Op de EU-top was de frustratie van Europese leiders over de Hongaarse premier Orbán opmerkelijk zichtbaar en hoorbaar. Orbán weigert in te stemmen met een toegezegde lening van 90 miljard euro aan Oekraïne, vanwege een ruzie met dat land over een pijpleiding die volgens Kyiv door Rusland is gebombardeerd.
Deze aflevering van De Dag kun je beluisteren via NPO Luister en alle andere podcastkanalen. Bevalt het? Vergeet je dan niet te abonneren!
Correspondent Christiaan Paauwe reisde af naar de oliepijpleiding die het middelpunt is geworden van de steeds verder escalerende ruzie tussen Hongarije en Oekraïne én tussen Hongarije en de EU. Tamelijk onverwacht kon hij er dichtbij in de buurt komen.
Europa-correspondent Kysia Hekster was op de EU-top in Brussel en vertelt hoe er daar geworsteld wordt met de beste manier om dit aan te pakken. "Iedereen weet dat Orbán deze ruzie opstookt, omdat hij daar baat bij heeft in zijn verkiezingscampagne."
Reageren? Mail dedag@nos.nl
Presentatie en montage: Elisabeth Steinz
Redactie: IJsbrand Terpstra
(Oud-)studenten die tijdens het leenstelsel hebben gestudeerd, krijgen van het kabinet een extra compensatie van 44,50 euro per gestudeerde maand. Het bedrag voor deze studenten zal daarmee uitkomen op ruim 2100 euro per persoon.
Het is de tweede compensatie voor deze groep, die de 'pechgeneratie' is gaan heten. Het gaat om studenten die tussen 2015 en 2023 onder het leenstelsel vielen en daardoor geen aanspraak konden maken op studiefinanciering.
Met het geld dat het kabinet daarmee bespaarde, moest de onderwijskwaliteit omhoog worden geschroefd. Maar in de jaren daarna groeide de kritiek op het stelsel.
Zo merkten studenten niet altijd iets van de kwaliteitsverbeteringen en bleek uit onderzoek dat het leenstelsel zorgde voor toenemende kansenongelijkheid. Uiteindelijk werd het leenstelsel in 2023 afgeschaft en kregen studenten weer studiefinanciering.
Hoeveel voor de 'pechgeneratie'?Daarna ontstond er een politieke discussie over of en hoeveel compensatie de 'pechgeneratie' moest krijgen. Vorig jaar kregen uiteindelijk 350.000 studenten een vergoeding overgemaakt: gemiddeld 1800 euro, zo'n 34 euro per maand dat ze geen studiefinanciering kregen.
Maar een meerderheid van de Tweede Kamer vond dit bedrag niet hoog genoeg. Het kabinet-Rutte IV besloot daarom eind 2024 al om nog eens 1,4 miljard euro voor deze groep uit te trekken. Minister Letschert (Onderwijs) stuurt het precieze plan nu naar de Tweede Kamer. Daarin staat ook dat een kleine groep studenten, die om bijzondere redenen geen diploma kon halen, ook de compensatie krijgt.
'Substantiële tegemoetkoming'Maar studentenbond LSVB vindt ook de nieuwe compensatie niet genoeg. Zij willen dat (oud-)studenten volledig moeten worden gecompenseerd voor de misgelopen studiefinanciering. De basisbeurs voor uitwonende studenten is nu 324 euro per maand.
Letschert benadrukt dat dit de laatste compensatie zal zijn die de leenstelselstudenten krijgen. "Het is volgens mij een mooie tegemoetkoming", vindt de minister. "Ik hoop dat studenten zien dat dit in het licht van de uitdagingen in het land substantieel is."
De verwachting is dat DUO vanaf april 2027 de compensatie zal overmaken naar iedereen die daar recht op heeft. Het bedrag wordt automatisch op de rekening gestort, of verrekend met de resterende studieschuld.
Het nieuwe kabinet trekt een wetsvoorstel van het vorige kabinet in, dat moest regelen dat statushouders niet meer automatisch voorrang krijgen bij het toewijzen van sociale huurwoningen. Minister Boekholt-O'Sullivan gaat een nieuwe wet maken, die volgens haar wel "uitvoerbaar" is.
De minister van Volkshuisvesting wil nog voor het einde van dit jaar een nieuw voorstel op papier hebben, waarin statushouders dezelfde positie krijgen als andere woningzoekenden op de huurmarkt. Ze krijgen dan dus ook geen voorrang meer alleen vanwege hun status.
Op het voorstel van Boekholts voorganger, oud-woonminister Keijzer, om gemeenten te verbieden nog standaard voorrang te verlenen aan statushouders kwam veel kritiek, onder meer van de Raad van State. De nieuwe minister denkt dat het sneller is om een nieuwe wet te maken, dan om het voorstel van Keijzer aan te passen.
