Aggregator

De twee nieuwe advocaten van Ridouan Taghi willen dat het hoger beroep in de zaak tegen hem wordt stilgelegd tot maart 2028. Die tijd willen ze gebruiken om zich in te lezen in de zaak.

Als ze die voorbereidingstijd niet krijgen, leggen ze de verdediging meteen weer neer. Dat zeiden ze tijdens een extra zitting bij het gerechtshof in Amsterdam, waar het Marengo-proces loopt in hoger beroep.

Advocaten Ronald van der Horst en Anique Slijters meldden zich onlangs als nieuwe advocaten voor Taghi. De hoofdverdachte in het liquidatieproces Marengo zit al meer dan een jaar zonder verdediging, waardoor de behandeling van zijn zaak stil ligt.

Naast anderhalf jaar voorbereidingstijd, eisen Slijters en Van der Horst ook vrije toegang tot hun cliënt in de Extra Beveiligde Inrichting (EBI) in Vught. Op dit moment mogen ze Taghi alleen bezoeken met toestemming van de minister van Justitie.

Ongebruikelijk

De twee advocaten erkenden zelf dat het ongebruikelijk is om te dreigen op te stappen, als het hof niet akkoord gaat met hun voorwaarden. Maar volgens hen is de zaak en de situatie met Taghi zo ingewikkeld, dat ze echt anderhalf jaar nodig hebben om zich voor te bereiden.

"Wij moeten onze eigen positie bewaken. Wij vinden het niet verantwoord om aan deze zaak te beginnen, als we niet op voorhand weten dat we deze tijd zullen krijgen", zei Van der Horst. Tussentijdse zittingen waar alvast delen van het dossier worden besproken, wilde hij niet toezeggen.

Nu of nooit

De zoektocht naar nieuwe raadslieden voor Taghi verloopt uitermate moeizaam. Omdat inmiddels al drie van zijn eerdere advocaten zijn aangehouden en er veel dreiging hangt rond het Marengo-proces, ziet bijna niemand het nog zitten de zaak op zich te nemen.

Slijters wierp de vraag op waarom zij dan wel bereid zijn om Taghi bij te staan. "Waarom zou je een mens verdedigen die in isolatie zit, van de zwaarst mogelijke feiten wordt verdacht en wie levenslang boven het hoofd hangt? Precies om die reden."

Als het hof niet akkoord gaat met hun eisen, is het volgens haar onwaarschijnlijk dat Taghi nog andere advocaten vindt. "Het is nu of nooit", waarschuwde ze.

Op de spits

Het gerechtshof begrijpt niet waarom de advocaten zoveel voorbereidingstijd nodig hebben. Het hof lijkt er dan ook weinig voor te voelen om de zaak stil te leggen tot het voorjaar van 2028, maar heeft daarover nog niet beslist. De rechters gaven eerdere advocaten van Taghi aanzienlijk minder inleestijd.

Het Openbaar Ministerie vond de gevraagde voorbereidingstijd in ieder geval veel te lang. "Je hoeft niet eerst alles gelezen te hebben om te kunnen beginnen", zei de advocaat-generaal van het OM. Hij vergeleek het verdiepen in een strafzaak met een legpuzzel. "Je hoeft niet eerst ieder puzzelstukje afzonderlijk te bekijken om een puzzel te kunnen leggen."

Ook vindt het Openbaar Ministerie het niet kunnen dat de advocaten dreigen te vertrekken als ze hun zin niet krijgen. "Door de opstelling 'we doen het alleen op onze eigen manier' wordt de kwestie op de spits gedreven", vond het OM. Het gerechtshof is van plan om later vanmiddag een knoop door te hakken.

De hulpdiensten hebben indicaties dat er nog mensen onder het puin liggen van de sportschool die vannacht werd verwoest in Amsterdam Nieuw-West. Waarom de bergers daarvan uitgaan, wil een woordvoerder niet zeggen.

Rond middernacht was er plotseling een zware explosie in het gebouw, waar een sportschool was gevestigd die 24 uur per dag open is. Direct daarna konden al zeven gewonden uit het puin worden gered. Twee van hen zijn zwaargewond, meldde de politie.

Terwijl de brandweer nog bezig is met het blussen van de brand die ontstond, gingen speurders al tussen de brokstukken op zoek naar meer slachtoffers. Eerst vlogen ze een drone door de ravage, later konden speurhonden naar binnen. Omdat er instortingsgevaar is, werd daarna besloten met een kraan het gebouw af te breken op zoek naar verdere slachtoffers.

Steentje voor steentje

Aanvankelijk was dat volgens de politie alleen uit voorzorg, maar inmiddels zijn er aanwijzingen dat er nog mensen onder het puin liggen. De woordvoerder denkt dat het werk nog uren kan duren.

"Deze actie kost heel erg veel tijd, omdat we stukje bij beetje het pand uit elkaar proberen te halen", legt ze uit. "Omdat we echt bijna steentje voor steentje veilig het pand ontmantelen, kan dit zeker wel tot 18.00 uur vanavond duren."

Over de oorzaak van de explosie kunnen nog geen uitspraken worden gedaan, het werk richt zich nu eerst op de bergingsactie. "We houden nog steeds alle opties open."

'Van onder de vloer'

De eigenaar van de sportschool liet vanmorgen weten over beelden van de explosie te beschikken, waarop is te zien dat de ontploffing "van onder onze vloer vandaan" kwam. Volgens hem lagen daar op de begane grond gasleidingen, een transformatorruimte en opslagruimtes van bewoners.

Woningcorporatie Stadgenoot wil desgevraagd niet toelichten hoe de indeling van het pand eruitzag, een woordvoerder verwijst naar de politie. Netbeheerder Liander zegt geen aanwijzingen te hebben dat het om een gasexplosie gaat, maar erkent ook dat verder onderzoek nodig is.

In de buurt worden vaker explosies gemeld, zoals plofkraken of explosies bij woonhuizen. De veiligheidsregio hoopt dat getuigen meer informatie kunnen geven over het incident vannacht. Vooral camerabeelden van het moment van de explosie zijn welkom.

Buurbewoners beschrijven het pandemonium dat uitbrak na de explosie. "Mijn vrouw en ik zijn enorm geschrokken, we lagen net te slapen. We hoorden een enorme klap, de hele woning was aan het dreunen."

"Je gaat meteen kijken waar je kan helpen. We zagen dat er nog mensen binnen waren", vult een ander aan. "We hebben een ladder neergezet zodat ze over het puin naar beneden konden klimmen. We hebben mensen uit het gebouw getrokken of laten springen. We riepen naar ze: 'Snel, voordat er nog meer gebeurt'."

Een derde bewoner zag een slachtoffer die uit het gebouw was geblazen en tussen het puin lag. "Ik hoorde: 'Help, help, haal me hieruit!' We hebben zijn kleren uitgetrokken, die waren aan het smeulen. Ik heb mijn jas over hem heen getrokken."

De bewoners van de flat van negen verdiepingen naast het gebouw kunnen voorlopig nog niet terug. De brandweer heeft in de loop van de ochtend ook huisdieren uit de flat gehaald. Zo'n honderd bewoners die zelf geen opvang konden regelen, zijn ondergebracht in een hotel.

