Aggregator

EU-onderzoek naar Booking.com vanwege nepadvertenties en phishing

17 hours 6 minutes ago

De Europese Commissie gaat onderzoeken of Booking.com de Digital Services Act (DSA) heeft overtreden door niet genoeg te doen tegen nepadvertenties en phishing. De Europese wet verplicht online platforms illegale inhoud te bestrijden.

Volgens de Europese Commissie wordt 66 procent van alle online hotelreserveringen in Europa gedaan via Booking.com. Tegelijkertijd meldt Booking een vijfhonderdvoudige toename van oplichtingspraktijken tussen 2022 en 2024.

"Europeanen moeten hun vakantie kunnen boeken zonder bang te hoeven zijn opgelicht te worden", zegt Henna Virkkunen, de EU-commissaris die verantwoordelijk is voor technologische soevereiniteit, veiligheid en democratie.

"De DSA maakt duidelijk wat de verantwoordelijkheden van platforms zijn om deze risico's aan te pakken en we moeten ervoor zorgen dat het toonaangevende boekingsplatform in Europa die verantwoordelijkheid serieus neemt", aldus Virkkunen.

Risico's illegale advertenties

Het onderzoek van de Europese Commissie richt zich onder meer op de vraag of Booking.com de risico's van illegale advertenties voldoende in kaart heeft gebracht.

De Europese Commissie gaat ook na of het platform effectieve maatregelen heeft genomen om de risico's voor gebruikers te beperken, onder meer door nepadvertenties te verwijderen.

Daarnaast wil de Europese Commissie duidelijk krijgen of Booking de risico's van phishing, waarbij criminelen proberen gegevens of geld te stelen, voor gebruikers goed in kaart heeft gebracht. Een andere onderzoeksvraag is of het platform genoeg doet om te voorkomen dat gegevens worden misbruikt voor phishing.

Aanbieders van accommodaties kunnen geld betalen aan Booking.com om een hogere plek in de zoekresultaten te krijgen, maar daar moet dan wel bij staan dat het om een advertentie gaat. De Commissie gaat na of dit het geval is.

Veel meer mensen getroffen

In het eerste halfjaar van 2026 werden bijna tien keer zoveel mensen als een jaar eerder opgelicht via boekingsplatforms, blijkt uit cijfers van de Fraudehelpdesk. In ruim 90 procent van de 1072 gevallen ging het om phishing via Booking.com.

In veel gevallen hacken criminelen het account van een verhuurder of ze plaatsen een nepadvertentie waarvoor ze foto's van bestaande accommodaties op andere boekingsplatforms gebruiken. Daarna krijgen de vakantiegangers een betaalverzoek via een nepwebsite.

Het totale schadebedrag van oplichting via Booking.com is ook flink gestegen. Vorig jaar ging het om ruim 75.000 euro; in de eerste helft van dit jaar stond de teller al op ruim 82.000 euro, schreef Nieuwsuur.

Australisch parlementslid Haines is beide benen kwijt na aanval met auto

17 hours 19 minutes ago

Het Australische parlementslid Helen Haines (65) moet beide benen missen. Twee dagen geleden raakte ze zwaargewond toen een automobilist op haar inreed. Ze ligt nog altijd in kritieke, maar stabiele toestand in een ziekenhuis in Melbourne.

Haines, een onafhankelijk parlementslid uit de deelstaat Victoria, was maandag haar auto aan het uitladen bij haar kiesdistrictskantoor in Wangaratta, toen een bestuurder met een SUV op haar inreed.

Volgens getuigen reed de automobilist haar klem tegen haar eigen auto, ging hij vervolgens achteruit en ramde hij haar vervolgens nogmaals. De verdachte werd vervolgens overmeesterd door een kapper die in dezelfde straat aan het werk was en het zag gebeuren.

Na linker- ook rechterbeen

Haines' man reageerde vandaag voor het eerst op de gebeurtenis. Hij vertelde dat maandag het linkerbeen van zijn vrouw werd geamputeerd. Artsen probeerden haar rechterbeen te redden, maar moesten dat vandaag alsnog afzetten.

"Het goede nieuws is dat Helen leeft en dat haar toestand stabiel is. Dat is het belangrijkste voor onze familie", zei Phil Haines geëmotioneerd. "Helen is een mens met mededogen, zorgzaam en liefdevol. We zijn dankbaar dat op dit moment haar hart en haar verstand in goede conditie verkeren."

Phil Haines voorziet een "lang en moeilijk" herstelproces voor zijn vrouw. "Maar we weten dat ze een vechter is die er alles aan zal doen om met onze steun en liefde te herstellen." Het echtpaar is volgende maand veertig jaar getrouwd. Ze hebben drie kinderen en kregen dit jaar twee kleinkinderen.

Verdachte voor rechter

De verklaring van Phil Haines volgde enkele uren nadat de verdachte voor de rechter was verschenen. De 43-jarige Brendan Nugent uit het nabijgelegen Tarrawingee wordt onder meer verdacht van het opzettelijk toebrengen van ernstig letsel, gevaarlijk rijgedrag en het verwonden van een federale ambtenaar.

Nugent blijft in voorlopige hechtenis tot zijn volgende rechtszitting in februari. Zijn advocaat zei dat hij mogelijk psychische problemen heeft, maar dat nooit een diagnose is gesteld. De politie spreekt van een gerichte aanval, maar heeft nog geen motief vastgesteld.