Alternatieve huisvestingLos van de wet wil ze in een convenant met gemeenten en andere partijen afspreken dat er snel "flexibele woonlocaties voor statushouders" komen, zodat mensen met een verblijfsvergunning wel uit de overbelaste asielzoekerscentra weg kunnen.
Haar plan is om aan te sluiten bij "succesvolle initiatieven in het land die we kunnen opschalen. Zo zijn verschillende gemeenten al aan de slag met alternatieve huisvesting, zoals flexwoningen. Ook woningdelen kan een oplossing zijn." De nieuwe wet zal pas ingaan als er voor voldoende alternatieve huisvesting is gezorgd.
"Voorrang voor statushouders bij sociale huur knelt steeds meer", stelt Boekholt, "omdat andere woningzoekenden te lang op een wachtlijst staan". Ze wil met haar voorstel voor alternatieve huisvesting "de druk op de sociale woningvoorraad verminderen".
UrgentieverklaringHet huidige beleid is dat gemeenten mogen bepalen wie met voorrang een sociale huurwoning krijgt. Dat blijft voorlopig zo. Behalve aan statushouders, kunnen ze bijvoorbeeld urgentie geven aan mensen die te maken hebben met gezondheidsproblemen of huiselijk geweld.
Vorig jaar nam de Tweede Kamer een PVV-voorstel aan dat verderging dan het latere voorstel van Keijzer. Daarin stond dat statushouders onder geen enkele voorwaarde meer voorrang mochten krijgen op een sociale huurwoning, dus ook niet als er een ander probleem speelde.
Dat voorstel hing aan de 'regiewet' van Keijzer, die ervoor moet zorgen dat er sneller gebouwd kan worden. Keijzer heeft het er met een zogeheten novelle weer uitgehaald. Het ziet ernaar uit dat haar woonwet daardoor binnenkort toch naar de Eerste Kamer kan worden gestuurd.
Kabinet: kansrijke asielzoekers na drie maanden aan het werkDe ministerraad nam vandaag ook een ander asielplan aan. Dat houdt in dat asielzoekers die kans maken op een verblijfsvergunning na drie maanden aan het werk mogen.
Tot nu toe mogen alle asielzoekers een baan zoeken als hun asielaanvraag minstens een half jaar in behandeling is. Dat geldt ook voor mensen die uit 'veilige landen' als Marokko, Tunesië, India en Kosovo komen. Zij maken nauwelijks kans op een verblijfsstatus.
Volgens de nieuwe regels hebben zogenoemde veiligelanders geen recht meer om in Nederland te werken.
De politie heeft afgelopen nacht twee minderjarigen aangehouden vanwege een verdachte situatie in Heemstede. Regionale media schrijven dat de situatie zich afspeelde in de buurt van een joodse instelling.
Het gaat om tieners van 14 en 17 jaar oud. De politie hield al actief toezicht in het gebied bij de Adriaan Pauwlaan in Heemstede. Toen agenten rond 01.15 uur een verdachte situatie zagen, werden de twee gecontroleerd. Ze zijn vervolgens meegenomen naar het politiebureau voor verhoor en verder onderzoek.
Het toezicht op de locatie gaat door om de rust in de wijk te bewaren, laat de politie weten. De politie wil niet bevestigen dat het om een joodse instelling gaat.
Extra beveiligingSinds de onrust en explosies bij joodse instellingen in Amsterdam en Rotterdam krijgen veel plekken extra beveiliging. Alle drie de acties zijn opgeëist door de groep Harakat Ashab al-Yamin al-Islamiyyah.
Vier tieners die zijn opgepakt na de aanslag op een synagoge in Rotterdam worden verdacht van een explosie, brandstichting en poging tot brandstichting met een terroristisch oogmerk. Zij zitten allemaal nog vast. Gisteren werd een vijfde verdachte aangehouden.
Van de twee verdachten die op een scooter wegreden na het plaatsen van een explosief bij de joodse school in Amsterdam deelde de politie herkenbare beelden. De politie kreeg daardoor ruim honderd tips binnen.
Ook voor de explosie bij een bankgebouw op de Zuidas zoekt de politie twee mogelijke verdachten op een fatbike.
De kinderrechter in Groningen oordeelt dat Jeugdbescherming Noord per direct een nieuwe woonplek voor een 13-jarige jongen moet vinden. De organisatie plaatste de jongen in een vakantiehuisje, zonder passende begeleiding.
De uithuisplaatsing levert serieuze veiligheidsrisico's op, oordeelt de kinderrechter, die stevige kritiek uit op Jeugdbescherming Noord. De jongen heeft professionele hulp nodig voor zware gedragsproblemen. Bovendien is de plaatsing in strijd met het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens (EVRM) en het Internationaal Verdrag inzake de Rechten van het Kind (IVRK).