De brandweer is nog altijd bezig met het blussen van de brand en hun huizen hebben in de rook gestaan. Ook is bij sommige woningen de deur geforceerd om bewoners te kunnen evacueren. Bovendien stond er apparatuur van Liander in het getroffen pand, waardoor 233 huishoudens zonder stroom zitten. Daarnaast is voorlopig het gas afgesloten.

Het goede nieuws is volgens de veiligheidsregio wel dat de constructie van de naastgelegen flat niet is aangetast door de ontploffing.

Wetterskip Fryslân gaat op Ameland de strijd aan met de rode Amerikaanse rivierkreeft. In een polder op het eiland zijn enkele kreeften aangetroffen. Ze vormen een bedreiging voor het waterbeheer en de natuur op het eiland.

Het waterschap, Staatsbosbeheer en de gemeente Ameland onderzoeken waar de rivierkreeften momenteel leven. Dat doen ze door op tien plekken fuiken in het water te leggen om de kreeften te vangen, schrijft Omrop Fryslân.

Volgens een woordvoeder van het Friese waterschap is de rivierkreeft "door menselijk handelen" op Ameland gekomen. "Op de andere Waddeneilanden in ons werkgebied zit de rode Amerikaanse rivierkreeft naar ons weten niet."

Invasieve exoot

In Friesland komen verschillende soorten van de rivierkreeft voor. De rode Amerikaanse rivierkreeft, een invasieve exoot, is het schadelijkst. De kreeften eten waterplanten en andere diertjes, graven gangen in de oevers en tasten de biodiversiteit in sloten en vijvers aan.

Vooral in West-Nederland leven grote hoeveelheden rivierkreeften. Het Hoogheemraadschap van Delfland is recent in Zuid-Holland begonnen met het op grote schaal vangen. Dat project kost miljoenen euro's.

Ontheffing voor wegvangen

De rivierkreeft vangen mag niet zomaar. Daarvoor moet het Rijk een ontheffing geven. "Op het vasteland is het bijna niet te doen om de kreeft uit te roeien", zegt de woordvoerder.

"Maar Ameland is daar geschikter voor, als eiland met allemaal zout water eromheen. Als er in Nederland kansen zijn om de populatie flink onderuit te krijgen, dan is het op Ameland."

In België is een automobilist schuldig bevonden aan zeven keer doodslag voor een aanrijding waarbij zeven carnavalsvierders om het leven kwamen. Welke straf hij krijgt, wordt volgende week bepaald.

Op carnavalszondag in 2022 reed de auto met daarin Paolo F. en zijn neef in het Waalse dorp Strépy-Bracquegnie vlak voor het ongeluk 174 kilometer per uur. De maximumsnelheid ter plekke was 50 kilometer per uur. De hardrijder had op het moment van de aanrijding met de groep carnavalsvierders een telefoon in zijn hand. Hij verklaarde eerder dat hij "een leuk filmpje" van de rit wilde maken.

De slachtoffers hoorden bij de lokale carnavalsgroep 'Les Boute en Train'. Ze waren bezig met de voorbereidingen voor een carnavalsstoet. Er waren zo'n 150 à 200 mensen op straat, die net een sporthal hadden verlaten om van deur tot deur te gaan en mensen van hun bed te lichten voor de optocht.

Illegaal opgevoerd

De auto waarmee het ongeluk gebeurde was illegaal opgevoerd. "Verdachte heeft van zijn krachtige auto een wapen gemaakt en de weg was voor hem een speelterrein", staat in de motivering van de jury.

In België worden zware misdrijven zoals moord en doodslag of zware zedenzaken in een assisenproces behandeld. Twaalf burgers en drie rechters beslissen dan over schuld en straf.

Gisteren kreeg de automobilist van in de dertig tijdens het proces het laatste woord voordat de jury in een hotel in beraad ging. "Ik ben me ervan bewust dat ik als een gek gereden heb", zei Paolo F., die zijn excuses aanbood aan de slachtoffers en hun nabestaanden. "Ik wil graag zeggen dat ik nooit doden heb willen veroorzaken, ik heb dit nooit gewild".

Ook de nabestaanden van de slachtoffers maakten gebruik van hun spreekrecht.

Veel belangstelling

De behandeling van deze zaak trok veel mensen naar de expohallen in Bergen (Mons), waar de zitting werd gehouden. Het voorlezen van het vonnis werd een klein half uur uitgesteld omdat er nog veel mensen buiten stonden te wachten om naar binnen te komen.

Paolo F. toonde volgens een verslaggever van de VRT weinig emotie bij het voorlezen van het vonnis.

Need a hinge in your 3D printed design and would prefer not to re-invent the wheel? You may find [Alex Krush]’s glue-in filament hinge useful. This design prints half the …read more

Een nieuw Liberaal Manifest dat morgen op een congres van de VVD besproken wordt, moet weer richting geven aan de koers van de partij. Het is opgesteld met behulp van een breed scala aan betrokkenen: een klankbordgroep en de fracties in de Tweede Kamer, de Eerste Kamer en het Europees Parlement.

Daardoor is het stuk "geworteld in de vereniging als geheel", staat op de website van de VVD. Een dergelijk stuk was nodig om inhoudelijke redenen: het vorige stuk dateert uit 2005 en gaf antwoord op vraagstukken van die tijd, zoals democratisering en de kloof tussen politiek en samenleving.

In het nieuwe manifest gaat het daar niet over, maar juist wel over geopolitieke onrust en kunstmatige intelligentie. Daarmee moet de partij weer ideologisch kleur op de wangen krijgen na alle compromissen in kabinetten die ervoor zorgden dat het verhaal van de VVD verwaterd was.

Twee kampen

Het stuk heeft duidelijk ook een ander doel. De partij viel de laatste jaren uit elkaar in kampen die steeds meer tegenover elkaar stonden. Het rechterdeel van de partij werd steeds ongelukkiger vanwege het veronderstelde D66-gehalte van het beleid van de laatste kabinetten-Rutte. Toen daarna het rechtse kabinet-Schoof werd geformeerd was juist de andere kant verdrietig. De samenwerking met de PVV druiste in tegen de liberale beginselen, vonden ze aan die kant.

De VVD heeft altijd stromingen gekend, maar de laatste jaren organiseerden die zichzelf nadrukkelijk tegenover elkaar. Op rechts ontstond Klassiek Liberaal, een paar jaar later organiseerde de linkerkant zich in De Nieuwe VVD. De kampen verweten elkaar erg links te zijn of juist te rechts.

Het manifest moet ze weer samenbrengen onder de liberale paraplu. Over beginselen en liberale uitgangspunten zijn alle VVD'ers het immers snel eens, denkt de kerngroep die de totstandkoming heeft begeleid. Begrippen als vrijheid, verantwoordelijkheid, wederkerigheid, verdraagzaamheid en sociale rechtvaardigheid spreken alle VVD'ers aan en vormen het begin van dit nieuwe manifest.

Bij de bitterballen

In 26 pagina's wil het stuk antwoord geven op de vraag hoe een liberaal Nederland er in 2048 uit moet zien, het jaar dat de partij zelf 100 jaar hoopt te bestaan.

