebben, die in direct levensgevaar verkeren en waarvoor nu in de regio geen onmiddellijke hulp beschikbaar is."

De beoordeling van welke kinderen daarvoor in aanmerking komen, is mede in handen van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO). Het kabinet gaat ook af op de kennis en ervaring van Europese landen die eerder kinderen hebben opgenomen voor medische behandelingen.

"Het aantal gevallen dat Nederland zal kunnen en gaat opnemen zal overigens zeer beperkt zijn", stelt Van Weel. Er zal ook rekening worden gehouden met de beschikbare zorgcapaciteit voor Nederlandse kinderen.

Het kabinet maakte eerder bekend dat er 25 miljoen euro gaat naar (medische) noodhulp in de regio voor mensen uit de Gazastrook. Dit gaat via de WHO onder meer naar Egypte, Save the Children, Dutch Relief Alliance, Unicef en het Rode Kruis.

Vier keer motie verworpen

Verschillende partijen in de Tweede Kamer dringen al maanden aan op de medische behandeling voor ernstig zieke kinderen in Nederland. Tot vier keer toe dienden zij er moties over in, die steeds nipt werden verworpen. Gisteren gebeurde dat nog met 72 stemmen voor en 74 tegen.

Het kabinet ging tot nu niet in op de wens van bijna de helft van de Kamerleden. Ook nu benadrukt Van Weel dat behandeling in de regio het uitgangspunt blijft.

Toch niet in regio

Demissionair premier Schoof zegt dat het kabinet tot nu toe "de veronderstelling had" dat de zorg wel in de regio geboden kon worden, al beweerden veel hulporganisaties het tegendeel.

"Wij moesten eerst zelf tot die conclusie komen", legt hij uit:

"De druk op het kabinet om dit wél te gaan doen is cruciaal geweest", zegt SP-Kamerlid Dobbe. In de Kamer wordt verheugd gereageerd op de toezegging van het kabinet. "Goed dat het kabinet eindelijk gehoor geeft aan de lange roep vanuit de Kamer", zegt D66-leider Jetten. "Eindelijk een teken van medemenselijkheid", zegt Kamerlid Piri van GL-PvdA. Ook bijvoorbeeld VVD en SGP, die eerder tegen de moties stemden, zijn het eens met het kabinet omdat het gaat om een beperkt aantal kinderen die echt niet in de regio kunnen worden geholpen.

Duizenden kinderen uit Gaza zijn geëvacueerd naar Egypte, maar daar kunnen ze niet altijd geholpen worden:

In het provinciehuis in Den Bosch is vanochtend het skelet van een enorme langnekdino onthuld. Het fossiel, dat de naam Aurora draagt, is van het Oertijdmuseum. Het kostte vrijwilligers van het museum zo'n 30.000 uur om het skelet te prepareren en in elkaar te zetten.

"We zijn een particulier museum in Brabant en vonden dit een heel mooie ruimte, waar iedereen hem in Brabant nu zes weken gratis kan bekijken", zegt museumdirecteur René Fraaije over het besluit om het provinciehuis als onthullingsplek te kiezen. Volgende maand keert het fossiel, waarvan alleen de staart al bestaat uit zestig wervels, terug naar het museum in Boxtel.

De langnekdino van twintig meter lang werd in 1995 opgegraven in de Amerikaanse staat Wyoming, waar de dinosaurus zo'n 150 miljoen jaar geleden rondliep. In 2020 kocht het Oertijdmuseum het fossiel van een Zwitsers museum.

Het gaat vermoedelijk om een diplodocus, maar helemaal zeker weet het museum dit niet: bij het prepareren van een ander fossiel van een langnekdino, ook uit Wyoming en 150 miljoen jaar oud, ontdekte een stagiair van het Oertijdmuseum dat het om een compleet nieuwe soort ging. Dat werd vorig jaar bevestigd na nader onderzoek, waarna de dino de naam Ardetosaurus Viator kreeg.

Gebroken ribben

Het skelet dat nu in het Bossche provinciehuis staat, is opvallend compleet: het bestaat voor zo'n 60 procent uit de originele botten. De ribbenkast is zelfs voor zo'n 90 procent compleet. Wat ontbreekt, is aangevuld met afgietsels van andere fossielen.

Ook zijn er nog bijzondere sporen op de botten te zien. Zo heeft het dier in zijn of haar leven twee ribben gebroken die later weer zijn geheeld, legt directeur Fraaije uit.

Het is gissen hoe de dinosaurus aan de verwondingen is gekomen, zegt hij. Ook is het geslacht nog onbekend en zijn er dus vraagtekens over de precieze soort. Fraaije vraagt daarom paleontologen het skelet te onderzoeken, nu dat na tienduizenden uren monnikenwerk eindelijk in elkaar is gezet.

Drie dagen na de orkaan Bualoi in Vietnam, is het dodental opgelopen naar 36, zegt de regering. 21 mensen worden nog vermist, zeker 147 mensen raakten gewond. De materiële schade wordt geraamd op ruim 370 miljoen euro.