De jongen kwam al vaker in aanraking met jeugdhulp, zowel vrijwillig als gedwongen. Volgens de rechter resulteerde de hulp niet in een gedegen diagnose of een passende behandeling. Sterker nog, het gedrag van de jongen verslechterde na de inzet van gedwongen jeugdhulp, ziet de rechter.
Geen begeleidingVanuit de gesloten jeugdvoorziening waar hij verbleef, raakte hij op het criminele pad. Welke feiten de jongen precies heeft gepleegd is niet duidelijk, maar ze waren dusdanig ernstig dat hij drie maanden vastzat in een inrichting, schrijft RTV Noord.
Na zijn straf mocht hij naar huis met een enkelband, waar hij bij zijn moeder terechtkwam. Omdat de moeder van de jongen niet met zijn gedrag kon omgaan, werd met spoed een uithuisplaatsing aangevraagd.
De jongen werd in een huisje op een vakantiepark geplaatst, omdat er volgens jeugdbeschermers geen andere plek beschikbaar was. De rechter zegt verrast te zijn dat er op het vakantiepark helemaal geen gespecialiseerde jeugdpsychiaters of ervaren begeleiders werkzaam waren. In plaats daarvan ging het om medewerkers van een bedrijf dat is gespecialiseerd in arbeidsparticipatie.
Nieuwe plek vindenWelke jeugdhulpaanbieder namens Jeugdbescherming Noord achter de plaatsing zit, is niet duidelijk. Gemeenten zijn verplicht met erkende aanbieders te werken. Die moeten voldoen aan strenge eisen voor veiligheid en toezicht. Dat is hier niet gebeurd, oordeelt de kinderrechter. "Een dergelijke plaatsing kan niet worden aangemerkt als verantwoorde jeugdhulp."
Volgens de rechter staat vast dat het belang van het kind bij de uithuisplaatsing niet voorop is gesteld. De organisatie krijgt tot 30 maart de tijd om een nieuwe woonplek voor de jongen te vinden.
Volgens de Jeugdwet is de gemeente verantwoordelijk voor passende jeugdhulp. Het onderbrengen van minderjarigen op een vakantiepark is strikt verboden.
Meer misstandenDe plaatsing op het vakantiepark staat niet op zichzelf. Afgelopen juli nog werd de jeugdzorginstelling onder verscherpt toezicht geplaatst door de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd.
In augustus kwamen bij een meldpunt nog zo'n vijftig meldingen binnen van misstanden. De meldingen bij het meldpunt, dat werd opgezet door lokale politici, werden gedaan door ouders, pleegouders en (oud-)medewerkers.
Wat is Jeugdbescherming Noord?Als een minderjarige thuis niet veilig kan opgroeien of een misdrijf heeft gepleegd, kan een rechter een maatregel opleggen. De minderjarige moet dan verplicht hulp krijgen, van een jeugdbeschermingsorganisatie. Landelijk zijn er veertien van die organisaties.
Jeugdbescherming Noord is verantwoordelijk voor een groot deel van de gezinnen in de provincies Groningen en Drenthe. Jaarlijks komen er zo'n duizend terecht bij de organisatie.
De waarschuwing van het Internationaal Energieagentschap over een ongekende energiecrisis leidt in Nederland niet direct tot extra maatregelen of adviezen. Dat zeggen verschillende ministers voorafgaand in de ministerraad.
Het IEA waarschuwde vandaag dat de oorlog in het Midden-Oosten zo'n omvangrijke crisis veroorzaakt dat overheden en burgers in de hele wereld zuinig moeten zijn met energiebronnen.
Een van de adviezen is om zoveel mogelijk thuis te werken. Dat neemt minister van Werk, Aartsen niet over. "Mensen moet vooral zelf weten waar ze werken en hoe ze werken, samen met hun werkgever", zegt de VVD-minister. "Lijkt me heel slecht als wij ons daarmee gaan bemoeien."
Langzamer rijdenOok het advies om de maximumsnelheid te verlagen of het aantal auto's dat de weg op mag te beperken, legt dit kabinet naast zich neer. "Dat overwegen we niet", zegt minister van Infrastructuur Karremans (VVD). "Daar is ook helemaal geen aanleiding voor."
Hij wijst erop dat de adviezen van het IEA gelden voor als er nijpende tekorten zijn. "Maar dat is niet het geval in Nederland."
Zijn collega Van Veldhoven (Klimaat en Groene Groei) wijst er ook op dat het advies over "de hele wereld gaat". De situatie in Nederland is anders dan op sommige andere plekken, omdat hier nog genoeg olie en gas binnenkomt, aldus de D66-minister.