Heel concreet is het daarom niet. Geen zinnen over asielinstroom of woningbouw, want die problemen zijn in 2048 misschien wel opgelost. Wel zinnen over hoe migranten onderdeel kunnen worden van die liberale samenleving in 2048. "Voor het versterken van de liberale democratie is het nodig dat nieuwkomers de liberale en democratische waarden aanvaarden en respecteren", staat er.

Over een ander belangrijk politiek thema, klimaatbeleid, stelt het stuk: "Daarnaast vraagt klimaatverandering dat we meer verantwoordelijkheid nemen voor de neveneffecten van onze productie en ons gedrag". Dit soort uitgangspunten moet de basis worden voor verkiezingsprogramma's waarin ze concreet worden uitgewerkt.

De verwachting is dat het stuk aangenomen zal worden. Zijn daarmee de kloven overbrugd? Wel als het gaat over die basale beginselen. Maar zo gauw er wordt gesproken over de spreidingswet, klimaatmaatregelen of samenwerken met Pro zijn de meningsverschillen meteen weer duidelijk.

Die hoor je op VVD-congressen bij de koffiebar, in de lunchpauze en bij de bitterballen. Maar in de zaal zijn VVD'ers zich terdege bewust van de beeldvorming en geven ze hun leider, wie dat dan ook is, het ene applaus na het andere.

De Nederlandse economie groeit veel minder hard dan eind vorig jaar werd verwacht. Dat komt vooral door de oorlog in het Midden-Oosten en de daardoor gestegen energieprijzen, blijkt uit berekeningen van De Nederlandsche Bank (DNB). Eerder verwachtte de bank nog een groei van 1,2 procent dit jaar, dat is nu bijgesteld naar 0,8 procent.

"Door hogere energieprijzen houden consumenten de hand op knip. De economie is onzekerder. Bedrijven hebben hogere productiekosten en dan gaan ze minder produceren", zegt Bas ter Weel, directeur monetaire zaken bij DNB.

De groei komt vooral doordat de overheid veel geld blijft uitgeven. In de toekomst staat het kabinet wel voor een opgave, denkt Ter Weel. Als de economie minder hard groeit komt er minder binnen bij de overheid, terwijl er door de oorlog wel extra uitgaven zijn.

Ter Weel: "Je kan niet uitgeven wat je niet hebt. Als er extra investeringen komen, extra uitgaven, dan zal je die moeten dekken binnen de huidige kabinetsperiode." Richting de toekomst moet het kabinet er dan ook voor zorgen dat uitgaven en inkomsten beter in balans zijn, zegt hij.

Extra scenario's

De centrale bank kijkt elk halfjaar naar de stand van de Nederlandse economie, in het voor- en najaar. Naast de normale verwachting zijn in deze voorjaarsraming drie extra scenario's meegenomen - een zwaar, een ongunstig en een milder pad.

Bij de zwaarste uitkomst groeit de Nederlandse economie nog minder dan nu wordt verwacht. In die situatie houdt de oorlog rond de Perzische Golf nog langer aan en blijft de Straat van Hormuz nog langer dicht. Bij de mildere variant groeit de economie in 2028 juist iets meer dan nu wordt verwacht.

In de basis verwacht DNB tot 1,2 procent groei volgend jaar en 1,3 procent in 2028. Dan gaan ook huishoudens weer meer geld uitgeven en stijgt de verkoop naar het buitenland weer.

Inflatie afremmen

DNB verwacht dat de prijzen dit jaar harder gaan stijgen dan aanvankelijk gedacht. Dit jaar komt de inflatie uit op 2,7 procent, in plaats van de 2,4 procent die eerder verwacht werd. De inflatie komt dit jaar nog wel iets lager uit dan vorig jaar.

Om de inflatie af te remmen heeft de Europese Centrale Bank gisteren de rente met een kwart procentpunt verhoogd. Daardoor wordt geld lenen duurder. De ECB hoopt dat de prijzen van producten nu minder hard zullen oplopen.

DNB ziet in zijn berekeningen ook dat de werkloosheid de komende jaren licht toeneemt.

De Britse kunstenaar David Hockney is gisteren op 88-jarige leeftijd in zijn slaap overleden. Hij kampte al jaren met gezondheidsproblemen als gevolg van een beroerte die hij in 2012 kreeg. Hij gold als een van de meest toonaangevende hedendaagse kunstenaars. Zijn publicist zegt dat Hockney vredig thuis is gestorven.

Hockney was onder meer bekend van zijn werk Portret van een kunstenaar (zwembad met twee figuren) dat in 2018 werd verkocht voor 90 miljoen dollar. Het was het hoogste bedrag dat ooit voor het werk van een nog levende kunstenaar was betaald. Ook zijn werk Een grotere plons, dat hij in 1967 maakte, staat bekend als een meesterwerk.

Zijn werk is tentoongesteld in onder meer het Museum Boijmans van Beuningen, het Tate Britain in Londen en Museum Ludwig in Keulen. Momenteel loopt er een expositie van Hockney in een kunstgallerie in Londen, de Serpentine North Gallery. Een deel van zijn werk is in bezit van particulieren.

Californië

Hockney werd geboren in het noorden van Engeland en heeft in dat land een kunststudie gedaan, maar woonde het grootste deel van zijn leven in het zuiden van Californië.

Nadat zijn moeder in de jaren 90 was overleden, verhuisde hij samen met zijn partner terug naar het Verenigd Koninkrijk. Hij woonde ook korte tijd in Normandië, waarna hij in 2023 terugkeerde naar Londen.

De Brit kwam tijdens zijn studietijd op 23-jarige leeftijd uit de kast en hintte in verschillende werken subtiel op homoseksuele relaties. Zo maakte hij al voordat homoseksualiteit gelegaliseerd werd in het VK een werk geïnspireerd op een gedicht over liefde tussen twee mannen.

De kunstenaar was groot liefhebber van roken en uitte zich meermaals tegen een verbod op roken in pubs en restaurants. In 2019 zat hij een halfuur vast in een hotel in Amsterdam waar hij was voor een aan hem gewijde tentoonstelling in het Van Gogh Museum. Na zijn bevrijding snakte hij naar eigen zeggen naar een sigaret.

De expositie Hockney - Van Gogh: The Joy of Nature in het Van Gogh Museum ging over de invloed van Van Gogh op het werk van de Britse kunstenaar. Beide kunstenaars schilderen het landschap, gebruiken felle kleuren en een bijzonder perspectief.

Vorig jaar was in de Fondation Louis Vuitton in Parijs nog een overzicht te zien van Hockneys werk van de afgelopen 25 jaar. Die bracht hij hoofdzakelijk door in Yorkshire, Normandië en Londen. Hij maakte portretten van familie, vrienden en zichzelf en zette dat op het doek en via een app op de iPad. Meerdere schilderijen waren in bruikleen van het Tate in Londen.