Bualoi kwam maandag aan land in het noordelijk deel van Vietnam. Dat ging gepaard met huizenhoge golven, zeer harde wind, langdurige zware regenval en overstromingen, ook in het binnenland.

Bijna 170.000 woningen werden vernield en ook raakten wegen, spoorwegverbindingen, scholen en andere gebouwen beschadigd. 34.000 hectare aan rijst en andere landbouwproducten moeten als verloren worden beschouwd.

Vietnam is een langgerekt land aan de Zuid-Chinese Zee. Dat maakt het kwetsbaar voor orkanen. Vorig jaar kostte de orkaan Yagi aan zo'n 300 mensen het leven. De schade toen werd op 2,8 miljard euro geraamd.

Op de laatste vergaderdag van de Tweede Kamer wordt er in de wandelgangen met angst en beven, en flink wat ergernis, gesproken over "de bolletjesterreur". Vanavond en morgenochtend zal dit fenomeen tot een soort uitbarsting komen.

Dan stemt de Kamer voor de laatste keer voor de verkiezingen over een enorme berg moties. Die zijn vaak speciaal ingediend om eigen standpunten te benadrukken, politieke tegenstanders in een bepaald daglicht te stellen en daar "bolletjesplaatjes" van te maken.

De meeste mensen hebben die wel voorbij zien komen op sociale media. Een plaatje met rode en groene bolletjes en een politiek voorstel. Groen zijn de partijen die voorstemden, rood die tegenstemden.

Er staan teksten bij in de trant van 'Kijk wat schandalig dat deze partijen tegenstemden!', of 'Wij komen op voor dit belang' of 'Ons voorstel is aangenomen!'. Van links tot rechts gebruiken politieke partijen dit in hun pr.

Deze stemmingsuitslagen aangeduid met groene en rode bolletjes, komen van de app van de Tweede Kamer. De bedoeling is om politieke besluiten transparanter te maken. Vrij snel na de introductie van de service werden door politieke partijen screenshots op sociale media gedeeld.

De campagne voor de verkiezingen op 29 oktober geeft er nu een extra slinger aan. Sommige partijen hebben inmiddels een eigen 'bolletjesvormgeving' met het partijlogo.

Aan de bolletjes kun je niet zien om welke reden een partij tegenstemde. En dat is soms een probleem. Een partij kan het inhoudelijk oneens zijn, of de motie juridisch overbodig achten omdat het al in de wet staat, of de tekst 'symboolpolitiek' vinden.

Van de "bolletjesterreur" hebben we de afgelopen week al voorbodes gezien. Bijvoorbeeld toen het ging over de motie "het uitspreken dat Joodse studenten en medewerkers zich veilig moeten voelen op hogescholen en universiteiten".

Het CDA heeft als principe dat de partij het aantal moties wil beperken omdat ze volgens de partij vaak niet bijdragen aan beleidsveranderingen en wel veel tijd en administratie kosten. Moties waarbij de Kamer alleen maar een wens uitspreekt, de zogenaamde spreekt-uit-moties, steunt het CDA daarom sowieso niet.

Kamerlid Boswijk legde gisteren weer uit waarom het CDA tegen de 'spreekt-uit-motie' ging stemmen, al vindt de partij natuurlijk dat Joodse studenten en medewerkers zich veilig moeten voelen.

Bij het CIDI was dit niet meteen duidelijk. De organisatie, die zich geregeld mengt in het publieke debat om Israël en Joodse belangen in Nederland te verdedigen, maakte een foto van de groene bolletjes en het ene rode CDA-bolletje en vroeg om opheldering.

Boswijk wees het CIDI op zijn stemverklaring en de zaak werd rechtgezet. Maar toen hadden duizenden mensen op X het plaatje al gezien.

Het CDA is door het zelf opgelegde motiestandpunt ook de pineut bij een motie van BBB over het uitspreken dat Hamas "nooit meer een rol mag spelen in Gaza of elders". Naast tegenstemmer Denk staat het CDA als enige bij het rode bolletje met het duimpje omlaag.

Partijleider Bontenbal ziet zich genoodzaakt het stembeleid uit te leggen:

Ook de 'antifa-motie' van vorige week kan in dit licht worden gezien. De FvD diende op het laatste moment een motie in "dat Antifa ook in Nederland als terroristische organisatie wordt aangemerkt".

Antifa is de naam voor een verzameling extreemlinkse actiegroepen die door veiligheidsdiensten meer als een beweging dan als één organisatie wordt beschouwd.

Alleen om die reden al is een verbod juridisch onmogelijk en is een verbod aan de rechter, waarschuwde het kabinet. Toch stemden partijen, zoals VVD en SGP, voor. Liever een vaag signaal dan een rood bolletje voor je naam.

Vanavond lastige afwegingen

Ook vanavond moeten de fracties weer lastige afwegingen maken. Voor een 'campagne-motie' stemmen die nutteloos is of niet klopt, maar wel bij de groene bolletjes staan? Of een rood bolletje worden en dat niet aan de kiezer kunnen toelichten?