Wel zegt ze dat mensen zelf besparende maatregelen kunnen treffen of adviezen van het agentschap kunnen overnemen. "Dat is altijd goed voor de eigen portemonnee."
Hard gelagMensen kunnen bijvoorbeeld proberen te besparen op brandstof, die vandaag weer een beetje duurder is geworden. Het kabinet gaat voorlopig niks doen aan de hoge prijzen van benzine en diesel, benadrukt minister Karremans nog maar eens. Italië en Spanje hebben er inmiddels voor gekozen de accijnzen op brandstoffen tijdelijk te verlagen.
Hij erkent dat het voor veel Nederlanders op dit moment "een hard gelag" is aan de pomp. Maar daar wil het kabinet nu niks aan doen, bijvoorbeeld met een accijnsverlaging. "Als je gaat ingrijpen, dan doe je dat wel met het geld van de mensen thuis, dat is belastinggeld."
Daarnaast, zegt minister van Financiën Heinen, is de situatie nu zo veranderlijk dat het lastig is om de juiste maatregelen te nemen. "Je moet wel weten waar je op stuurt." Verder zegt hij dat de situatie ernstig is, maar nog niet zo ernstig als na het begin van de oorlog in Oekraïne. Dat had grotere impact op de energieprijzen hier.
Opties verkennenVolgende week gaat Heinen (VVD) in debat met de Tweede Kamer over mogelijke maatregelen. Deze week stuurde het kabinet een brief met mogelijke maatregelen die ingezet kunnen worden als de oorlog langer aanhoudt en de gevolgen groter worden.
Genoemde maatregelen zijn onder meer een noodfonds, energietoeslagen, het tijdelijk verlagen van de energiebelasting of een energieplafond. Maar het kabinet benadrukte daarbij dat het om opties gaat die worden verkend.
De piloot van een luchtballon die in augustus vorig jaar hard neerkwam bij de landing, is niet schuldig aan de dood van een inzittende. Ook wordt hij niet verantwoordelijk gehouden voor het gewond raken van anderen aan boord.
Het Openbaar Ministerie (OM) oordeelt na onderzoek dat het ongeluk niet de schuld is van de piloot, maar het gevolg was van een "noodlottige samenloop van omstandigheden die niet konden worden voorzien".
Daarom is besloten de zaak tegen de gezagvoerder te seponeren. Het OM zegt dat de gezagvoerder ten onterechte als verdachte was aangemerkt.
WindvlaagDe luchtballon kwam bij het ongeluk bij het Friese De Hoeve door een windvlaag bij de landing hard neer op een weiland, waarna de mand begon te stuiteren. Daardoor vielen inzittenden uit de mand en moesten vijf mensen naar het ziekenhuis. Een 66-jarige vrouw overleed ondanks een reanimatiepoging. In totaal waren er 34 mensen aan boord.
De gezagvoerder werd verdacht van schuld aan het ongeluk, het deelnemen aan het luchtverkeer op een manier waarop inzittenden gevaar liepen en een slechte voorbereiding op de vlucht van de ballon.
Van dit laatste punt werd de vlieger verdacht omdat vooraf bekend was dat er sterke wind stond. Vanuit het KNMI was een waarschuwing uitgegeven voor windvlagen van tussen de circa 18 en 26 kilometer per uur. Tijdens de landing zelf waren er windvlagen tot ongeveer 31 kilometer, wat veel is voor zo'n luchtballon.
Goede keuze voor landingUit onderzoek dat werd uitgevoerd door de luchtvaartpolitie bleek dat de windsnelheid hoger was dan verwacht. Er waren die dag ook andere ballonvaarders opgestegen.
De gezagvoerder heeft de landing ook goed uitgevoerd, oordeelt het OM. Dat hij daar goed over heeft nagedacht, blijkt uit dat hij een eerdere landing afblies omdat het landingsveld te klein was voor de windsnelheden en de grootte van de ballon.
"Uit onderzoek blijkt dat hij onder moeilijke omstandigheden een goede keuze heeft gemaakt over het landingsveld en de uitvoering van de landing", stelt het OM. Het onderzoek wees ook uit dat de luchtballon in goede staat was en dat er genoeg brandstof was. Ook de voorbereiding van de vlucht was niet ondermaats, vindt het OM.
De man van Iraanse afkomst die gisteren is neergeschoten in Schoonhoven, is een tegenstander van het Iraanse regime. Dat zei minister van Weel (Justitie en Veiligheid) bij het begin van de ministerraad.
De man, die bij de politie werkt, had volgens Van Weel veel volgers op sociale media, waar hij bekendstaat als iemand die zich uitliet tegen het Iraanse regime. Hoelang hij in Nederland woont, is niet duidelijk. Hij ligt ernstig gewond in het ziekenhuis.