Bezoekers konden ook recent werk van hem zien uit 2023 en 2024. After Munch: Less is Known than People Think en After Blake: Less is Known than People Think waren geïnspireerd op de kunstenaars Edvard Munch en William Blake. In deze twee werken kwamen astronomie, geschiedenis en spiritualiteit samen, aldus Hockney zelf, die betrokken was bij de expositie in Parijs.

Hockney laat zijn partner Jean-Pierre Gonçalves de Lima na, beter bekend als JP, met wie de kunstenaar ruim veertig jaar samen was. Ze leerden elkaar eind jaren 70 kennen, waarna JP zijn vaste partner en later ook zijn studio-manager werd.

Nieuwsuur sprak Hockney in 2019:

De bultrug Timmy heeft na de omstreden reddingsactie van ruim een maand geleden nog 215 kilometer gezwommen. Dat blijkt uit de data van de zender die het dier meekreeg.

Het vrouwtjesdier zwom direct na de vrijlating de verkeerde kant op en zette meteen weer koers naar de Oostzee, waar ze eerder was gestrand en wekenlang vastlag.

Timmy zwom eind maart in de Oostzee bij de Duitse kust, eerst bij de badplaats Timmendorfer Strand en later bij het eiland Poel. Direct was al duidelijk dat ze enorm verzwakt was.

Volgens deskundigen van natuurorganisaties had een reddingsactie daarom weinig kans van slagen. Ze waarschuwden dat het zeer waarschijnlijk zou leiden tot meer lijden voor de walvis. Toch werd Timmy eind april in een soort varend aquarium richting de Noordzee gesleept.

Weer aangespoeld

De hoop was dat als de walvis zou worden losgelaten, die zelf koers zou kunnen zetten naar het westen om in dieper water te komen. Op 2 mei werd Timmy, voorzien van een zender op de staartvin, vrijgelaten in het Skagerrak, het water tussen de Noorse zuidkust en het noorden van Denemarken.

Het signaal van de zender kon niet worden uitgelezen, zodat de eerste dagen onduidelijk was hoe het met Timmy ging. Na een kleine twee weken spoelde een bultrug aan op het eiland Anholt, tussen het Deense vasteland en de Zweedse kust. Al snel bleek het om Timmy te gaan.

Volgens de Duitse minister van Milieu van de deelstaat Mecklenburg-Vorpommern is uit de data gebleken dat het dier na zijn vrijlating in het Skagerrak nog vier of vijf dagen heeft geleefd. Het zwom ruim 200 kilometer, niet naar het westen, waar het betere overlevingskansen zou hebben, maar naar het oosten en later het zuiden.

Uit de gegevens blijkt verder dat de bultrug na verloop van tijd langzamer ging zwemmen en ook minder diep dook. Alle gegevens zullen aan wetenschappers ter beschikking worden gesteld voor verder onderzoek.

Op de bultrug is sectie verricht. Daarbij is vastgesteld dat het om een vrouwtje gaat. Een exacte doodsoorzaak bleek niet te achterhalen.

Kort nadat Nederland zondag tegen Japan speelt, vindt er op het gazon van het Witte Huis een vechtsportgala plaats dat volgens sommige Amerikanen het WK voetbal zal doen verbleken: UFC Freedom 250. "Het meest historische sportevenement ooit" noemt organisator Dana White het.

De naam van het evenement verwijst naar het 250-jarig jubileum van de VS. Het is zondag ook 'Flag Day' en de tachtigste verjaardag van president Trump.

In het interim-zwaargewicht staan de Braziliaan Alex Pereira en de Fransman Ciryl Gane tegenover elkaar. In de lichtgewichtklasse, het hoofdgevecht, nemen de Georgische Spanjaard Ilia Topuria en de Amerikaan Justin Gaethje het tegen elkaar op.

In de tuin van het Witte Huis is de afgelopen weken een 'octagon' gebouwd, de achthoekige ring waar Mixed Martial Arts-gevechten in worden gehouden. Door het gaas ontstond de naam 'kooigevechten'. Journalisten kregen gisteren gelegenheid om de ring te bekijken, op de plek waar normaal gesproken de presidentiële helikopter landt en opstijgt.

Lowlands

Boven de octagon staat een bijna dertig meter hoge overkapping die boven de gevel van het Witte Huis uittorent. De constructie komt uit België en werd in 2017 ontworpen voor het Lowlands-festival in Biddinghuizen. 'The Claw' moet zondag de vechters beschermen tegen de verwachte regen. Het evenement wordt alleen bij bliksem uitgesteld. Na het gevecht keert de installatie terug naar de Flevopolder.

Onder The Claw kunnen ruim 4000 genodigden toekijken: vip's, Witte Huis-medewerkers en militairen. Maar onder hen 'geen dikkertjes', zoals een functionaris van het Pentagon het noemt. De manschappen moeten aan strikte fysieke normen voldoen. 85.000 geregistreerde fans kunnen de gevechten nabij het Witte Huis op grote beeldschermen volgen.

Toen president Trump het evenement een jaar geleden aankondigde, konden maar weinigen geloven dat het echt zou plaatsvinden. Maar UFC-baas Dana White is een goede vriend van de president. Trump gaf White het podium toen zijn verkiezingszege van 2024 zich aftekende, vlak voordat hij zelf een overwinningsspeech hield.

Hun vriendschap heeft diepe wortels. Trump gaf de vechtsportgala's van White een kans in zijn casino in Atlantic City, toen evenementenlocaties de kooigevechten nog niet wilden faciliteren. White maakte er sindsdien een mega-imperium van.

Eind jaren 90 was de sport in de meeste Amerikaanse staten verboden en boycotten pay-per-view tv-kanalen het nog, maar vorig jaar werden de uitzendrechten voor ruim een miljard dollar per jaar verkocht aan Paramount+.

"Hier hadden we nooit van kunnen dromen", bekent White. Zijn organisatie draagt 60 miljoen dollar aan kosten voor het evenement.

Cultuuroorlog

President Trump cultiveert volgens Atlantic-journalist Franklin Foer graag spektakel dat zijn tegenstanders haten. "Hij kiest voor een cultuuroorlog." Foer noemt UFC Freedom 250 "de meest historische schending van ethiek. "Het is een cadeautje voor zijn goede vriend."

Dat bevestigt USA Today-journalist Mike Bohn, die al vijftien jaar over MMA schrijft en verslag deed van meer dan 200 UFC-evenementen. "Dat dit White is gelukt, is niet los te zien van zijn vriendschap met Trump." De president heeft ook invloed gehad op de programmering: hij liet zijn favoriete vechter Derrick 'The Black Beast' Lewis toevoegen.

De onder Trump-aanhangers invloedrijke podcaster Joe Rogan zal de gevechten zondag ter plekke van commentaar voorzien, maar hij is ook kritisch: "Het is gek om een gevecht te hebben in het Witte Huis terwijl er een fucking oorlog gaande is." Bohn deelt zijn verbazing: "Ik weet niet hoe we hier over vijftig jaar op terugkijken. Je zou zeggen dat de president zich ergens anders op zou moeten focussen."

Niet vermaken maar beschermen

De controversiële UFC-vechter Bryce 'Thug Nasty' Mitchell, voorheen Trump-aanhanger, gaat verder: "De overheid zou nooit sportevenementen moeten organiseren, want dat schept ruimte voor corruptie, en we hebben al een corrupte overheid."

