Pensioengat door baanwissel bij verzekering, kan om tienduizenden euro's gaan
Werkende Nederlanders die pensioen opbouwen via een verzekeraar moeten oppassen voor een flink pensioengat. Iemand die van baan wisselt, kan duizenden of tienduizenden euro's minder pensioen opbouwen dan de bedoeling is.
Het is een bijkomend effect van de overgang naar het nieuwe pensioenstelsel, waarschuwen pensioendeskundigen. Zij adviseren om bij een overstap van werk zo'n pensioengat te ondervangen, door bijvoorbeeld meer salaris te eisen.
De meeste Nederlanders bouwen automatisch pensioen op via een pensioenfonds, maar zo'n 1,6 miljoen werknemers zit, via de werkgever, bij een pensioenverzekering. De Nederlandsche Bank schat in dat het om zo'n 57.000 contracten gaat tussen bedrijven en verzekeraars.
Net als de pensioenfondsen moeten die verzekeringen uiterlijk 1 januari 2028 voldoen aan de regels van de nieuwe pensioenwet.
In deze video leggen we uit hoe de overgang verloopt:
Voor de pensioenverzekeringen gaat het tempo van het opbouw van het pensioenvermogen veranderen. Nu nog ga je bij een pensioenverzekering steeds wat meer van je salaris afdragen, naarmate je ouder wordt. Zo sta je, om en nabij, 8 procent af aan premie als je net begint met werken, maar dat loopt op tot zo'n 35 procent afdracht op je 60ste.
Dat mag straks niet meer. De pensioenwet schrijft voor dat iedereen in een pensioenverzekering, ongeacht leeftijd, dezelfde premie betaalt. Bij pensioenfondsen gebeurt dat nu al.
Pensioendeskundigen verwachten dat de nieuwe premieafdracht rondom de 16 procent zal liggen. Stel, je bent halverwege je loopbaan en je zat in de oude regeling al boven dat percentage, dan ga je dus minder afdragen voor je pensioen. Dat betekent weliswaar meer inkomen, maar je bouwt ook minder pensioen op.
"Dat kan om duizenden tot tienduizenden euro's minder pensioenkapitaal gaan", zegt Frank Verschuren, Pensioenadviseur van AethiQs, die bedrijven en ondernemingsraden adviseert over de gevolgen van de pensioentransitie. "Werknemers zijn zich onvoldoende bewust van dit gevaar."
Hoogleraar economie Marike Knoef, ook verbonden aan pensioendenktank Netspar, bevestigt dat dit een probleem kan worden: "Het nieuwe stelsel heeft veel voordelen, maar zo'n grote verandering kan nadelige gevolgen hebben in specifieke gevallen."
EerbiedigenNu is er wel een oplossing. Een bedrijf kan kiezen voor de zogeheten eerbiedigende werking: personeel dat voor 2028 in dienst was, blijft dan in de oude regeling. Zo ontstaat er geen pensioengat. Medewerkers die na 2028 in dienst kwamen komen wel in een nieuwe regeling, met gelijke premie voor alle leeftijden.
Veruit de meeste bedrijven behouden de oude regeling, zegt Verschuren. "Oudere medewerkers zullen het niet fijn vinden als blijkt dat ze in de tweede helft van hun werkende leven te weinig opzij leggen. Voor hen willen werkgevers de bestaande regeling in stand houden."
Toch zijn daarmee niet alle problemen verholpen. Werknemers die in de oude regeling blijven maar van baan wisselen, komen alsnog bij hun nieuwe baas in een nieuwe regeling.
Pensioengat bij baanwisselStel, Esther is 60 jaar en zit bij een pensioenverzekering. Op deze leeftijd betaalt ze inmiddels 21 procent, goed voor jaarlijks 7497 euro aan pensioenopbouw.
Maar Esther wisselt van baan en komt in de nieuwe pensioenverzekering terecht. Nu gaat ze 15 procent van haar loon afdragen. Er gaat 5250 euro in de pensioenpot. Dat is dus 2247 euro per jaar minder dan voorheen.
Als ze niets regelt, heeft Esther een pensioengat van 15.729 euro als ze over 12 jaar met pensioen mag.
Bron rekenvoorbeeld: Verbond van Verzekeraars
Als ze de 40 of 50 gepaseerd zijn en van baan wisselen, gaan ze alsnog minder premie inleggen, waardoor er toch een pensioengat ontstaat. "Denk goed na bij het maken van die overstap of dwing financiële compensatie af", zegt Verschuren. "Op die leeftijd zou ik wel twee keer nadenken voor ik van baan wissel. Hoe dichter bij de pensioendatum hoe groter het probleem wordt."
Er zit een voordeel aan minder opleggen voor je pensioen: je houdt meer loon over. Maar dat extra geld moet je dan wel zelf opzij leggen. Knoef zou willen zien dat er meer bewustzijn komt over pensioen. "Soms is het echt schrikken hoe weinig mensen hierbij stil staan. Het gaat om serieus geld voor je oude dag. Daar zou echt wel meer aandacht voor mogen zijn."
Eerder spoorde de Autoriteit Financiële Markten (AFM) verzekeraars en werkgevers aan om duidelijk te zijn over de gevolgen van een baanwissel. Volgens het Verbond van Verzekeraars wijzen verzekeraars al op de risico via hun websites, via het jaarlijkse pensioenoverzicht en via een brief de werknemers ontvangen als ze stoppen bij hun huidige werkgever.