Concrete aanwijzingen dat de schietpartij te maken heeft met de Iraanse afkomst van de man, zijn er niet, zegt de minister. "Maar het feit dat hij Iraans is en zich uitsprak tegen het regime, is iets wat we serieus moeten nemen."
Onrust bij mensen van Iraanse afkomstIn Nederland leidt de schietpartij tot veel onrust bij mensen van Iraanse afkomst. Veel van hen wonen hier omdat ze gevlucht zijn voor het Iraanse regime.
"Dat dit regime lange armen wereldwijd heeft en dit soort zaken kan organiseren, is bekend", zegt Van Weel. Hij doelt dan op eerdere liquidaties, waar hoogstwaarschijnlijk Iran achter zat.
"De vraag is of er in dit geval ook sprake van is. Maar dat het bij mensen van Iraanse afkomst tot onrust leidt, snap ik heel erg", zegt Van Weel. Hij laat onderzoeken wat de schietpartij betekent voor de veiligheid van andere mensen van Iraanse afkomst in Nederland. "Waar het nodig is, nemen we extra maatregelen."
'Niet stil blijven als Iran er te maken heeft'Mogelijk speelde Iran een rol bij de aanslagen op de synagogen in Amsterdam en Rotterdam. Hoewel daar volgens Van Weel nog geen aanwijzingen voor zijn, speculeert hij alvast over vervolgstappen als dat wel zo is.
"Dan gaan we in ieder geval maatregelen nemen tegen het Iraanse regime", zegt de minister. "We brengen in kaart welke drukmiddelen we hebben en we zullen er niet stil over blijven als het zo blijkt te zijn." Hij noemt bijvoorbeeld het uitoefenen van druk op de Iraanse ambassade.
Jan B., de man die verdacht wordt van het misbruiken van kinderen op een Amsterdams kinderdagverblijf, werd eerder al op non-actief gesteld bij een andere kinderopvang. Dat blijkt uit onderzoek van onderzoeksprogramma Het Misdaadbureau van Powned. Toch kon hij maandenlang blijven werken bij andere crèches.
De 66-jarige man werkte eerder als invalkracht bij kinderopvang Eigen&Wijzer in Huizen, waar de alarmbellen afgingen. Na de eerste melding in april mocht B. na een gesprek nog terugkeren, maar toen twee maanden later weer een melding binnenkwam, werd hij op non-actief gesteld en werd zijn contract beëindigd.
De opvang deed volgens Powned alles volgens het boekje wat betreft de meldingen: ze volgden de meldcodes en klopten aan bij landelijke instanties zoals de politie. De directie van de opvang liet aan het programma weten dat de instanties destijds "onvoldoende basis" zagen voor nader onderzoek.
Ondertussen kon B. vervolgens aan de slag bij andere kinderdagverblijven. Uiteindelijk werd hij in november 2025 aangehouden op verdenking van poging tot verkrachting van een 2-jarig meisje op een kinderdagverblijf in Amsterdam.
VOG bleef gewoon geldigOmdat er geen strafrechtelijk onderzoek naar de man werd gestart, bleef zijn Verklaring Omtrent Gedrag (VOG) gewoon geldig. Die verklaring is in sommige beroepsgroepen wettelijk verplicht, zoals in de kinderopvang, om aan te tonen dat iemands gedrag geen risico vormt.
Door de strenge privacyregels kunnen werkgevers elkaar nu niet waarschuwen voor werknemers als er geen rechter aan te pas is gekomen.
Volgens de opvang in Huizen moet dat veranderen. De directie wil met de overheid in gesprek over een waarschuwingssysteem en het aanpassen van procedures.
Voor de rechterJan B. verscheen deze maand voor het eerst voor de rechter. Hij wordt verdacht van het misbruiken van zeker twee kinderen en het maken en bezitten van kinderporno. Ook werd bij hem thuis een babysekspop gevonden. Het bezit daarvan is strafbaar.
Voordat B. op het kinderdagverblijf in Amsterdam ging werken, zou hij in januari 2024 een jongen van 13 onzedelijk hebben betast. Ook zou hij naaktfoto's hebben gemaakt van twee kinderen: een jongen van 3 en een baby. Uit eerder onderzoek bleek dat er nog zeker negen andere kinderen slachtoffer zijn.
Het OM kreeg zeker twintig nieuwe meldingen in het onderzoek, die volgens het OM "enorm verschillend zijn qua aard en mate van concreetheid".
In de Zuid-Koreaanse stad Daejeon zijn zeker 55 mensen gewond geraakt bij een brand in een fabriek waar auto-onderdelen worden gemaakt. Volgens de brandweer zijn 24 gewonden er slecht aan toe en worden er nog 14 mensen vermist.