Hij zei in 2024 nog dat hij een kogel voor Trump zou willen opvangen, maar heeft zich tegen hem gekeerd': "De overheid is er om ons te beschermen, niet om ons te vermaken."

UFC-kampioen Sean Strickland, berucht om zijn racistische en seksistische uitspraken, claimt dat hij is uitgesloten van het evenement vanwege zijn kritiek op Israël, de Iran-oorlog en de Epstein-files.

Tegenstanders betogen dat het evenement niet zonder goedkeuring van het Congres op publiek terrein had mogen plaatsvinden en probeerden het via de rechter te laten afblazen, maar dat lijkt te laat.

Ironisch genoeg zijn de beste vechters zondag allesbehalve Amerikaans. Topuria geldt veruit als favoriet, ook Pereira en Gane komen niet uit de VS, en bij de overige gevechten zijn Amerikanen veelal de underdogs. De kans is groot dat Trump op zijn patriottische verjaardagsfeestje alleen buitenlanders ziet winnen.

Er wordt al weken over gesproken, en vandaag is het dan zover: de beursgang van SpaceX. Het belooft de grootste beursgang ooit te worden.

Of de hoge verwachtingen uitkomen, blijkt vandaag. Mocht het Elon Musk lukken alle aandelen te verkopen voor het bedrag dat hij voor ogen heeft, dan krijgt SpaceX een beurswaarde van zo'n 1700 miljard dollar.

Daarmee zou Musk in één klap de eerste biljonair ter wereld worden. Ook anderen kunnen veel geld verdienen.

Investeerders

De naam 'SpaceX' doet vermoeden dat beleggers alleen investeren in de ruimtevaartambities van Musk, maar ook het internetnetwerk Starlink, het sociale platform X en de Ai-chatbot Grok vallen eronder.

Al die bedrijven zijn opgestart met geld van investeerders, particulieren of bedrijven die hoopten er ooit wat aan te verdienen. Eén van hen is Antonio Gracias, een Amerikaanse zakenman die al jarenlang investeert in de bedrijven van Musk. Inmiddels is hij na Musk de grootste aandeelhouder van SpaceX. Een succesvolle beursgang levert hem waarschijnlijk miljarden op.

Bij de AI-bedrijven van Musk kwam het geld vooral van investeerders uit de Golfstaten. Het was lang onduidelijk of zij ooit nog wat van hun inleg terug zouden krijgen, maar daar zou nu wel eens verandering in kunnen komen.

De beursgang van SpaceX levert ook banken geld op. Bij elkaar ontvangen de 23 begeleidende banken zo'n 500 miljoen euro aan vergoeding. Dat geld komt vooral terecht bij de grote Amerikaanse banken Goldman Sachs en Morgan Stanley. Ook ING verdient aan de beursgang.

En dan zijn er nog de medewerkers van Musks bedrijven. Veel van hen ontvingen hun bonussen of een deel van hun salaris de afgelopen jaren in de vorm van aandelen. Die kunnen ze binnenkort waarschijnlijk met winst verkopen.

"Dat kan wel pas na een bepaalde periode, om te voorkomen dat de markt overspoelt raakt en de waarde van aandelen daalt", zegt emeritus hoogleraar Corporate Governance Leen Paape.

Paape verwacht niet dat investeerders of medewerkers daar wakker van liggen. "Zij hebben al best lang moeten wachten. Die paar maanden maken dan niet zoveel uit. En daarna kan er serieus geld verdiend worden."

Meer macht voor Musk

"Maar als SpaceX het goed doet op de beurs is Musk de winnaar", zegt Paape. "Het grootste deel van de aandelen is van hem, waardoor hij er het meeste aan overhoudt."

Dat geld kan Musk gebruiken om zijn ambities waar te maken. "Musk heeft grote ruimtevaartdromen en wil bijvoorbeeld datacentra in de ruimte te bouwen", zegt Paape. Het is maar de vraag hoe haalbaar die ambities zijn, "maar zeker is dat er veel kapitaal voor nodig is."

Naast geld levert een succesvolle beursgang Musk mogelijk ook meer macht op. "In de techwereld geldt: hoe meer geld, hoe meer je kunt bepalen", zegt Arco Timmermans, hoogleraar Public Affairs aan de Universiteit van Leiden. "Een miljardenbeursgang als deze kan alle concurrentie op achterstand zetten en Musk een soort monopolie geven. Dat is niet heel wenselijk, zeker nu we als Europa juist minder afhankelijk willen worden van Amerikaanse techbedrijven."

Doorgaans beperkt een beursgang de macht van bestuurders bij een bedrijf omdat aandeelhouders meer inspraak krijgen. "Maar ook op dat gebied doet Musk het net even anders", zegt Paape. "Na de beursgang houdt hij 85 procent van het stemrecht. En hij kan niet ontslagen worden. Zijn wil blijft dus wet. In goede én slechte tijden."

Paape vindt het zorgelijk dat dit geen rol van betekenis speelt bij de beursgang van SpaceX: "Je zou verwachten dat de Amerikaanse toezichthouder en de beurs hier wat van zouden vinden. Wat hier gebeurt zou in Nederland niet kunnen."

Bij een verkeersongeluk met een kleine bus ten westen van de Hongaarse hoofdstad Boedapest zijn zeven mensen om het leven gekomen. Twee andere inzittenden raakten gewond. Bij een ongeluk dat daaraan vooraf ging kwam de chauffeur van een vrachtwagen om het leven toen zijn vrachtwagen in brand vloog na een botsing met een bouwmachine

Het ongeluk met het busje gebeurde toen een kleine bus op een snelweg in de buurt van de plaats Györ botste op een vrachtwagen. Deze truck stond stil in de file vanwege het ongeluk met de vrachtwagen die in brand was gevlogen.

In het busje zaten negen mensen. De Hongaarse premier Magyar schrijft op Facebook dat hij de gewonden een spoedig herstel wenst. "Namens de regering betuig ik mijn oprechte deelneming aan de families van acht buitenlanders die bij de ongelukken zijn omgekomen".

Wat hun nationaliteit is, heeft Magyar niet bekendgemaakt. De politie zegt tegen nieuwssite 24.hu dat zowel het busje als de vrachtwagen die in brand vloog een Moldavisch kenteken had.

Na jaren onderhandelingen gaat vandaag het Europese Migratiepact in werking. Nieuwe regels waarmee de EU-landen samen meer grip willen krijgen op migratie. Nederland kiest ervoor om vanaf nu asielzoekers die onder het migratiepact vallen met voorrang te behandelen, zodat ze sneller duidelijkheid krijgen. Maar voor degenen die al in een asielprocedure zitten zal de wachttijd daardoor verder oplopen.

Luisteren?

Deze aflevering kun je beluisteren via NPO Luister en alle andere podcastkanalen. Bevalt het? Vergeet je dan niet te abonneren!

In de podcast vertellen asielzoekers Boumi, Elmar en Bushra hoe het is om jarenlang te moeten wachten op een beslissing die bepalend gaat zijn voor de rest van je leven. Jarenlang niks mogen en kunnen doen is verschrikkelijk, zeggen ze.