De vader en stiefmoeder van de verdachte hebben een verklaring uitgebracht waarin staat dat ze al meer dan twintig jaar bevriend zijn met het slachtoffer. In de verklaring staat niet in hoeverre de verdachte Haines ook kende. Ze noemen het incident "verwoestend en onbegrijpelijk".

Toegankelijke politici

De aanrijding heeft Australië opgeschrikt, waar politiek geweld zelden voorkomt. Parlementsleden zijn er doorgaans goed toegankelijk voor het publiek. Alleen politici bij wie sprake is van een verhoogd veiligheidsrisico krijgen persoonlijke beveiliging.

Oppositiepoliticus James Paterson pleitte bij omroep ABC voor een herziening van het beveiligingsbeleid. Volgens hem moeten niet ineens alle 226 parlementsleden beveiliging krijgen, maar moet vooral worden bekeken hoe de beveiliging bij bijvoorbeeld partijkantoren kan worden verbeterd.

"We kunnen ons geen situatie veroorloven waarin schokkende aanslagen zoals deze plaatsvinden", zei hij. Volgens Paterson verandert de Australische democratie ingrijpend wanneer parlementsleden moeten vrezen voor hun leven.

Premier Albanese benadrukte juist dat politici ondanks de toenemende vijandigheid in de samenleving toegankelijk moeten blijven. "Die interactie is erg belangrijk in onze democratie." Parlementsleden worden vandaag bijgepraat door de Australische veiligheidsdiensten. Daarbij kunnen zij ook hun zorgen uiten.

Verloren gewaand boek van Erasmus met opvoedtips uit 1609 terug in Rotterdam

17 hours 37 minutes ago

Een verloren gewaand boek van Erasmus uit 1609 is ruim vierhonderd jaar later weer terug in Rotterdam. Het boek dook op in de Verenigde Staten en is vanaf komend weekend voor het eerst te zien in de bibliotheek van Rotterdam.

La civilité puerile van Erasmus is een dun, klein boek dat gaat over goede manieren voor kinderen. "Het was meer een gebruiksboek dan een bewaarboek en is daardoor waarschijnlijk niet bewaard gebleven in bibliotheken", zegt conservator John Tholen bij omroep Rijnmond.

"Het is heel bijzonder dat we deze editie ruim vier eeuwen later aan onze erfgoedcollectie kunnen toevoegen." In het boek staan praktische tips over opvoeding, zoals "als een ander niest, moet jij hem gezondheid toewensen (let daar goed op)" en "ga pas aan tafel nadat je je handen hebt gewassen en knip ook je nagels".

Grootste collectie

Desiderius Erasmus (circa 1466-1536) was een invloedrijke Nederlandse priester, schrijver, filosoof en humanist. Hij geldt als een van de grootste geleerden van de Europese renaissance. Onder meer de universiteit en de bekendste brug van Rotterdam werden naar hem vernoemd.

In zijn geboorteplaats staat ook de grootste verzameling boeken van Erasmus ter wereld: de Unesco-Erasmuscollectie. Dat zijn meer dan 3000 boeken die gedrukt zijn voor 1900 en nog eens 3000 boeken van na dat jaartal.

De nieuwste aanwinst werd als verloren beschouwd. "Er hebben veel meer boeken bestaan dan er nu nog over zijn. Dat weten we onder meer uit veilingcatalogi die titels vermelden die nergens meer te vinden zijn. Zulke boeken staan internationaal bekend als lost books", legt de bibliotheek uit.

Puzzelstukje

Een antiquair uit Amerika, die bekend was met de Erasmus-collectie van Bibliotheek Rotterdam, had het in zijn bezit en bood het boekje aan.

"Door het terugvinden van zo'n verloren boek hebben we een onbekend puzzelstukje gevonden over de geschiedenis en invloed van Erasmus' ideeën. Dit exemplaar is het enige overgebleven ter wereld van een oplage van misschien wel duizend", zegt Tholen.

Meer vraag naar mensen in transport en industrie helpt Randstad vooruit

18 hours 11 minutes ago

De vraag naar uitzendkrachten die werken in onder andere fabrieken, vliegvelden en distributiecentra neemt toe. Daardoor doet uitzendbureau Randstad het de afgelopen drie maanden beter dan verwacht.

Het uitzendconcern presenteerde vandaag de kwartaalcijfers. Randstad heeft een paar kwakkelende jaren achter de rug. In Nederland werd dit mede veroorzaakt doordat de regels rondom tijdelijke werknemers werden aangescherpt.

Veel bedrijven keken daarom even de kat uit de boom voordat zij een uitzendkracht inschakelden, maar dit jaar zit het Randstad mee. De omzet groeide wereldwijd met bijna 4 procent naar meer dan 6 miljard euro.

Veerkracht

Ondanks de wereldwijde geopolitieke spanningen en de hoge brandstofkosten is de economie veerkrachtig , zegt Randstad. "Onzekerheid is het nieuwe normaal", zegt Randstad-topman Sander van 't Noordende. Die onzekerheid is voor bedrijven vaak juist de reden om hun flexibele schil te vergroten.

Juist in de industrie is de vraag groter en dat is in veel landen te zien. Zelfs in Duitsland nam de vraag naar uitzendkrachten met name in de autofabrieken toe. Volgens de Randstad-topman betekent de opleving daar ook veel voor Nederland. "Op de rug van Duitsland zien we in Nederland ook een extra vraag naar uitzendkrachten."