De brandweer had moeite om de brand te bestrijden, onder meer omdat een deel van het pand is ingestort. Verwacht wordt dat het aantal slachtoffers zal oplopen.
Bekijk hier beelden van de enorme rookwolken boven de fabriek:
Werknemers van de fabriek raakten gewond toen ze uit het gebouw sprongen in een poging om te vluchten. Ook ademden veel mensen rook in. Getuigen zeggen dat het vuur zich razendsnel verspreidde en dat er mogelijk een explosie aan vooraf ging.
Honderden brandweerlieden zijn aanwezig om het vuur te blussen. Op beelden zijn grote rookwolken te zien boven de fabriek. Hoe de brand kon ontstaan, is niet bekend.
De kans is groot dat Unilever naast de ijsdivisie ook het onderdeel voedingsmiddelen verkoopt. Al dagen doen geruchten hierover de ronde en nu heeft Unilever de gesprekken hierover ook zelf bevestigd.
Vanmorgen kwam het levensmiddelenconcern met een verklaring, na een week van veel geruchten. Unilever laat weten een overnamebod voor de voedingsdivisie te hebben ontvangen van McCormick & Company, een Amerikaanse specerijenproducent.
McCormick & Company bestaat sinds 1889 en is groot geworden met peper en later allerlei barbecuesauzen.
AfgeslanktHoewel Unilever laat weten met McCormick & Company in gesprek te zijn, is het nog onzeker of de overname daadwerkelijk gaat plaatsvinden. Unilever zegt in de verklaring dat de voedingsmiddelendivisie een sterk financieel profiel heeft en gelooft dat de afdeling succesvol zal zijn als onderdeel van Unilever.
Het Brits-Nederlandse bedrijf verhuisde in 2020 van Rotterdam volledig naar Londen. Eerder verkocht het al een aantal voedingsmerken, waaronder de Vegetarische Slager, Unox Conimex, Becel en andere margarinemerken. Ook Magnum, Ben & Jerry's en ander ijsmerken ging de deur uit.
Na een mogelijke verkoop blijven vooral merken voor huishoudelijke en persoonlijke verzorging onderdeel van de portefeuille van Unilever, zoals Andrelon, Axe en Robijn.
De oorlog in het Midden-Oosten veroorzaakt zo'n grote energiecrisis dat overheden en burgers in de rest van de wereld terughoudend moeten zijn met energiebronnen. Daarvoor waarschuwt het Internationaal Energieagentschap (IEA).
De organisatie spreekt van de "grootste verstoring ooit" op de wereldwijde oliemarkt, nu de doorvaart door de Straat van Hormuz vrijwel volledig is gestremd door Iraanse blokkades. Het IEA adviseert onder meer om thuis te werken en met het openbaar vervoer te reizen zodat er minder benzine verbruikt wordt.
Ook wordt er geadviseerd om elektrisch te koken en wordt overheden gevraagd snelheidslimieten met minimaal 10 kilometer per uur te verlagen om ook zo het brandstofverbruik omlaag te krijgen.
"Zonder een snelle oplossing zullen de gevolgen voor de energiemarkten en economieën steeds ernstiger worden", zegt Fatih Birol, uitvoerend directeur van het IEA. "Als wereldwijde energieautoriteit doet het IEA er alles aan om de stabiliteit van de energiemarkten te ondersteunen."
Rol voor industrieVolgens het IEA is er ook een rol weggelegd voor de industrie. In landen waar de gasvoorraden onder druk staan, kunnen fabrieken mogelijk overschakelen van lpg naar alternatieve brandstoffen.
Vorige week maakte het IEA al bekend dat zijn 32 leden, waaronder Nederland, samen ruim 400 miljoen vaten olie vrijgeven uit de noodvoorraden om zo de prijsstijgingen te dempen. Het was de grootste vrijgave uit de geschiedenis van de organisatie. Vooralsnog dreigen er geen energietekorten in Nederland.
Het Internationaal Energieagentschap werd opgericht tijdens de oliecrisis van 1973. Een van de belangrijkste taken is het garanderen van energiezekerheid.
Sinds het uitbreken van de oorlog in het Midden-Oosten, drie weken geleden, zijn de energieprijzen wereldwijd enorm gestegen. De landelijke adviesprijs voor benzine (2,57 euro) en diesel (2,65 euro) staan op recordhoogten.
LiveblogVolg de laatste ontwikkelingen rond de oorlog in het Midden-Oosten in ons liveblog.
De Noorse kroonprinses Mette-Marit heeft er spijt van dat ze mensen niet heeft gewaarschuwd voor Epstein. "Hij chanteerde mensen, en daar had ik anderen over moeten inlichten", zegt ze in een uitgebreid interview met de Noorse omroep NRK.