Els Klein Hofmeijer is beleidsmedewerker bij Vluchtelingenwerk Nederland. Ze legt uit waarom die wachttijden zo zijn opgelopen, wat dit voor asielzoekers betekent en wat zij verwacht van de gevolgen van de nieuwe migratieregels.

Reageren? Mail dedag@nos.nl

Presentatie en montage: Mattijs van de Wiel

Redactie: Marco Geijtenbeek en Max Smedes

Eindredactie: Rosanne Sies

In de Amsterdamse sportschool waar vannacht een explosie plaatsvond, wordt nog gezocht naar slachtoffers. Vanmorgen zijn al een drone en speurhonden het pand in gegaan, momenteel wordt het gebouw in Nieuw-West met een kraan gesloopt.

Rond middernacht verwoestte een ontploffing het pand aan de Osdorper Ban, een sportschool die 24 uur per dag open is. Zeven mensen zijn gewond naar het ziekenhuis gebracht. Omdat de hulpdiensten niet kunnen uitsluiten dat er nog meer mensen aanwezig waren, wordt er gezocht naar slachtoffers.

De zoektocht wordt bemoeilijkt door de brand die uitbrak na de ontploffing. Het vuur is onder controle, maar nog steeds niet helemaal uit. Bovendien is er instortingsgevaar, doordat vier muren van het gebouw beschadigd raakten.

Reddingswerkers stuurden daarom eerst een drone het pand in om te zoeken, daarna volgden speurhonden. Het sloopwerk met de kraan moet uitsluitsel geven.

"We gaan het langzaam afbreken", zegt een woordvoerder van de veiligheidsregio. "Omdat het pand instabiel is, kunnen we niet naar binnen. Daarom gaan we van buiten naar binnen werken en zo op zoek naar mogelijke slachtoffers onder het puin."

De schade is enorm:

De woordvoerder kan nog niet zeggen hoe de zeven gewonden eraan toe zijn. "Maar ze hadden dusdanige verwondingen dat ze wel naar het ziekenhuis moesten", zegt hij. Ze zijn naar ziekenhuizen in de omgeving gebracht. Volgens de gemeente Amsterdam raakt één persoon zwaargewond. Over hun identiteit is nog niets bekendgemaakt.

'Van onder de vloer'

De oorzaak van de explosie is niet duidelijk. De eigenaar van de sportschool schrijft op Instagram dat op camerabeelden uit het pand te zien is dat de explosie "van onder onze vloer vandaan" kwam.

"Op de begane grond, onder onze sportschool, bevinden zich onder andere een leiding, een transformatorruimte en opslagruimtes van bewoners. Deze ruimtes zijn geen onderdeel van onze sportschool." Hij roept op niet mee te gaan met "speculaties en sensatieverhalen".

De politie is bekend met de beelden, maar kan daar nog niets over zeggen, benadrukt de woordvoerder. Hij wijst erop dat voorlopig de focus ligt op de reddingsoperatie. "Omdat de oorzaak nog niet bekend is, houden we rekening met alle scenario's", zegt hij. "Het kan een gasleiding zijn geweest, maar het kan ook iets anders zijn geweest."

Netbeheerder Liander zegt geen aanwijzingen te hebben dat het om een gasexplosie gaat, maar erkent ook dat verder onderzoek nodig is.

In de buurt worden vaker explosies gemeld, zoals plofkraken of explosies bij woonhuizen. De veiligheidsregio hoopt dat getuigen meer informatie kunnen geven over het incident vannacht. Vooral camerabeelden van het moment van de explosie zijn welkom.

Vandaag nog niet terug

De 400 bewoners van de naastgelegen flat, onder wie veel ouderen, moesten vannacht overhaast hun huis uit. Niet alleen trok de rook over hun woning, het was ook niet duidelijk hoe groot de schade was aan de constructie van hun galerijflat met negen verdiepingen.

De meeste geëvacueerden vonden onderdak bij bekenden, ongeveer honderd mensen hebben de nacht doorgebracht in het stadsdeelkantoor, waar ze met bussen heen werden gebracht. Later vandaag gaan ze naar een hotel.

De hulpdiensten gaan ervan uit dat de bewoners vandaag nog niet naar huis kunnen. "Er is nog steeds sprake van gevaar, want we weten niet wat de explosie heeft veroorzaakt. Ook zijn er deuren van flats opengebroken om mensen eruit te halen. Dat moet eerst allemaal netjes hersteld worden. En er moeten controles plaatsvinden. Het gaat minimaal nog een dag kosten."

Bezoek Halsema

Burgemeester Halsema heeft vanmorgen een bezoek gebracht aan de plek van de explosie en gesproken met enkele hulpverleners. Ze noemde het een "afschuwelijke explosie". "Bewoners van de flat en buurtbewoners zijn vanzelfsprekend zeer geschrokken na zo'n heftig incident." Ze ging daarna door naar de opvang van bewoners.

Woningcorporatie Stadgenoot schrijft enorm geschrokken te zijn. "We leven mee met de bewoners en andere betrokkenen. Op dit moment wordt onderzocht wat er is gebeurd en wat er nodig is." Het gebouw wordt beveiligd door de politie.

Our recently concluded event in Europe saw the return of the Hackaday Communicator badge — a stylish handheld gadget with a QWERTY keyboard, a LoRa radio, and an ESP32. It …read more

In dossiers van duizenden huizen in het Groningse aardbevingsgebied staan mogelijk fouten. Dat zeggen bronnen rond het Adviescollege Veiligheid Groningen (ACVG), die RTV Noord en onderzoeksprogramma Pointer hebben gesproken. Het ACVG brengt later deze maand een rapport uit.

Het onderzoeksrapport van het ACVG werd vorig jaar aangekondigd door toenmalig staatssecretaris Eddie van Marum. Hij deed dit naar aanleiding van berichtgeving van Pointer, dat berichtte dat veel bewoners versterkingsrapporten hadden ontvangen met fouten. In sommige gevallen kregen ze een rapport van een ander huis of werden woningen onterecht veilig verklaard.

In de versterkingsrapporten van de Nationaal Coördinator Groningen (NCG) staat of woningen voldoen aan de veiligheidscriteria voor aardbevingen. In het rapport wordt vastgesteld of een huis versterkt moet worden. In sommige gevallen kan sloop en herbouw een uitkomst zijn.

Fouten gemaakt

Bronnen melden aan RTV Noord en Pointer dat er fouten in de rapporten staan. Ook is in veel gevallen de onderbouwing of uitleg niet deugdelijk. Het zou gaan om de rapporten van duizenden huishoudens. In een tussentijds rapport van het ACVG vorig jaar zomer stond dat hier geen sprake van was.

De onderzoeksresultaten van het ACVG zouden in december worden gepubliceerd, maar dat is uitgesteld tot deze maand. Het lijkt erop dat de NCG al begonnen is met het doorlichten van de rapporten. Zo laten bewoners van Loppersum aan de regionale omroep weten dat ze deze week gehoord hebben dat het rapport over hun huis opnieuw wordt bekeken. Mogelijk moeten de rapporten opnieuw worden opgesteld.