Datacenters

De grootste uitschieter is te zien in de Verenigde Staten. De omzet van Randstad steeg daar het afgelopen kwartaal met 9 procent in vergelijking met een jaar geleden. Volgens Van 't Noordende is dit te danken aan de economische groei in de VS. Die wordt voornamelijk veroorzaakt door de grote investeringen in de AI-sector.

Datacenters komen als paddenstoelen uit de grond en de bouw is bij uitstek iets dat door uitzendkrachten wordt gedaan.

In alle sectoren neemt ook de vraag naar uitzendkrachten met brede AI-kennis toe. "De scenario's van onze tech-guru's Sam Altman en Elon Musk, dat iedereen straks thuis zit zonder baan, wil ik rustig naar het Rijk der Fabelen verwijzen", zegt Van 't Noordende.

Bijna miljoen dollar aan Pokémon-kaarten gestolen uit FedEx-bus in Californië

18 hours 29 minutes ago

De run op waardevolle Pokémon-kaarten heeft in het zuiden van Californië dieven geïnspireerd: bij een inbraak in een busje van postbedrijf FedEx zijn honderden ruilkaarten gestolen. De geschatte waarde van de Pokémon-buit is volgens ABC News ruim 960.000 dollar, omgerekend zo'n 850.000 euro.

De politie zegt dat de exacte waarde van de gestolen kaarten nog niet is vastgesteld. In totaal zouden twee pallets met populaire verzamelkaarten gestolen zijn. Ook talloze voetbalplaatjes zijn bij de overval buitgemaakt.

De dieven zouden de kaarten vorige week hebben gestolen toen de FedEx-bus geparkeerd stond. De chauffeur was op dat moment niet bij de bus.

Het bedrijf dat de pallets met FedEx had meegegeven voor bezorging, heeft de certificaten van de gestolen badge kaarten gedeactiveerd. Ook heeft het bedrijf bij de grootste doorverkoopplatforms exact aangegeven welke kaarten zijn gestolen, zodat zij alert zijn wanneer zeldzame en kostbare kaarten op hun platform worden aangeboden.

Ook diefstal in Nederland

Ook in Nederland zijn ruilkaarthandelaren doelwit van dieven. Bij een winkel in Groningen werd een paar weken terug twee keer ingebroken. Hoeveel de gestolen kaarten daar waard waren, is nog niet duidelijk.

De ruilkaarten van Pokémon zijn populairder en duurder geworden na de lancering van het smartphone-spel Pokémon Go in 2016. De jaren daarna groeide de populariteit van de kaarten verder doordat influencers gingen investeren in de kaarten.

Grootste stijging zorgpremie in jaren, DSW maakt maandbedrag 2027 bekend

18 hours 32 minutes ago

Zorgverzekeraar DSW verhoogt de premie voor de basisverzekering met 14,75 euro per maand. In euro's is het de grootste stijging tot nu toe. De kosten van een basisverzekering bij DSW komen volgend jaar uit op 173,25 euro per maand.

"In de acht jaar dat ik hier werk, heb ik niet zo'n grote stijging meegemaakt", zegt DSW-directeur Aad de Groot. DSW maakt traditiegetrouw als eerste zorgverzekeraar de nieuwe tarieven bekend. Andere zorgverzekeraars zitten doorgaans in de buurt van deze nieuwe prijs.

Hoewel het in euro's om de grootste stijging gaat, is het procentueel geen record. In 2011 ging de premie met 10 procent omhoog. Volgend jaar stijgt die met 9,3 procent.

Dat de stijging dit keer zo groot is heeft verschillende redenen. Voor dit jaar kon de premie gelijk blijven door een financiële meevaller, maar de zorgkosten zijn gestegen en de zorgverzekeraar moet ook rekening houden met volgend jaar. "Eigenlijk zien we dus in deze stijging twee jaar zorgkosten in één", aldus De Groot.

Ook hogere loonkosten en ziekenhuizen met een hogere energierekening drijven de kosten op, evenals de groeiende groep mensen die zorg nodig heeft. "De vergrijzing leidt tot een hogere vraag naar zorg en ook het aantal kankerdiagnoses stijgt de komende jaren", zegt De Groot.

De zorgverzekeraar pleit voor het promoten van een gezondere levensstijl. "Een groot deel van die diagnoses kan voorkomen worden als we inzetten op gezonder eten, minder alcohol en minder roken."

De verhoging van DSW komt hoger uit dan de 12,50 euro per maand die het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) had ingeschat. Dat komt volgens de verzekeraar doordat er wordt gekort op het landelijk budget dat door VWS beschikbaar is gesteld voor met name de geestelijke gezondheidszorg (ggz), de ziekenhuiszorg en voor wijkverpleging.

"Het ministerie heeft de korting niet meegenomen in die berekening", zegt De Groot. "Het is denk ik een eerste bezuiniging op de zorgkosten. Daarmee betaalt het Rijk minder, maar de individuele premiebetaler meer."

Waar ligt de pijn?

De stijging van de zorgpremie wordt niet helemaal opgevangen door de hogere zorgtoeslag van volgend jaar die veel mensen ontvangen. Die stijgt met 11 euro per maand minder hard dan de premie.