In het gesprek gaat ze, bijgestaan door haar man kroonprins Haakon, voor het eerst uitgebreid in op haar band met de veroordeelde zedendelinquent. Ze zegt dat ze door hem is "gemanipuleerd en bedrogen. Ze noemt hem "een slecht mens", maar zegt nooit bewijs te hebben gezien van seksueel misbruik.
Ze zegt in het bij vlagen geëmotioneerde interview wel de verantwoordelijkheid te nemen "dat ik zijn achtergrond niet zorgvuldiger heb gecontroleerd". "Natuurlijk had ik hem liever niet ontmoet."
Kijk hier een fragment waarin ze zegt dat ze gemanipuleerd werd:
Mette-Marit kwam begin februari onder vuur te liggen omdat e-mailwisselingen tussen haar en Epstein opdoken in stukken die de Amerikaanse justitie vrijgaf. Daaruit bleek dat ze geregeld contact had met Epstein, zelfs nadat hij in 2008 was veroordeeld voor het dwingen van vrouwen tot prostitutie.
De prinses leerde Epstein kennen in 2011 via gemeenschappelijke vrienden, die net als zij werkten voor goede doelen die erop gericht waren om kwetsbare meisjes en vrouwen in ontwikkelingslanden te helpen. Zij vertrouwde deze mensen, en ging er daarom vanuit dat Epstein ook te vertrouwen was.
Epstein werd in 2019 aangeklaagd voor 'sekshandel' van minderjarige meisjes, maar werd voordat de rechtszaak van start ging dood gevonden in zijn cel.
E-mailsWie haar aan hem heeft voorgesteld, wil ze niet zeggen. "Het is mijn eigen verantwoordelijkheid dat ik niet genoeg onderzoek naar Epstein heb gedaan", erkent ze.
In een e-mail uit 2011 valt te lezen dat ze de toen al eens veroordeelde Epstein had opgezocht op internet "en dat zag er niet goed uit", met daarachter een smiley. Als ze had geweten dat hij een zedendelinquent was, had ze daar naar eigen zeggen geen smiley achter gezet, zegt ze nu. Ze zegt dat het contact te lang geleden is om te weten wat ze wel over hem ontdekt had.
Hun mails waren volgens haar "vriendschappelijk van aard". Mette-Marit wilde in het interview met de Noorse omroep niet ingaan op de inhoud van de e-mails, "om te voorkomen dat mensen gekwetst worden". Zo weigert ze in te gaan op haar kwalificatie over een "saaie bruiloft". Dat was ten tijde van het koninklijke huwelijk in Luxemburg, dat zij samen met haar man in 2012 bijwoonde.
Mette-Marit noemt het gênant dat deze privémails nu openbaar zijn geworden.
HøibyNiet alleen Mette-Marit ligt onder vuur, ook de zaak van haar zoon Høiby is een hoofdpijndossier voor het Noorse koningshuis. Hij staat terecht voor 38 misdrijven, waaronder het verkrachten van vier vrouwen. Tegen hem werd woensdag ruim 7,5 jaar celstraf geëist. Het interview vond plaats na de laatste dag van het proces, een vonnis wordt in juni verwacht.
In het interview werd niet gesproken over een e-mail uit 2012, waarin Høiby besproken wordt. De prinses vraagt aan Epstein of het ongepast is als "een moeder twee naakte vrouwen met een surfplank voorstelt als telefoonbeginscherm van haar 15-jarige zoon". Die e-mail stuurde ze vanaf haar officiële mailaccount.
Onveilig gevoelDe prinses zegt in het interview wel dat ze in het huis van Epstein is geweest. Ze beweert dat zij zich daar onveilig voelde, hoewel ze zegt nooit iets meegemaakt te hebben wat wijst op het grootschalige misbruik van de veroordeelde zedendelinquent. "Iedereen die ik met Epstein heb gezien, was volwassen."
Wel heeft de prinses in het Amerikaanse Palm Beach met Epstein "iets meegemaakt", waardoor zich onveilig voelde. Daar wil ze niets over kwijt, maar ze zegt wel toen haar man kroonprins Haakon te hebben gebeld. Haakon zegt dat hij zich dat telefoontje herinnert, en dat hem toen duidelijk werd dat zijn vrouw daar niet meer wilde zijn.
Haar man wist van het contact en zegt Epstein zelf ook te hebben ontmoet tijdens een vakantie. Omdat het een privécontact was heeft Mette-Marit andere leden van het Noorse koningshuis en ministeries er niet over ingelicht.
'Slecht mens'Mette-Marit verbrak het contact toen ze zich realiseerde dat Epstein een slecht mens was. Omdat hij haar "manipuleerde", heeft het lang geduurd voordat ze inzag dat er dingen gebeurden die niet in de haak waren, beweert ze. Volgens haar heeft ze langer dan nodig contact met hem onderhouden omdat ze een gemeenschappelijke vriend hadden.