En niet alleen politieke partijen slaan elkaar met bolletjes om de oren, ook populaire Instagramaccounts als Check je stem en Politieke Jongeren maken plaatjes van de stemmingsuitslagen. Lastig in campagnetijd.

Wat ervan terecht gaat komen, is bij veel moties de vraag. Daar gaat de nieuwe Tweede Kamer immers over, na de verkiezingen op 29 oktober. En hoe de politieke verhoudingen dan liggen, weet niemand. In coalitie-onderhandelingen zullen standpunten 'uitgeruild' worden. En aangenomen voorstellen die geld gaan kosten, staan zeker opnieuw ter discussie.

Goedemorgen! Vandaag is de laatste vergaderdag van de huidige Tweede Kamer voor de verkiezingen, daarna start het verkiezingsreces. En Frankrijk maakt zich op voor een nieuwe grote stakingsdag uit onvrede over de geplande bezuinigingen van de regering.

Eerst het weer: het wordt de laatste stralende dag van de week. Er is vooral in het oosten veel ruimte voor de zon. In het westen komt meer bewolking voor, maar vaak kan de zon hier goed doorheen prikken. Het wordt 16 tot 18 graden.

Ga je op pad? Hier vind je het overzicht van wegwerkzaamheden en hier lees je over de situatie op het spoor.

Wat kun je vandaag verwachten? Wat heb je gemist?

De Nederlandse boot Mohammed Bhar, onderdeel is van de vloot die hulpgoederen naar Gaza wilde brengen, is onderschept door het Israëlische leger. De zeven Nederlandse opvarenden zijn aangehouden, meldt een woordvoerder van de organisatie.

De Israëlische marine enterde gisteravond en vannacht een aantal boten die deel uitmaken van de vloot. Daarbij werd onder anderen de Zweedse activiste Greta Thunberg aangehouden.

Sommige schepen bevinden zich nu op minder dan 50 kilometer van de Gazaanse kust, meldde de Global Sumud Flotilla rond 04.30 uur 's vanmorgen op X. Dat zou een stuk dichterbij zijn dan activistenschip Madleen in juni kwam. De organisatie achter dat schip stelde toen dat Israël hun vaartuig op 200 kilometer van de kust van Gaza enterde, in internationale wateren.

Ander nieuws uit de nacht: En dan nog even dit:

Gisteravond vierde Goede tijden, slechte tijden het 35-jarig bestaan. Op RTL4 was een dubbele jubileumaflevering te zien. GTST was in 1990 de eerste dagelijkse soapserie op de Nederlandse televisie. Onder anderen Ferri Somogyi, Erik de Vogel en Caroline de Bruijn spelen sinds de jaren 90 in de soap.

Acteurs Erik en Caroline blikken terug op de beginperiode van de langstlopende soap in Nederland:

Fijne donderdag!

De cao-lonen stijgen voor het vierde kwartaal op rij minder hard dan een jaar ervoor. Afgelopen drie maanden stegen de lonen met zo'n 4,6 procent, tegenover 6,3 procent het jaar ervoor. Dat blijkt uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).

De cao-lonen zijn het uurloon inclusief bijzondere beloningen, zoals het vakantiegeld.

De lonen bij de overheid stijgen het minst (3,1 procent). Bij onder meer zorginstellingen (5,1 procent) en in het bedrijfsleven (4,8 procent) stijgen de lonen het hardst.

Hoewel de lonen iets minder hard stijgen dan het jaar ervoor, is het volgens CBS-hoofdeconoom Peter Hein van Mulligen toch nog een flinke stijging: "Al drie jaar achter elkaar stijgen de lonen echt fors, en nu komt die stijging ook boven de 4 procent uit. Opnieuw gaan veel werknemers er dus flink op vooruit."

Dat die lonen nog steeds flink stijgen, heeft volgens Van Mulligen te maken met een combinatie van een nog altijd krappe arbeidsmarkt. Er zijn dus nog steeds meer open vacatures dan werkzoekenden. Bovendien spelen de cao-afspraken die met vakbonden zijn gemaakt een rol. "De lonen houden de inflatie bij, daarover zijn afspraken gemaakt met de vakbonden en die werken nog een tijdje door."

Maar omdat de arbeidsmarkt minder krap is dan een aantal jaar geleden, neemt die loonstijging logischerwijs iets meer af: "De lonen zijn nu al zo lang op rij zo hard gestegen. De rek is er nu misschien wel uit."

Rondom Prinsjesdag eiste vakbond FNV nog een loonsverhoging van 6 procent. Vakbond CNV eiste een verhoging van 3,5 tot 5 procent voor het komende jaar, een stuk boven de prijspeilstijgingen.

Koopkrachtstijging

Voor de koopkracht ziet het er volgens Van Mulligen nog steeds goed uit. De lonen stijgen namelijk nog steeds harder dan de prijzen.

Het Centraal Planbureau benoemde die koopkrachtstijging een paar weken geleden eveneens in de Prinsjesdagberekeningen. Het CPB verwacht voor de komende tijd een koopkrachtstijging van 1,3 procent.