Vooral voor mensen die net boven de zorgtoeslagnorm uitkomen, is de stijging een behoorlijke tegenvaller. "Die mensen krijgen geen zorgtoeslag, maar moeten inmiddels wel een hoog bedrag maandelijks betalen", zegt De Groot. "Die voelen deze stijging nog het meeste."

De groep mensen die hun zorgverzekering niet meer kunnen betalen, neemt daardoor ook verder toe, blijkt uit cijfers van het Centraal Administratie Kantoor (CAK). Als iemand langer dan een half jaar zijn of haar zorgpremie niet heeft betaald, meldt de zorgverzekeraar dat bij het CAK.

Onbetaalbaar

Iemand met een betaalachterstand blijft dan wel verzekerd, maar betaalt een hogere zorgpremie aan het CAK. Wil een verzekerde weer de normale zorgpremie betalen, dan is een betalingsregeling met de verzekeraar nodig.

Uit cijfers blijkt dat er op dit moment 200.000 mensen zijn met een betalingsachterstand bij het CAK. In 2022 waren dat er nog 172.000.

Dat is geen verrassing voor DSW. "We zien een steeds grotere groep mensen die moeite hebben met het betalen van hun premie", aldus De Groot. Hij ziet ook dat meer mensen hun eigen risico in termijnen betalen, omdat het anders niet lukt. "Het is een pijnlijke verhoging, maar wij zijn genoodzaakt dit te doen."

De komende weken moeten ook andere zorgverzekeraars de premies bekendmaken. De deadline daarvoor is 12 november.

Websites van overheid en in onderwijs offline vanwege lek, risico op hacks

19 hours 21 minutes ago

Verschillende bedrijven en organisaties halen uit voorzorg websites uit de lucht in verband met twee grote lekken in programmeertaal PHP. Het gaat onder meer om MijnOverheid.nl, DigiD en de website van de Tweede Kamer. De nieuwssite en app van RTL en de populaire techwebsite Tweakers zijn ook getroffen.

Liveblog

Volg de laatste ontwikkelingen over het lek in ons liveblog.

Ook het Nationaal Cyber Security Centrum (NCSC) van de overheid heeft zijn website uit de lucht gehaald, net als de Autoriteit Persoonsgegevens.

Ook verschillende systemen in het hoger onderwijs zijn offline gehaald, meldt persbureau ANP, al is niet direct duidelijk om welke sites het gaat.

Vanochtend werd Notubiz al uit de lucht gehaald, een systeem waarmee honderd gemeenten vergaderen. Ook persbureau ANP heeft uit voorzorg systemen offline gehaald.

Achterdeurtjes

De vrees van veel organisaties is dat de grote lekken in PHP kunnen worden misbruikt om in te breken in systemen. Door die lekken is het voor hackers een stuk makkelijker om achterdeurtjes in websites te vinden en die te misbruiken.

Het Amerikaanse Cloudflare, dat voor veel populaire websites als een soort firewall fungeert, ziet inmiddels de eerste aanvallen voorbijkomen. De firewall van Cloudflare vangt pogingen af om het lek te misbruiken, belooft het bedrijf, maar dat is niet waterdicht.

Het NCSC heeft nog geen actief misbruik van het lek gezien, maar drukt bedrijven in Nederland op het hart om PHP zo snel mogelijk te updaten. "Zolang dat niet gebeurt, is ieder systeem dat PHP bevat en vanaf het publieke internet bereikbaar is vermoedelijk kwetsbaar", schrijft de instantie.

Updaten kan nu nog niet. Een permanente oplossing komt vanmiddag om 16.00 uur. Gisteren kondigde de organisatie achter PHP al een oplossing aan voor het probleem, maar in de tussentijd lijken hackers een manier te hebben gevonden om het probleem te misbruiken.

Afnemende populariteit

PHP is een van de meest gebruikte programmeertalen. Hoewel het marktaandeel van PHP al jaren afneemt, gebruikt het overgrote deel van de websites de taal nog steeds.

Het gevonden lek wordt tot een van de ernstigste categorieën gerekend. Aanvallers die het lek weten te vinden, kunnen zelf eigen programmeercode uitvoeren op het aangevallen systeem. Daarmee kunnen ze verder doordringen in een website en bijvoorbeeld zelfs gebruikersdata stelen.

Ethisch hackers vinden aan de lopende band beveiligingsproblemen in software. Meestal worden die gedicht voordat hackers de problemen op grote schaal kunnen misbruiken. Als het wel misgaat, kunnen de gevolgen groot zijn. Zo ging het Openbaar Ministerie in 2025 gedwongen offline na zo'n zogenoemd zero day-lek.

Gevechtsvliegtuig stort neer in noordoosten van Frankrijk, zeker één dode

19 hours 41 minutes ago

In Frankrijk, ten noorden van Nancy, is het lichaam geborgen van een militaire vlieger, nadat gisteravond zijn gevechtsvliegtuig was neergestort. Aan boord waren twee inzittenden. Naar de ander wordt nog gezocht, meldt de Franse luchtmacht. Die spreekt van een "uitzonderlijk ongeluk".

Het vliegtuig kwam neer bij het dorp Rogéville, op enkele tientallen kilometers van de luchtmachtbasis bij Nancy. Aan boord waren een ervaren wapensysteemofficier en een jonge piloot in opleiding, zegt een woordvoerder van de luchtmacht.