De versterkingsoperatie verloopt al jaren moeizaam. Het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) liet in 2025 weten dat met het huidige tempo de operatie mogelijk pas rond 2034 klaar is.

Geen inhoudelijke reactie

In een reactie zegt het ACVG dat het advies over de betrouwbaarheid naar de rapporten bijna klaar is. "Waar het ACVG aanpassingen nodig acht worden deze doorgevoerd. Zodra alles verwerkt is en het rapport op een zorgvuldige wijze is afgerond, zullen we het delen met het ministerie van Binnenlandse Zaken." Tot die tijd wil het adviescollege niet op inhoudelijke vragen ingaan.

Ook de NCG zegt te wachten met een inhoudelijke reactie, totdat het definitieve rapport verstuurd is. "Wij vinden het belangrijk dat bewoners een compleet en juist beeld krijgen, gebaseerd op het definitieve rapport van het ACVG."

Bij het dodelijke verkeersongeluk in Zeeuws-Vlaanderen gisteren zijn de directeur van de basisschool en drie kinderen uit groep 8 overleden. Zij fietste als begeleider mee tijdens het schoolkamp, zo hebben de de gemeente Terneuzen en de lokale schoolbestuurder bekendgemaakt. Drie andere kinderen liggen nog zwaargewond in het ziekenhuis.

Aan het begin van de middag reed een personenauto in op veertien fietsende schoolkinderen en twee volwassenen. De auto zou op de N290 uit de bocht zijn gevlogen en op het fietspad terecht zijn gekomen. De kinderen van basisschool De Warande in Axel hadden een schoolkamp.

De gemeente gaat uitzoeken of de N-weg bekend stond als een onveilige provinciale weg. Een 19-jarige uit de gemeente Hulst is gisteren aangehouden. Waar hij van wordt verdacht, is niet bekendgemaakt. De politie doet vandaag verder onderzoek.

'Enorme impact'

Vanochtend is er op de betrokken basisschool een bijeenkomst geweest. "We hebben vooral vooruitgekeken naar hoe we de dag gaan invullen met de kinderen en de leerkrachten", zegt Sjoerd Sanderse, bestuurder van Elevantio, de regionale onderwijsorganisatie waar De Warande onder valt. Ook heeft de school ouders ontvangen en "stilgestaan bij het verlies dat we hebben geleden."

Volgens Sanderse is de school nog in spanning over drie kinderen die in het ziekenhuis liggen.

Uit respect voor de nabestaanden hangen alle scholen in Zeeland vandaag de vlaggen halfstok, meldt Omroep Zeeland.

Ine Spee geeft adviezen over hoe het verder moet. Ze is crisisadviseur bij het ARQ Nationaal Psychotrauma Centrum en heeft in crisissituaties scholen ondersteund, bijvoorbeeld na het ongeluk met de Stint in Oss, de MH17-ramp en de tramaanslag in Utrecht in 2019.

"Dit zijn de eerste uren en dagen van ontreddering", zegt zij. "Er is een poel van verdriet. Er is ook wanhoop en er zijn mensen op school die denken: hoe moeten we dit gaan doen met de kinderen en ouders? Hoe ga ik om met mijn eigen verdriet? Als de kinderen straks weer op school komen, kan ik dan een goede leerkracht voor hen zijn?"

Voor kinderen is het belangrijkste dat er betrouwbare volwassenen om hen heen zijn die rust en veiligheid uitstralen. "Als er zoiets afschuwelijks in je leven gebeurt als kind, dan heb je het erg nodig dat de volwassenen in je eerste kring stabiel blijven en dat ze blijven wie ze daarvoor ook waren", zegt ze. "Anders verandert alles voor een kind, en dat beïnvloedt de veiligheid van kinderen heel erg."

Vaak is dat moeilijk omdat ook leerkrachten diep geraakt zijn.

'Enorme opgave'

Ook is het belangrijk dat leerkrachten horen dat zij het kunnen, zodat zij zelfvertrouwen krijgen. Omdat de leerkrachten professionals zijn, pedagogisch geschoold en de kinderen en ouders goed kennen, kunnen ze een baken van rust voor die kinderen zijn, zegt Spee. "Dat is tegelijk een enorme opgave, omdat zij ook veel verdriet ervaren."

Volgens Spee zijn afscheidsrituelen in dit stadium essentieel. Op die manier kunnen kinderen leren dat als je samen afscheid neemt en samen verdriet hebt, het een beetje minder zwaar wordt. "Ze zullen, ook als volwassenen, nooit vergeten wat hier gebeurd is, maar ze hebben ook gezien dat als je dit samen doet, en elkaar troost en erkent, het erg helpt bij de verwerking."

Bij het Stint-ongeluk in Oss in 2018 kwamen vier jonge kinderen om het leven. Spee bood daar ondersteuning aan de betrokken school door samen te bekijken wat nodig was. Daarnaast ging ze met leerkrachten in gesprek over wat zij in de klassen tegenkwamen en welke ondersteuning de ouders nodig hadden. "Het is niet zo dat als we allemaal hetzelfde meemaken, we ook allemaal hetzelfde voelen. Het is belangrijk om goed oog te blijven houden voor het feit dat we allemaal anders zijn."

Deze dagen wordt gekeken hoe weer een goede schoolroutine kan worden opgebouwd. "De school moet op een gegeven moment weer door als school. De dagen verlopen nu heel anders, maar kinderen zijn er erg bij gebaat om snel weer structuur te hebben."

President Trump wil een deel van de Amerikaanse NAVO-vliegtuigen en oorlogsschepen terugtrekken uit Europa om ze elders in de wereld in te zetten. Dat meldt The New York Times op basis van ingewijden en militaire documenten. De plannen zouden begin deze maand met de Europese bondgenoten zijn gedeeld.

Volgens de documenten wordt het aantal Amerikaanse F-15- en F-16-gevechtsvliegtuigen dat in een crisis voor de NAVO beschikbaar is, verlaagd van ongeveer 150 naar circa 100. Ook verdwijnen elf maritieme verkenningsvliegtuigen en acht Amerikaanse tankvliegtuigen uit Europa.

Daarnaast zouden een vliegdekschip, een onderzeeër die op grote afstand doelen kan raken met raketten, begeleidende oorlogsschepen en een deel van de strategische bommenwerpers elders worden ingezet.

Nog geen reactie

Als de plannen doorgaan, wordt het vermogen van de NAVO beperkt om vanuit Europa langeafstandsaanvallen uit te voeren en surveillance te verrichten.

De NAVO heeft nog niet gereageerd op het uitgelekte plan, dat past in het beleid van Trump om Europese landen meer geld uit te laten geven voor hun verdediging en veiligheid. Minister Yesilgöz (Defensie) wijst er bij aanvang van de ministerraad ook op dat Amerika al veel eerder, al voordat Trump aantrad als president, heeft aangekondigd om troepen en materieel te verplaatsen.

