NOS Nieuws - Algemeen

Gegevens van medewerkers van de Autoriteit Persoonsgegevens en de Raad voor de rechtspraak zijn gelekt. Dat schrijven de staatssecretarissen Rutte van Justitie en Veiligheid en Van Marum van Binnenlandse Zaken in een brief aan de Tweede Kamer.

Volgens de demissionaire bewindspersonen zijn gegevens buitgemaakt binnen "in ieder geval" deze twee organisaties. Daarmee wordt niet uitgesloten dat ook andere instanties getroffen zijn door een datalek.

"Tot nu toe is bekend dat werkgerelateerde gegevens van medewerkers, zoals naam, zakelijk e-mailadres en telefoonnummer, zijn ingezien door onbevoegden", staat in de brief. Volgens Rutte en Van Marum zijn er maatregelen getroffen en zijn medewerkers op de hoogte gesteld.

Het is niet duidelijk van hoeveel medewerkers er gegevens zijn gelekt. Bij de Autoriteit Persoonsgegevens waren er in 2024 320 voltijdsbanen.

Wachtwoorden wijzigen

De Kamerbrief komt na een oproep van het Nationaal Cyber Security Centrum (NCSC), het expertisecentrum van de overheid op het gebied van online veiligheid. Dat meldde maandag dat "actief misbruik" werd gemaakt "van een kwetsbaarheid in het systeem".

Het gaat om een systeem dat wordt gebruikt voor het beheer en de beveiliging van mobiele apparaten, apps en content. Het NCSC riep organisaties die de software gebruiken op zich te melden. Ook adviseerde het expertisecentrum instanties om alle wachtwoorden te wijzigen van accounts die op het systeem zijn aangesloten.

Volgens het NCSC is het lastig vast te stellen of en waar er nog meer misbruik is gemaakt van data. "De actor verwijdert mogelijk de sporen na het misbruik, waardoor dit niet meer eenvoudig is vast te stellen."

Het NCSC houdt de situatie in de gaten, terwijl binnen de overheid wordt onderzocht of er nog meer organisaties zijn getroffen.

In Oman hebben de VS en Iran hun eerste overleg in lange tijd over het Iraanse atoomprogramma beëindigd. De Iraanse minister van Buitenlandse Zaken spreekt van "een goede start". Over de vraag of de onderhandelingen worden voortgezet, wilde minister Abbas Araghchi zich nog niet uitlaten.

"We zijn bezig het wantrouwen weg te nemen", zei de minister na de gesprekken in de Omaanse hoofdstad Muscat. Hij benadrukte in die gesprekken naar eigen zeggen dat beide partijen zich "moeten onthouden van dreigementen".

De indirecte onderhandelingen werden geleid door de minister van Buitenlandse Zaken van Oman, Badr al-Busaidi. Hij had eerst een ontmoeting met Araghchi. Daarna sprak Al-Busaidi met speciaal gezant van de VS voor het Midden-Oosten Steve Witkoff en Jared Kushner, de schoonzoon van president Trump.

De Omaanse minister schrijft dat er "zeer serieus is onderhandeld". Volgens hem is het doel nu om de partijen opnieuw bij elkaar te brengen.

De delegaties gaan voor het zover is eerst overleggen met hun leiders in Teheran en Washington, meldde Araghchi na afloop. Een woordvoerder van het Iraanse ministerie van Buitenlandse Zaken schrijft dat de beslissing over verdere onderhandelingsrondes "in overleg met de twee hoofdsteden wordt genomen".

Militaire vuurkracht

De onderhandelingen in de Golfstaat zijn bedoeld om de spanningen tussen de twee landen weg te nemen. Die zijn hoog opgelopen na Amerikaanse bombardementen op Iraanse nucleaire installaties in juni vorig jaar en de dreigementen vanuit Washington na het bloedig neerslaan van protesten door het Iraanse regime.

De VS heeft een vliegdekschip en andere oorlogsschepen naar de regio gestuurd. De VS beschikt daarmee over de militaire vuurkracht om een aanval uit te voeren als het land dat zou willen. De Arabische Golfstaten vrezen dat een aanval een regionale oorlog zou kunnen ontketenen waar ook zij bij betrokken kunnen raken.

Vanuit het perspectief van Teheran gaan de gesprekken over het nucleaire programma van Iran en een mogelijke versoepeling van de sancties tegen het land. Voor de VS gaat het ook over het raketprogramma van Iran en de Iraanse steun aan Hamas, Hezbollah in Libanon en de Houthi's in Jemen.

Andere onderwerpen

Qatar, Turkije en Egypte hebben voorafgaand aan het overleg in Oman een raamwerk van voorstellen gepresenteerd, meldde Al Jazeera eerder. Volgens die voorstellen zou Iran zijn uraniumverrijking fors moeten beperken.

Ook zou Iran het bezit van ballistische raketten en de bewapening van bondgenoten in de regio moeten beperken. Die twee onderwerpen zijn tot nu toe onbespreekbaar geweest voor Iran. Minister Araghchi liet ook vandaag weten "geen ander onderwerp met de VS te bespreken" dan het kernprogramma.

Van Amerikaanse zijde is nog niet gereageerd op de eerste gesprekken in Oman. Vooraf hadden Amerikaanse functionarissen de verwachtingen voor de onderhandelingen getemperd.

Bij een veehouder in Noord-Holland zijn afgelopen dinsdag 38 koeien in beslag genomen. Volgens de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) waren de dieren ernstig verwaarloosd.

Tijdens een controle bleek dat de runderen onder slechte omstandigheden werden gehouden. De dieren lagen in hun eigen ontlasting en konden zich verwonden aan scherpe hekken. Meerdere runderen waren kreupel en verschillende kalfjes stonden in de kou. Daarnaast was het water in drinkbakken bevroren, waardoor de dieren daar niet uit konden drinken. Ook had een aantal kalfjes geen voer.