Het neergestorte jachtvliegtuig is een Mirage 2000D, een tweezitter die is ontworpen om luchtmissies te ondersteunen. Het vliegtuig keerde terug van een gewone trainingsmissie en naderde de militaire basis toen het radiocontact en vervolgens ook het radarcontact verloren ging, schrijven Franse media.

Zoekacties in gang

Vervolgens stortte het toestel neer. Omwonenden zouden een explosie hebben gehoord en een vuurbal hebben gezien.

Er werden onmiddellijk zoekacties gestart. Volgens de prefect van Meurthe-et-Moselle, de hoogste bestuurder in de regio, was er sprake van "moeilijke weersomstandigheden". Zo was vanwege het duister en de mist de inzet van helikopters onmogelijk.

De eerste wrakstukken van het toestel werden rond 04.00 uur ontdekt. Het is niet duidelijk wie van de beide inzittenden nu is gevonden, de officier of de piloot.

Bij de reddingsactie voor het tweede slachtoffer is inmiddels wel een helikopter ingezet. De oorzaak van de crash is nog niet duidelijk en wordt onderzocht.

Actrice Christina Applegate heeft toch geen MS: 'Ik ben terug bij af'

20 hours 31 minutes ago

Actrice Christina Applegate heeft toch geen MS. Dat vertelt de 54-jarige Amerikaanse in een podcast. Applegate zegt dat ze volgens haar dokter niet de goede diagnose heeft gehad.

"Ik ben terug bij af", zegt Applegate in de podcast MeSsy, die ze samen met actrice Jamie-Lynn Sigler maakt over leven met MS. Sigler, bekend van onder meer The Sopranos, heeft al 25 jaar MS.

Applegate, die eind jaren 80 doorbrak als Kelly Bundy in de sitcom Married with Children, maakte in 2021 bekend dat ze was gediagnosticeerd met de auto-immuunziekte. Ze zegt dat ze nog steeds "alle symptomen van iemand met MS" vertoont. "Ik sta weer helemaal aan het begin en weet niet wat er met me aan de hand is."

MS is een chronische aandoening aan het centrale zenuwstelsel, waarbij ontstekingen ontstaan op verschillende plekken in de hersenen en het ruggenmerg. Door de ontstekingen kunnen hersengebieden minder goed met elkaar communiceren en kan het lichaam niet goed worden aangestuurd.

Mensen met MS kunnen problemen krijgen met hun zicht, beweging, praten en het geheugen. De ziekte is nog niet te genezen.

Verkeerde diagnoses

Over MS is bekend dat de ziekte moeilijk te herkennen is, omdat de klachten zich per persoon anders uiten en er verschillende soorten MS bestaan. Volgens de Hersenstichting wordt de diagnose vaak pas jaren na de eerste klachten gesteld.

Onderzoek wijst uit dat misdiagnoses wel vaker voorkomen. Dat bevestigt in de podcast ook onderzoeker Marwa Kaisey van de afdeling neurologie van een ziekenhuis in Los Angeles.

"Het is vreemd, want ik heb het gevoel dat ik iedereen teleurstel", zei Applegate. "Het is erg verontrustend en voor mij ook heel verwarrend."

MS in Nederland

In Nederland waren volgens de Hersenstichting in 2023 zo'n 38.600 mensen met MS bekend bij een huisarts. De ziekte komt 2,5 keer vaker voor bij vrouwen dan bij mannen. Meer dan 75 procent van de mensen die een MS-diagnose krijgen, is jonger dan 65 jaar. In 2021 overleden 258 mensen aan de gevolgen van de ziekte.

Opvissen van miljoenen kilo's afval levert Boyan Slat Qatarese prijs op

20 hours 48 minutes ago

Bankstellen, etalagepoppen en zelfs menselijke resten. De Nederlandse uitvinder Boyan Slat komt de gekste dingen tegen bij zijn strijd tegen plasticvervuiling. Zijn organisatie The Ocean Cleanup heeft naar eigen zeggen al 65 miljoen kilo afval uit zee en rivieren gevist.

Gisteravond ontving Slat (32) in Qatar een prijs voor zijn werk: in de hoofdstad Doha kreeg hij de International Young Energy Leader Award.

Dat gebeurde bij de uitreiking van de Abdullah bin Hamad Al-Attiyah International Energy Awards, prijzen op het gebied van energie en duurzaamheid, vernoemd naar de godfather van de Qatarese gasindustrie. In de balzaal van het luxueuze Sheraton Hotel sprak die vanaf het podium zo'n 400 hoogwaardigheidsbekleders uit de olie- en gasindustrie toe.

Niet onmogelijk

De tegenstrijdigheid ontgaat Slat niet: Qatar geldt als een van de grootste exporteurs van fossiele brandstoffen ter wereld die ook de belangrijkste grondstoffen leveren voor de productie van plastic. Tegelijkertijd is het steenrijke land juist de plek om fondsen te werven.

In zijn dankwoord blikte Slat terug op het begin van zijn avontuur. "Toen ik 16 was en met dit idee kwam, dachten de meeste mensen dat het onmogelijk was, maar inmiddels doen we het."

Een van de opmerkelijkste vondsten van Slat en zijn organisatie was een drinkfles van het Amerikaanse leger uit de Vietnamoorlog. "Die was nog steeds intact", zegt Slat in gesprek met de NOS in Doha. "Dat laat zien hoelang die troep blijft ronddrijven als je het niet weghaalt."