"Het is dus geen nieuws. We moeten met elkaar gaan kijken wat de Amerikanen exact doen en hoe Europa zelf die gaten opvangt", zegt Yesilgöz. "Het is in ieder geval niet zo dat alle militairen en vliegtuigen weg gaan. Amerikanen zullen onderdeel blijven uitmaken van de aanwezigheid op ons continent."

5000 weg uit Duitsland

De VS heeft sinds het einde van de Tweede Wereldoorlog in 1945 vele tienduizenden militairen gestationeerd in Europese landen. Eerder maakte het Pentagon bekend dat er 5000 Amerikaanse militairen worden weggehaald uit Duitsland.

In Thailand is de oudste dochter van koning Maha Vajiralongkorn overleden. De 47-jarige Bajrakitiyabha Mahidol lag al in coma sinds december 2022.

Ze raakte destijds buiten bewustzijn nadat ze onwel was geworden tijdens een hondentraining voor het Thaise leger, waar ze de rang van generaal had. In het ziekenhuis bleek ze hartproblemen te hebben door een bacteriële infectie. Later verslechterde haar conditie.

Volgens een regeringsmededeling overleed Bajrakitiyabha gisteren aan complicaties: een buikinfectie, hartritmestoornissen en bloedstollingsproblemen. Buiten bij het ziekenhuis zijn aanhangers van het koningshuis bijeengekomen om te rouwen.

Diplomaat en jurist

Bajrakitiyabha was een van de meest zichtbare leden van het Thaise koningshuis: ze maakte naast haar koninklijke taken ook naam als diplomaat en jurist. Hoewel ze het oudste kind was van de koning, die in 2016 zijn vader Bhumibol opvolgde, werd ze niet beschouwd als belangrijkste kandidaat voor de troonopvolging, omdat ze vrouw was.

Na een studie rechten in de VS ging ze aan de slag als aanklager in Thailand. Tussen 2012 en 2014 was ze ambassadeur voor haar land in Oostenrijk. Ook zette ze zich voor de VN in voor de bestrijding van drugs.

Bajrakitiyabha, ook bekend als prinses Pa, maakte zich hard voor de verbetering van de positie van vrouwelijke gevangenen in Thailand. Ze pleitte voor betere levensomstandigheden en steunde rehabilitatieprogramma's voor vrouwen die waren vrijgekomen.

Lang werd gedacht dat de ervaren Bajrakitiyabha een rol achter de schermen zou spelen als de 73-jarige koning zou komen te overlijden. Ze zou dan zijn beoogd opvolger, haar 21-jarige halfbroer prins Dipangkorn Rasmijoti, hebben kunnen bijstaan. Hij is de jongste van de zeven koningskinderen bij drie verschillende vrouwen. De Thaise koning mag zelf een opvolger aanwijzen.

Premier Anutin Charnvirakul zegt dat dood van Bajrakitiyabha "leidt tot onmetelijke rouw in het hart van de gehele natie". Volgens hem was ze "de trots van Thailand", met een "morele nalatenschap die volgende Thaise generaties zal leiden". Er is een periode van vijftien dagen nationale rouw afgekondigd.

Het is het tweede verlies voor de koning in een jaar: in oktober verloor hij zijn moeder Sirikit op 93-jarige leeftijd.

De afgezette Zuid-Koreaanse oud-president Yoon Suk-yeol, die al was veroordeeld tot levenslang, heeft ook nog een celstraf gekregen van 30 jaar voor droneprovocaties boven Noord-Korea.

Een rechtbank in Seoul achtte bewezen dat hij in 2024 opdracht gaf tot dronevluchten boven de Noord-Koreaanse hoofdstad Pyongyang om de spanningen op het Koreaanse schiereiland op te voeren.

Volgens de rechtbank handelde Yoon samen met toenmalig minister van Defensie Kim Yong-hyun. De twee zouden hebben geprobeerd bij Noord-Korea militaire reacties uit te lokken, waarop in Zuid-Korea een staat van beleg kon worden uitgeroepen.

Propagandafolders

De rechtbank oordeelde dat de acties de militaire belangen van Zuid-Korea hebben geschaad. Door de droneoperaties zouden militaire capaciteiten zijn blootgelegd, terwijl Noord-Korea zijn verdedigingsmaatregelen kon versterken.

Ook voormalig defensieminister Kim Yong-hyun heeft een celstraf van 30 jaar gekregen.

Noord-Korea beschuldigde Zuid-Korea er in oktober 2024 van driemaal drones boven Pyongyang te hebben laten vliegen om propagandafolders uit te strooien. De Zuid-Koreaanse regering ontkende dat destijds niet expliciet. Het ministerie van Defensie verklaarde alleen dat het de beschuldigingen niet kon bevestigen of ontkennen.

De spanningen tussen beide landen liepen daardoor op, maar leidden niet tot militaire confrontaties. De advocaten van Yoon reageerden kritisch op het vonnis. Zij stellen dat de dronevluchten een reactie waren op duizenden met afval gevulde ballonnen die Noord-Korea eerder dat jaar naar Zuid-Korea had gestuurd.

Volgens de verdediging ondermijnt de uitspraak de nationale veiligheidsbelangen van Zuid-Korea. Het is nog niet bekend of Yoon in beroep gaat.

Eerder levenslang

Yoon was al veroordeeld tot een levenslange gevangenisstraf wegens het uitroepen van de staat van beleg in december 2024. Die maatregel hield slechts zes uur stand. Parlementsleden wisten ondanks een blokkade van militairen en politie het parlement binnen te komen en stemden voor opheffing van de noodmaatregel.

Kort daarna werd Yoon geschorst, vervolgens afgezet via een afzettingsprocedure en uiteindelijk definitief uit zijn ambt gezet door het Constitutioneel Hof.

Aanklagers stelden dat Yoon een crisissituatie wilde creëren om tegenstanders uit te schakelen en zijn macht te consolideren. Tegen de veroordeling tot levenslang is zowel Yoon als het Openbaar Ministerie in beroep gegaan. De aanklagers hadden in die zaak de doodstraf geëist.

Yoon zit sinds juli 2025 vast. Tegen hem lopen nog meerdere strafzaken.

Correspondent Oost-Azie Gabi Verberg:

"De onderzoeken en rechtszaken die tegen de oud-president lopen, zijn controversieel. Het is zeker niet de eerste keer dat een Zuid-Koreaanse president afgezet en veroordeeld wordt voor corruptie of machtsmisbruik, maar een veroordeling voor het uitlokken van een conflict met Noord-Korea is ongekend.

Lange tijd was de vraag of er voldoende bewijs was dat Yoon de drones naar Noord-Korea had gestuurd en of hij dat had gedaan met het doel de Noord-Koreanen te provoceren.

Het belangrijkste bewijsstuk om Yoon hier wel voor te veroordelen lijkt een opname waarin een militaire officier verklaart dat Yoon buiten de officiële communicatielijnen om, direct opdrachten gaf aan het dronecommando. Ook stelt de militair dat Yoon wilde dat de drones zichtbaar zouden zijn voor de Noord-Koreanen, zodat er ophef zou ontstaan.

De verdediging van Yoon gaat niet mee in deze redenering van de speciaal aanklager en stelt dat het bewijs onvoldoende is om op te maken dat Yoon hiermee uit was op conflict."