Om welk Noord-Hollands bedrijf het gaat, wil de NVWA om privacy-redenen niet zeggen. "Het gaat om een bedrijf in een kleine plaats, dus dat is te herleidbaar", zegt een woordvoerder tegen NH Nieuws.

Situatie niet verbeterd

Het is volgens de NVWA niet de eerste keer dat er bij deze veehouder is ingegrepen. Bij eerdere inspecties zijn al dwangsommen opgelegd om de situatie te verbeteren, maar dat heeft niet geholpen. De veehouder moet de opgelegde dwangsommen nu betalen en er wordt een proces-verbaal opgemaakt.

Daarnaast loopt er een strafrechtelijk traject tegen de veehouder. Hij is veroordeeld tot een houdverbod, waardoor hij maar een beperkt aantal dieren mag houden. De veehouder is in hoger beroep gegaan. Die zaak loopt nog.

De in beslag genomen runderen zijn inmiddels ondergebracht bij verschillende gespecialiseerde opvanglocaties, meldt de woordvoerder.

Het Franse voedingsmiddelenbedrijf Danone roept ook in Nederland baby- en kindervoeding terug omdat er mogelijk de giftige stof cereulide in zit. Het gaat om batches van een aantal producten met de merknaam Nutrilon.

De terugroepactie volgt op vergelijkbare stappen van het Zwitserse voedingsmiddelenbedrijf Nestlé en overleg met de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA).

Nestlé riep begin januari in tal van Europese landen twee producten terug omdat er mogelijk cereulide in een van de gebruikte ingrediënten zat. Het vervuilde ingrediënt kwam uit China. Kinderen die de stof binnenkrijgen, kunnen last krijgen van braken, buikpijn en diarree.

Grenswaarde verlaagd

De Europese levensmiddelenautoriteit EFSA heeft maandag besloten om voor baby's de grenswaarde voor de aanwezigheid van cereulide te verlagen. Op grond daarvan heeft Danone na overleg met de NVWA besloten tot een vrijwillige terugroepactie van veertien Nutrilon-producten. Danone benadrukt dat de babyvoeding die na de terugroepactie nog in de winkel ligt, veilig is.

Vorige week riep Danone in Duitsland al drie batches van het babyvoedingsmiddel Aptamil terug. Daar zijn er vandaag in Duitsland en Oostenrijk tientallen bijgekomen.

In Frankrijk loopt een onderzoek naar een verband tussen met cereulide vervuilde babymelk van Nestlé en het overlijden van twee baby's.

De Noorse kroonprinses Mette-Marit heeft in een schriftelijke verklaring haar excuses aangeboden voor haar vriendschap met zedendelinquent Jeffrey Epstein. Het is de tweede keer dat de prinses reageert op het voorkomen van haar naam in de vrijgegeven documenten over de zaak-Epstein.

"Ik wil mijn diepste spijt betuigen voor mijn vriendschap met Jeffrey Epstein", stelt de Noorse prinses in een verklaring verspreid door het koninklijk huis. "Het is belangrijk voor mij om mijn excuses aan te bieden aan iedereen die ik heb teleurgesteld." Volgens Mette-Marit "weerspiegelt een deel van de berichten die ik met Epstein heb uitgewisseld niet wie ik wil zijn".

Ook biedt Mette-Marit haar excuses aan voor de situatie waarin ze de Noorse koninklijke familie heeft gebracht. "Met name de koning en koningin."

In dezelfde persverklaring schrijft het Noorse koninklijk huis dat de prinses graag dieper wil ingaan op wat er is gebeurd, maar dat dat nu nog niet kan. "De kroonprinses bevindt zich in een zeer veeleisende situatie. Ze hoopt op begrip dat ze tijd nodig heeft om zichzelf te herpakken."

Onder vuur

Het Noorse koningshuis is ernstig in verlegenheid gebracht door de onthullingen over Mette-Marit, die als vrouw van kroonprins Haakon de toekomstige koningin is. Vorige week doken e-mailuitwisselingen op tussen Mette-Marit en de Amerikaanse zedendelinquent Epstein, daterend van 2011 tot en met 2014. De prinses komt honderden keren voor in de Epstein-documenten.

Uit de berichten blijkt dat Mette-Marit contact had met Epstein na zijn veroordeling voor seksueel misbruik. In een van de e-mails vroeg ze of het ongepast is als "een moeder twee naakte vrouwen met een surfplank voorstelt als telefoonbeginscherm van haar 15-jarige zoon".

Ook bracht Mette-Marit in januari 2013 vier dagen door in Epsteins huis in Palm Beach in Florida. Het Noorse koningshuis zegt daarover dat zij daar vier dagen verbleef met een vriendin, en Epsteins huis "had geleend".

Een week geleden reageerde Mette-Marit op haar vroegere vriendschap. Ze zei dat ze een "foute inschatting" had gemaakt en noemde hun contact "ronduit gênant".

Negatief daglicht

De Noorse koninklijke familie staat ook op een negatieve manier in de schijnwerpers omdat Mette-Marits oudste zoon Marius Borg Høiby momenteel terechtstaat voor 38 misdrijven. Hij wordt onder meer verdacht van vier verkrachtingen. Høiby is een kind van de prinses uit een eerdere relatie, en is geen officieel lid van het koningshuis.

Al tientallen jaren is het Noorse koningshuis erg populair onder de bevolking, maar dinsdag publiceerde de publieke omroep NRK een enquête waarin 76 procent van de Noren aangeeft dat hun vertrouwen in de prinses is afgenomen. 44 procent van de Noren vindt Mette-Marit ongeschikt om koningin te worden.