Op zee worden geregeld bijzondere voorwerpen gevonden, van golfballen tot etalagepoppen. In rivieren stuiten medewerkers soms op lugubere vondsten. "Ook lijken", zegt Slat. "Helaas is dat iets waar we af en toe mee te maken hebben, vooral in landen met veel criminaliteit."

Kilo plastic per seconde

The Ocean Cleanup, gevestigd in Rotterdam, is inmiddels actief in twaalf landen en telt zo'n 350 werknemers. Volgens Slat onderschept de organisatie momenteel bijna een kilo afval per seconde en voorkomt daarmee tot 5 procent van de wereldwijde instroom van plastic in de oceanen.

Slat werd bekend met zijn plannen om de plasticsoep in de Grote Oceaan op te ruimen, maar zijn bedrijf concentreert zich tegenwoordig op rivieren. Onderzoek van The Ocean Cleanup wees uit dat slechts 1 procent van alle rivieren verantwoordelijk is voor ongeveer 80 procent van het plastic dat in zee belandt.

Daarom ontwikkelde het bedrijf speciale installaties, interceptors, die afval onderscheppen voordat het de oceaan bereikt. "Als je kunt kiezen tussen plastic opruimen op zee of het onderscheppen voordat het daar terechtkomt, dan is dat laatste natuurlijk veel goedkoper", zegt Slat.

De komende drie jaar wil hij de vervuiling in zo'n 250 rivieren in dertig steden aanpakken. Daarmee zou tot een derde van de wereldwijde instroom van plastic in zee voorkomen kunnen worden.

Goedkoper dan Halloweenversiering

Daar is veel geld voor nodig. The Ocean Cleanup kreeg dit jaar 121 miljoen dollar toegezegd van The Audacious Project, een filantropische club waartoe onder andere Bill Gates en MacKenzie Scott, de ex van Jeff Bezos, behoren.

Toch is er nog altijd een tekort van 40 miljoen dollar per jaar, zegt Slat. "Het is het goedkoopste wereldprobleem om op te lossen", zegt hij. "Die 40 miljoen is slechts 2 procent van wat Amerikanen jaarlijks aan Halloweenversiering uitgeven."

Voor 22 nieuwe interceptors ontbreekt nog de nodige financiering. Als dat geld er niet voor het einde van het jaar komt, dreigt het project vertraging op te lopen.

In Doha deed Slat een beroep op de vermogende bestuurders in de zaal: "Qatar heeft de wereld laten zien wat mogelijk is wanneer ambitie samengaat met investeringen en een langetermijnvisie. Dat is een kans om diezelfde mentaliteit toe te passen op een van de grootste milieuproblemen van onze tijd."

'Geen milieuactivist'

Slat beschouwt zichzelf niet als milieuactivist, maar eerder als uitvinder en ondernemer. "Voor mij is het gewoon een technisch probleem. Wat is de snelste en meest effectieve manier om het op te lossen?"

Hij heeft weinig op met het idee dat milieuproblemen vooral moeten worden aangepakt door minder te consumeren. Volgens hem ligt de oplossing in technologische innovatie. "Mensen hebben nu eenmaal behoeften en wensen. De vraag is hoe we onze samenleving zo kunnen vormgeven dat die vervuld kunnen worden zonder schade aan het milieu."

Of hij zich nooit kwaad maakt over de rommel die hij tegenkomt? "Voor mij is een probleem gewoon iets om opgelost te worden. Boos worden helpt niet."

Meer werknemers werken door na AOW-leeftijd, vooral in vastgoedsector

21 hours 17 minutes ago

Een groeiend deel van alle Nederlandse werknemers is ouder dan de AOW-leeftijd, meldt het CBS.

In het tweede kwartaal van 2026 was 1,7 procent van de werknemers ouder dan de leeftijd waarop zij recht hebben op AOW. Het CBS heeft dit percentage gemeten over de afgelopen jaren. In het eerste kwartaal van 2018 werkte 1,2 procent van de werknemers door na hun AOW.

Naar verhouding werken de meeste mensen door na hun AOW-leeftijd in de sector verhuur en handel van onroerend goed: 4,3 procent. Daarop volgt de sector vervoer en opslag met 3,6 procent.

In de bedrijfstak openbaar bestuur en overheidsdiensten is het percentage met 0,6 procent het laagst. Bij de overheid stopt het dienstverband vaak automatisch als mensen de AOW-leeftijd bereiken.

Mannen werken vaker door na hun AOW-leeftijd dan vrouwen. Van alle mannelijke werknemers was in het tweede kwartaal 2,3 procent ouder dan de AOW-leeftijd. Bij de vrouwelijke werknemers was dit 1,1 procent.

Verveling bezweren

Vorig jaar werd al duidelijk dat mensen vaker doorwerken na hun AOW. Het CBS berichtte toen dat van alle werkenden een kwart miljoen AOW'er is.

Redenen om door te werken zijn volgens het demografisch instituut NIDI onder andere plezier in het werk, het bezweren van verveling en je nuttig voelen. In mindere mate speelt geld verdienen ook een rol, bleek uit onderzoek van dat instituut. Voor 10 procent van de mensen is dat erg belangrijk.

VS-gezant Witkoff bij Poetin in Sint-Petersburg, eerste olietanker morgen naar VS

22 hours 13 minutes ago

De Amerikaanse gezant Steve Witkoff spreekt in Sint-Petersburg met president Poetin over voorstellen voor een einde aan de oorlog in Oekraïne.