Ze wist niet dat Epstein een "misbruiker" was, "maar ik had genoeg begrepen om te denken dat hij een slecht mens was met wie mensen geen contact moesten hebben", kijkt ze terug. "Dus ik heb er spijt van dat ik het niet aan meer mensen heb verteld. Dat had ik wel moeten doen."
Hoe het NRK-interview met Mette-Marit tot stand kwamToen begin februari duidelijk werd dat e-mails van prinses Mette-Marit voorkomen in de Epstein-documenten heeft de Noorse omroep NRK een interviewverzoek ingediend bij het Noorse koningshuis. Na aandringen van de omroep stemde Mette-Marit in met het interview, dat gisteren plaatsvond.
Omdat de prinses lijdt aan een longaandoening, kon het interview maximaal 20 minuten duren. De omroep heeft daarom vragen afgestemd op de duur van het gesprek.
De NRK benadrukt dat de omroep zelf heeft bepaald welke vragen werden gesteld. Ook is de uitwerking van het interview niet voor publicatie ingezien door het Noorse koningshuis of ministeries. De omroep heeft een transcriptie van het gesprek ook onder verschillende binnenlandse en Europese media verspreid.
De Italiaanse politicus Umberto Bossi, oprichter van de rechts-populistische Lega-partij, is op 84-jarige leeftijd overleden. Dat melden zijn familie en partijgenoten aan persbureau Reuters.
Bossi richtte in 1989 de Lega Nord op en groeide uit tot het gezicht van de partij, die zich verzette tegen de macht van de centrale overheid in Rome. Hij kwam op voor de belangen van het welvarende Noord-Italië.
Hij overleed op 84-jarige leeftijd in een ziekenhuis in Varese, in het noorden van Italië. Een doodsoorzaak is niet bekendgemaakt.
De Italiaanse premier Meloni schrijft op X dat Umberto Bossi "een fundamentele bijdrage leverde aan de vorming van het eerste centrumrechtse blok" in Italië. "In dit moment van groot verdriet betuig ik mijn medeleven aan zijn familie en zijn politieke achterban."
"Rome, de dief!"Bossi beschouwde het armere zuiden van Italië als een probleemkindje, dat profiteerde van het belastinggeld van het rijke Noord-Italië. Daarom zette hij zich in voor de autonomie van het noorden.
Uiteindelijk maakte hij zich zelfs hard voor afscheiding van het noorden, waarvoor hij de fictieve republiek Padanië uitriep in 1996. Binnen zijn beweging werd de leus "Rome, de dief" een bekend symbool van dat verzet.
Zijn directe en vaak harde taalgebruik maakte Bossi een van de meest opvallende politici in Italië. Voor zijn, vaak felle, aanhangers was hij een verdediger van regionale belangen. Critici verweten hem dat hij polariseerde en racistische uitspraken deed.
Hij zette zich fel af tegen het de bestuurders in Rome en Zuid-Italië:
Afgetreden om verduisteringBossi was ruim twintig jaar het gezicht van Lega Nord. Hij regeerde mee in de landelijke politiek, onder leiding van oud-premier Berlusconi. Hij was tweemaal minister.
Aan Bossi's lange politieke carrière kwam een einde door een financieel schandaal. Hij stapte in 2012 op bij de Lega Nord omdat hij samen met zijn zoon verdacht werd van verduistering. Hij gebruikte partijgeld voor zijn privéleven.
Hij werd in 2017 veroordeeld voor fraude en kreeg een gevangenisstraf van ruim twee jaar. Dat vonnis werd uiteindelijk vernietigd omdat het hooggerechtshof oordeelde dat de feiten waren verjaard.
Nieuwe wind onder opvolger SalviniIn 2013 nam de huidige vicepremier Matteo Salvini het stokje van Bossi over. Lega Nord ging op in de bredere partij Lega. Salvini probeerde het gedachtegoed dat aanvankelijk voor het noorden bedoeld was, voor heel Italië te laten aanslaan. Bossi verzette zich tegen die ontwikkeling, maar bleef wel lid van de partij.
Salvini bleef trouw aan enkele strijdpunten van Bossi en zijn oudere versie van de partij, zoals de strijd tegen migranten. Bossi was de drijvende kracht geweest achter de strenge immigratiewet uit 2002 en hij noemde migranten "bingo bongo's". Hij zei ooit in een kranteninterview dat "de marine en de kustwacht onze kusten moeten verdedigen en hun kanonnen daarvoor moeten gebruiken".
Uiteindelijk maakte Salvini met Lega deel uit van de regering van Mario Draghi, in 2021.