Witkoff zal onder meer een voorstel doen voor een ontmoeting tussen de presidenten Poetin, Trump en Zelensky. Trumps schoonzoon en adviseur Jared Kushner neemt deel aan de gesprekken via een videoverbinding. Hij is niet in Rusland, omdat hij ziek is.

Witkoff werd vanmorgen op het vliegveld van Sint-Petersburg ontvangen door een vertrouweling van president Poetin, de zakenman Kirill Dmitriev. Naast de gesprekken over het einde van de oorlog wordt er gesproken over een olieovereenkomst.

Olietanker naar VS

De Russische vicepremier Alexander Novak kondigde zojuist al aan via Russische media dat de eerste tanker met Russische diesel morgen richting de VS vertrekt. "Daaropvolgende zendingen zullen zeker volgen", zei hij. Volgens de vicepremier zit de ondertekening van het contract "in de afrondende fase".

The New York Times berichtte begin deze maand over de uitbreiding van de vredesgesprekken met een olieovereenkomst. Deze zou miljarden dollars betreffen en gunstig zijn voor zakenmannen uit het Midden-Oosten met banden met Witkoff en Kushner. De deal zou draaien om Lukoil, een van de grootste energiebedrijven van Rusland, dat nu nog op de sanctielijst staat.

Hubbard vrijgelaten

Uit berichten van Russische media blijkt ook dat de 74-jarige Stephen Hubbard is vrijgelaten. Hij werd in 2022 gevangengenomen door het Russische leger. Rusland beschuldigt hem ervan dat hij als huurling heeft gevochten in het Oekraïense leger.

Volgens de Russische media is Hubbard al op het vliegveld van Sint-Petersburg.

Witkoffs missie om Zelensky aan tafel te krijgen, is gisteren besproken op een overleg in Oslo met Kushner en Zelensky zelf. Ook de Noorse premier Jonas Gahr Store en de Finse president Alexander Stubb waren daarbij.

"Je kunt niet over de toekomst van Oekraïne praten, zonder dat Oekraïne aan tafel zit", zei Zelensky op een persconferentie na afloop. Premier Store zei dat ook Europa aan tafel zal moeten zitten "als je een blijvende en eerlijke vrede wil".

Russische reactie

Een woordvoerder zei gisteren dat het Kremlin de vredesinspanningen van de Amerikanen "zeer op prijs stelt", maar dat "een definitieve regeling onmogelijk is zonder de deelname van iemand uit Kyiv die bereid is de verantwoordelijkheid op zich te nemen".

De Amerikaanse buitenlandminister Marco Rubio zei vandaag tegen verslaggevers in India dat de ontmoeting tussen Witkoff en Zelensky positief is verlopen. "Laten we kijken of we enige vooruitgang kunnen boeken", voegde hij daaraan toe.

De Russische aanvallen gaan sinds gisteravond onafgebroken door, schrijft de Oekraïense premier Koretskyi op Telegram. In Kyiv trof een drone een flatgebouw van 24 verdiepingen, waarbij twee mensen om het leven kwamen. En in Charkiv zijn twee mensen overleden bij aanvallen op woonhuizen. Elf anderen raakten gewond, onder wie twee kinderen.

Wat vind jij van de app en website van de NOS?

Wat doen we goed? Wat kan er beter? We zijn benieuwd naar jouw mening. Vul de enquête in via deze link.

Colombia onderschept 7600 kilo cocaïne die onderweg was naar Nederland

22 hours 45 minutes ago

In Colombia heeft de politie zo'n 7600 kilo cocaïne in beslag genomen die bestemd was voor Nederland. In de haven van de Colombiaanse stad Cartagena werd volgens de autoriteiten de grootste partij cocaïne van de afgelopen tien jaar in beslag genomen.

De drugs werden ontdekt tijdens een controle. Op beelden zijn verpakkingen met poedersuiker te zien waar de cocaïne in verstopt zat.

De president van Colombia, Abelardo de la Espriella, spreekt van een "historische klap voor het drugsterrorisme". Volgens de president heeft de politie zo'n 75 miljoen lijntjes of puntjes cocaïne van de straat gehaald.

De Colombiaanse politie werkte samen met de Amerikaanse drugsopsporingsdienst DEA. De president zegt dat zijn land streng blijft optreden tegen criminele en gewapende groepen.

Brand in drie woningen in historische binnenstad Gouda, drie gewonden

22 hours 50 minutes ago

Bij een brand in de binnenstad van Gouda zijn drie mensen gewond geraakt. Het vuur woedde in drie woningen. De omliggende huizen zijn ontruimd.

Rond 03.45 uur brak er brand uit in een woning aan de Regulierenhof. Die sloeg over naar twee naastgelegen woningen. Volgens Omroep West ontstond het vuur in een ruim 120 jaar oude woning. Waardoor de brand is ontstaan, is nog niet bekend. De woning waar de brand uitbrak, is compleet verwoest, zegt de brandweer.

De drie gewonden zijn met onbekende verwondingen naar het ziekenhuis gebracht. Rond 05.30 uur was het vuur onder controle, aldus de Veiligheidsregio Hollands Midden. De brandweer verricht nog sloopwerkzaamheden en blust na.

Er worden metingen naar koolmonoxide gedaan. Als de waarden negatief zijn, mogen de bewoners van de omliggende huizen terug naar huis. Om hoeveel mensen het gaat, is niet bekendgemaakt.

VN-rapport: opwarming van meer dan 1,5 graad Celsius onvermijdelijk

23 hours 27 minutes ago

Het is onvermijdelijk dat de aarde meer dan 1,5 graad Celsius opwarmt. Dat concludeert de VN in een jaarlijks rapport. Het getal staat al meer dan tien jaar centraal in de aanpak van klimaatverandering. Het doorbreken van de grens van 1,5 graad illustreert hoe weerbarstig het tegengaan van klimaatverandering is.

Er zijn meerdere redenen waarom het niet is gelukt onder de grens te blijven. De afgelopen jaren had minder olie, steenkool en aardgas verbrand moeten worden, want de broeikasgassen die daarbij vrijkomen warmen de aarde op.

In de praktijk gebeurde het tegenoverstelde. "De uitstoot is blijven stijgen en we hebben weer een aantal jaar verloren", zegt Michel den Elzen, onderzoeker bij het Planbureau voor de Leefomgeving en de Vrije Universiteit, die meewerkte aan het VN-rapport.

Gewijzigde plannen

Het klimaatdoel valt ook niet meer te halen doordat verschillende landen minder deden dan werd verwacht. Zo schrapten de Verenigde Staten onder president Trump vrijwel al hun klimaatbeleid en bleken nieuwe klimaatplannen van andere landen maar mondjesmaat de uitstoot te drukken.

Bijna alle landen spraken tien jaar geleden in Parijs af de opwarming ruim onder de 2 graden Celsius te houden, en liever nog onder de 1,5 graad. De afgelopen jaren verwachtten steeds minder experts dat dit laatste nog haalbaar was.

Dit najaar erkennen ook de Verenigde Naties dat de wereld door de 1,5 graad zal schieten. Dat schreven ze in september en nu opnieuw in het jaarlijkse rapport over de voortgang van de aanpak van klimaatverandering. In november praten landen hierover op de klimaattop in de Turkse stad Antalya.

Tijdelijk overschrijding?

Het hoogst haalbare, stelt de VN, is nu om de overschrijding zo beperkt en kort mogelijk te maken. Daar zijn ingrijpende stappen voor nodig. Het gaat niet alleen om het gebruiken van minder steenkool, aardgas en olie, want zelfs als mensen stoppen met die uitstoot zitten er al meer broeikasgassen in de lucht dan voorheen. Die zou je deels uit de lucht moeten halen om de aarde af te koelen, zodat de opwarming weer onder de 1,5 graad komt.

"Dat kan met technologie om CO2 op te slaan of ook door meer herbebossing", zegt Den Elzen. Technisch is dat mogelijk, maar dat zou op een zeer grote schaal moeten. Je zou enorm veel land moeten beplanten of er zijn enorme aantallen 'CO2-stofzuigers' nodig. Het is de vraag of hier draagvlak, ruimte en geld voor is te vinden.

Hoezo 1,5 graad?

Een groep eilanden in de Stille Oceaan lanceerde in 2009 op de klimaattop in Kopenhagen het doel om de opwarming van de aarde onder de 1,5 graad Celsius te houden. Een sterke zeespiegelstijging is een bedreiging voor het voortbestaan voor deze laaggelegen landen; ze wilden daarom meer actie tegen klimaatverandering.

De top in Kopenhagen werd een mislukking. Maar zes jaar later spraken bijna alle landen in Parijs toch af de opwarming ruim onder de 2 graden Celsius en liever onder de 1,5 graad te houden. Ook toen klonken twijfels over de haalbaarheid.

De top in Parijs vroeg om een onderzoek naar het verschil in gevolgen tussen 1,5 en 2 graden opwarming. Drie jaar later publiceerde klimaatpanel IPCC de uitkomst. Hieruit bleek dat er flinke verschillen zijn.

Zo blijft bij 1,5 graad opwarming bijvoorbeeld een deel van de koraalriffen behouden, terwijl ze bij meer opwarming vrijwel geheel verdwijnen. Ook beperkt een stijging onder de 1,5 graad de zeespiegelstijging en de kans op extreme hitte die ook gevaarlijk voor mensen kan zijn.

Ook voor het beperkt houden van de overschrijding dringt de tijd. "De kans bestaat dat we ook van deze scenario's afscheid moeten nemen", zegt onderzoeker Den Elzen. Als de uitstoot de komende jaren stijgt of hoog blijft, dan gaat de wereldwijde opwarming verder. "Het is nu of nooit."

Groeiende technieken

Om onder de 2 graden Celsius opwarming te blijven, moeten landen de komende jaren alle zeilen bijzetten. Met het huidige beleid ligt de wereld op koers voor meer opwarming. Veel landen beloofden hun uitstoot terug te brengen naar nul, maar concrete plannen over hoe dit moet gebeuren, ontbreken vaak.

Opvallend genoeg zijn wind- en zonne-energie sneller gegroeid dan de onderzoekers hadden verwacht. Net als andere technologieën, zoals elektrische auto's en batterijen, die bij gebruik geen CO2 uitstoten. "Dat gaat inderdaad sneller dan verwacht", zegt Den Elzen. Maar het is tot dusver niet genoeg om het gebruik van olie, steenkool en gas te doen dalen.

Bekijk in deze video hoe 'Nederlandse' CO2 in Noorwegen ondergronds wordt gestopt: