Aggregator

Als het kabinet niet binnen twee weken de plannen voor bezuinigingen in de sociale zekerheid van tafel haalt, volgen er acties. Met dat ultimatum komen vandaag de drie vakbonden FNV, CNV en VCP.

Ze eisen dat bezuinigingen op de werkloosheidsverzekering WW en de arbeidsongeschiktheidsuitkering WIA en de extra verhoging van de AOW-leeftijd van tafel gaan. Als dat niet voor 30 mei gebeurt, volgen er acties.

Het kabinet-Jetten wil ingrijpen in de sociale zekerheid. Volgens het kabinet is dat nodig om de uitkeringen betaalbaar te houden. Bij het kennismakingsgesprek tussen het kabinet en de vakbonden liepen de bonden weg. Dit ultimatum en het dreigen met acties komt hier nu vandaag bij.

'Botte bijl'

Volgens FNV-voorzitter Hans Spekman heeft overleg nu geen zin: "Zolang de plannen niet van tafel zijn, gaan wij niet met het kabinet in gesprek over het regeerakkoord. De rekening van alle plannen van dit kabinet komen eenzijdig terecht bij werkenden, gepensioneerden en uitkeringsgerechtigden."

Ook andere vakbonden willen vooralsnog niet praten. "Het kabinet-Jetten gaat flink tekeer met de botte bijl", zegt CNV-voorzitter Hans van den Heuvel. De Vakcentrale voor Professionals (VCP) heeft het over een "bom in de polder", aldus voorzitter Nic van Holstein.

Hoe eventuele acties eruit gaan zien is nog niet duidelijk. De vakbonden zeggen dat stakingen en werkonderbrekingen niet worden uitgesloten. In ieder geval zou het dan gaan om landelijke acties, staat in de gezamenlijke persverklaring van de bonden: "Dit zal grote delen van Nederland raken."

Werkloosheid en arbeidsongeschiktheid

Het kabinet is van plan om de werkloosheidsuitkering, de WW, te verkorten. Wie nu wordt ontslagen kan rekenen op een uitkering voor maximaal twee jaar, afhankelijk van hoelang iemand ergens heeft gewerkt. Het gaat om 75 procent en later 70 procent van het laatstverdiende salaris. Het kabinet wil dat de WW voortaan maximaal voor één jaar wordt uitgekeerd, maar dan wel met een hoger bedrag.

Volgens de bonden staat de bezuiniging op de WW "haaks op die eerder gezamenlijk ingezette koers". Ze verwijzen naar eerder advies van Sociaal Economische Raad. Daarin staat dat een ruime werkloosheidsuitkering werkzoekenden rust geeft om nieuw werk te zoeken.

Daarnaast wil het kabinet arbeidsongeschiktheidsstelsel op de schop gooien. Al lange tijd zijn er zorgen over lange wachtlijsten voor de beoordeling of iemand wel of niet arbeidsongeschikt is, over toegenomen instroom en over fouten bij het berekenen van de hoogte van de uitkering.

Naast het vereenvoudigen van het systeem wil het kabinet ook bezuinigen op de WIA, met name op de uitkering van volledig arbeidsongeschikten. Er valt wel degelijk te praten over het aanpassen van het systeem, zeggen de vakbonden, maar de aangekondigde bezuiniging op de uitkering is niet acceptabel.

AOW

Ook zijn de vakbonden fel tegen het sneller laten stijgen van de AOW-leeftijd. Daarbij verwijzen ze naar het Pensioenakkoord uit 2019. Daarin werden afspraken gemaakt over het stelsel voor aanvullende pensioen, maar ook over de ouderdomsuitkering AOW. Die zou wat minder hard stijgen.

Dat het kabinet nu toch de AOW-leeftijd wil laten stijgen, zien de bonden als een schending van dat akkoord. Wel heeft minister Vijlbrief van Sociale Zaken Vijlbrief inmiddels aangegeven dat geen haast te hebben met deze maatregel.

Israël wil Palestijnen die verdacht worden van betrokkenheid bij de terreuraanval uit oktober 2023 voor een speciaal militair tribunaal brengen. De ongeveer 300 Palestijnen kunnen dan onder meer worden aangeklaagd voor genocide, schrijft The Times of Israël. Het tribunaal zal de doodstraf kunnen uitspreken.

Het Israëlisch parlement zal het wetsvoorstel waarschijnlijk vandaag nog goedkeuren, schrijven Israëlische media. Een ruime meerderheid is voor. "Het is ons gelukt om grote overeenstemming in het parlement te bereiken", zei minister Levin van Justitie bij de presentatie van het wetsvoorstel.

Behalve voor genocide kunnen de verdachten worden aangeklaagd voor het schaden van de Israëlische soevereiniteit, het veroorzaken van oorlog, hulp aan de vijand in oorlogstijd, seksueel geweld en terrorisme.

Bij die presentatie was ook de voorzitter van de juridische commissie van het parlement, Simcha Rothman. Hij noemt de nieuwe wet een duidelijke boodschap aan de vijanden van Israël. Volgens minister Levin voldoet hij aan de voorwaarden die de internationale gemeenschap stelt en zal hij met name op goedkeuring van de Amerikanen kunnen rekenen.

Kritiek

Vanuit Israël klinkt ook kritiek. Niet op het straffen van Palestijnen die betrokken zijn bij 7 oktober, maar om andere redenen. Er zijn mensen die bang zijn dat Israël zich met het opleggen van de doodstraf internationaal nog verder zal isoleren.

Er zijn ook mensen die vinden dat de normale rechtspraak deze mensen ook kan berechten. Daar is geen tribunaal voor nodig, zeggen zij. En er zijn mensen die zich zorgen maken over de benoeming van de leden van het tribunaal - dat zou rechtsreeks door de minister gebeuren.

Aan Palestijnse kant richt de kritiek zich op de ruime definities en het feit dat veel mensen nu al heel lang in Israël vastzitten zonder ook maar een aanklacht gehoord te hebben. Bovendien vinden veel Palestijnen dat juist Israël zich schuldig maakt aan genocide. En dan is er nog de bepaling in de wet dat de kosten voor de advocaten van de verdachten voor het tribunaal worden ingehouden op geld dat bedoeld is voor het Palestijnse bestuur op de de bezette Westelijke Jordaanoever.

De NOS maakte in december 2023 deze video over wat er op die 7 oktober gebeurde:

Het tribunaal moet plaatsvinden in Jeruzalem. Wanneer is nog niet bekend. Een speciale commissie moet de zittingen voorbereiden. Die zijn deels openbaar. De beelden zullen op tv in internet worden uitgezonden.

In Israël is de doodstraf pas twee keer ten uitvoer gebracht. De laatste keer was in 1962 bij de Duitse oorlogsmisdadiger Adolf Eichmann. Hij stierf door ophanging.

Het parlement ging in maart al akkoord met de invoering van de doodstraf op de Westelijke Jordaanoever voor moord met een terroristisch motief. Mensenrechtenorganisaties noemden die wet racistisch, omdat die in de praktijk alleen voor Palestijnen zal gelden.

7 oktober

7 oktober 2023 vielen gewapende Palestijnse terroristen vanuit Gaza dorpen en een muziekfestival in Israël aan. Bij de aanslagen werden meer dan 800 burgers en 300 militairen omgebracht. Ook werden vrouwen verkracht. De terroristen ontvoerden 251 Israëliërs naar Gaza, van wie maar een deel levend naar Israël terugkeerde.

De bijna drie jaar durende Gazaoorlog die daarna uitbrak, heeft aan meer dan 70.000 Palestijnen het leven gekost. Diverse mensenrechtenorganisaties, genocideonderzoekers, juristen en buitenlandse politici noemen Israëls aanvallen op de Gazastrook genocide of genocidaal. Ze wijzen daarbij niet alleen op het doden van tienduizenden Palestijnen, maar ook op de verdrijving van burgers en het vernietigen van scholen, ziekenhuizen, landbouwgrond en andere bestaansbronnen.

Er zijn geen aanwijzingen dat bij tankstations de gemiddelde winstmarges zijn gestegen door de oorlog in Iran, zegt de Autoriteit Consument en Markt. Vooral bedrijven die olie oppompen en raffineren maken nu meer winst door de gestegen olieprijs.

Sinds de oorlog tussen Amerika en Iran is de olieprijs gestegen van zo'n 70 dollar per vat naar 118 dollar op het hoogtepunt. Vandaag kost een vat iets minder dan dat, zo'n 105 dollar. Door blokkades kan er veel minder olie geëxporteerd worden door landen rondom de Perzische Golf.

Vanwege de situatie houdt de ACM de komende tijd in de gaten wie profiteert in de keten, van opgepompte olie tot het tanken bij een benzinestation. "De gestegen brandstofprijzen raken alle bedrijven en huishoudens direct in de portemonnee", zegt ACM-voorzitter Martijn Snoep.

Voor de oorlog was de gemiddelde adviesprijs van benzine 2,28 euro, nu is dat 2,62. Voor diesel steeg de prijs van 2,08 naar 2,51 euro. "Daarom is het belangrijk om transparant te maken hoe de prijsontwikkelingen van ruwe olie in de brandstofketen doorwerken en waar winstmarges zijn gestegen."

Miljardenwinsten oliemaatschappijen

Uit de monitor blijkt dat de prijs van ruwe olie in euro's is gestegen met zo'n 70 procent. "Het is niet aannemelijk dat de kosten van olieproductie in dezelfde mate zijn gestegen als de prijzen", aldus de ACM. En dus stijgen de winstmarges van oliemaatschappijen. Vorige week rapporteerden die dan ook hogere winsten. Zo maakte Shell in de eerste drie maanden van dit jaar 4,8 miljard euro winst, fors meer dan een kwartaal eerder.

Ook bedrijven die ruwe olie verwerken tot diesel, kerosine en benzine lijken nu te profiteren. "Raffinaderijen lijken momenteel hogere marges te behalen op diesel en kerosine, hoewel de marges op benzine lager liggen. Dit onderstreept dat ontwikkelingen binnen de keten niet uniform zijn en per product en bedrijf kunnen verschillen", aldus de ACM.

Tankstations

Tankstations worden geconfronteerd met hogere inkoopprijzen en rekenen deze door in hun verkoopprijzen aan consumenten, ziet de ACM. Zij lijken dus niet te profiteren van de hogere prijzen. "De beschikbare gegevens geven op dit moment geen aanwijzingen van hogere gemiddelde winstmarges bij pomphouders. Wel lijken marges sterker te schommelen dan vóór de oorlog in Iran."

De autoriteit heeft in het verleden al wel gezien dat dalende olieprijzen minder snel worden doorgegeven aan consumenten dan stijgende prijzen. Omdat de olieprijs nu nog niet echt aan het dalen is, kan dat effect nog niet onderzocht worden.

De ACM gaat dit wel goed in de gaten houden zodra de olieprijs substantieel gaat dalen. De komende tijd zal de ACM minimaal maandelijks met een analyse komen van de ontwikkelingen op de brandstofmarkt.

De plek waar The Beatles hun allerlaatste concert gaven is vanaf volgend jaar te bezichtigen door het publiek. Als het voormalige hoofdkantoor van hun platenlabel opengaat als museum, zal ook het dak van hun beroemde Rooftop Concert te bezoeken zijn.

De website van de band kondigde vandaag aan dat 3 Savile Row, in het hart van Londen, in de loop van 2027 opengaat. Het project wordt aangeprezen als "zeven verdiepingen vol nooit eerder geziene archieven, wisselende tentoonstellingen, een reconstructie van de opnamestudio in de kelder en het beroemde platte dak".

Het is nog niet bekendgemaakt wanneer precies de opening is of hoe duur de kaartjes zijn.

Paul McCartney noemt het een goed alternatief voor de beroemdste Beatles-bestemming van Londen, de studio van Abbey Road. "Daar kun je niet naar binnen en het verkeer stoort zich aan alle opstoppingen", zegt hij tegen de BBC over het zebrapad waar fans de platenhoes nadoen. "Hier kun je het dak op gaan en doen alsof je een Beatle bent."

Geruzie

The Beatles kochten het pand in 1968 als hoofdkwartier van hun muzieklabel Apple. Begin 1969 nam de groep hier een groot gedeelte van hun laatste album op: Let it be. Eerdere sessies in de Twickenham-studio waren op ruzie uitgelopen en George Harrison had zelfs enige tijd de band verlaten.

In de kelder van 3 Savile Row, in het hippe modedistrict van de Britse hoofdstad, hervond de band het enthousiasme. Er werd besloten de opnames officieel af te sluiten met liveopnames van enkele nieuwe nummers op het dak van het gebouw. Het leidde op 30 januari 1969 tijdens de lunchpauze tot een grote toeloop rond het gebouw van belangstellenden die nummers als Get Back en Don't let me down wilden horen.

Omwonenden klommen zelfs op de daken om te kijken:

Vanwege het rumoer kwamen uiteindelijk politieagenten aan de voordeur om de opnames na 42 minuten stil te leggen. De Beatles zagen dat als het ideale einde voor hun film Get Back, waarin het opnameproces van het album was gevolgd. "Laat ze me maar wegslepen", was de houding van drummer Ringo Starr. "Dat was pas een dramatisch einde geweest, maar die verdraaide smeris wilde me maar niet wegslepen."

Het afwerken van het album zou nog ruim een jaar duren, in de tussentijd viel de band definitief uiteen. 3 Savile Row sloot de deuren in 1972 voor een renovatie, maar zou nooit meer opengaan als studio. In het pand zou later een kledingzaak worden gevestigd, de studio in de kelder werd een opslagruimte.

"We hebben een hoop bijzondere herinneringen aan deze plek, met name het dak", zegt Paul McCartney nu in de aankondiging dat het pand opengaat. "Er zijn heel indrukwekkende plannen en ik kan niet wachten tot we die aan iedereen kunnen laten zien."

"Het is eigenlijk een soort thuiskomen", valt Starr, de andere nog levende Beatle, hem bij.

Huidig Apple-baas Tom Greene voorspelt dat het een populaire bestemming gaat worden voor Beatles-liefhebbers. "Elke dag staan hier fans voor de deur om foto's van buiten te nemen, maar vanaf volgend jaar mogen ze ook binnenkomen en alle zeven verdiepingen van dit iconische gebouw ontdekken."

Premier Jetten moet de komende dagen in het Caribisch deel van Nederland op eieren lopen. Toen hij in 2023 als klimaatminister de eilanden bezocht, erkende hij dat ze uitzonderlijk hard worden geraakt door klimaatverandering. Nu hij premier is, ligt elk woord van hem en de Nederlandse regering over klimaatverandering op Bonaire meer dan ooit onder een vergrootglas.

Niet alleen Jettens functie is veranderd, ook de discussie tussen de Nederlandse Staat en de eilanden over klimaatverandering is veranderd. De rechter in Den Haag oordeelde begin dit jaar dat Nederland meer moet doen om Bonaire te beschermen tegen de gevolgen van klimaatverandering. Die zaak werd aangespannen door Greenpeace.

Nederland accepteert die uitspraak niet en gaat in hoger beroep. Op Bonaire werd de uitspraak van de Nederlandse rechter juist met gejuich onthaald, vooral door bestuurders en natuurbeschermers.

Huizen verstevigen

"Zie je dat dak daar, dat iets uitsteekt? Dat kan bij een storm zo wegwaaien", zegt Nolly Oleana, lopend door een wijk in Kralendijk, de hoofdstad van Bonaire. De oud-gezaghebber van Bonaire schreef in een rapport wat er nodig is om Bonaire klaar te maken voor een veranderend klimaat. De opdracht daarvoor kreeg hij van onder anderen toenmalig klimaatminister Jetten.

"Normaal gesproken trekken de zwaarste tropische stormen niet over Bonaire, maar doordat het klimaat verandert kan dat toch gebeuren", zegt Oleana. "Die stormen trekken steeds verder naar het zuiden, naar Bonaire. De huizen hier zijn daar nooit op gebouwd en moeten eigenlijk worden verstevigd."

Maar, zegt Oleana, de meeste Bonairianen hebben helemaal geen geld om hun huis te verstevigen. "Dat betekent dat je steun moet hebben van anderen. Daar vind ik dat de overheden een manier moeten zoeken. En dan heb ik het zowel over de lokale overheid als over de Nederlandse overheid."

Die zorgen van bestuurders als Oleana lijken veel minder te leven bij Bonairianen die zich niet professioneel met klimaatproblemen bezighouden. Bij een supermarkt waar veel Bonairianen komen, worden vooral schouders opgehaald als het over klimaatverandering gaat.

De meeste mensen hebben nog nooit van de Greenpeace-zaak gehoord en klimaatproblemen op Bonaire relativeren ze. "Soms is het een beetje te warm, soms moet het meer regenen, maar ik heb niet echt het idee dat het anders is dan vroeger", zegt een vrouw die met haar dochter de boodschappen komt doen voor het avondeten. "God zal niet toestaan dat de zee binnenkomt", zegt een ander.

Maar de hoogste bestuurder van het eiland zegt dat de problemen wel degelijk spelen. "Ik was zeer verheugd met de Greenpeace-uitspraak", zegt John Soliano, als gezaghebber de hoogste bestuurder op het eiland. In zijn contacten met Nederland voelt hij vaak dat voor politici hier de problemen op Bonaire niet het belangrijkst zijn in hun agenda. Dat geldt ook voor klimaatproblemen.

Hoe groot de problemen zijn voor Bonaire door het veranderende klimaat zie je in deze special:

"Heel veel mensen denken: Bonaire, dat is Caribisch Nederland. Nee, Bonaire is Nederland. Als Breda onder water dreigt te lopen, dan stellen we ons niet de vraag waarom Nederland zou moeten helpen. Dan is het vanzelfsprekend dat er wordt opgetreden. Zo moet je ook naar Bonaire kijken."

Wat er dan nodig is? Oleana laat dat op verschillende plekken op het eiland zien. Bijvoorbeeld bij de slavenhuisjes aan de zuidkant van het eiland, op slechts enkele meters van de kustlijn. "Dit zijn belangrijke monumenten voor ons. Hier woonden onze voorouders in de tijd van de slavernij." Het zijn hutjes van nauwelijks 2 meter hoog, met een ingang waarvoor je ver moet bukken om naar binnen te kunnen.

"Deze hutjes dreigen te verdwijnen in de zee. Daar moet iets gebeuren, al weten we niet goed wat. Misschien dat ze kunnen worden verplaatst, zodat ze als monument op een andere plek blijven."

Een paar kilometer verderop liggen villa's direct aan de kust. "Deze hadden nooit gebouwd moeten worden", zegt Oleana. "We moeten ervoor zorgen dat er nu gewoon geen vergunningen meer worden afgegeven om dit soort huizen te bouwen. Want als deze huizen overstromen, dan stappen de bewoners direct naar de overheid voor een schadevergoeding."

Om dat bestuurlijk voor elkaar te krijgen heeft Bonaire ook hulp van Nederland nodig, denkt Oleana. Het liefst had hij de komende dagen met Jetten gesproken over deze kwesties, maar hij heeft geen afspraak met hem.

We feature a lot of DIY portable computers — rehash the “is that a cyberdeck” in the comments to your heart’s content — but how many of them are explicitly …read more

(Telecompaper) SoftBank Corporation reported consolidated revenue of JPY 7.04 trillion for the financial year ended 31 March 2026, up 7.6 percent year on year, with...

(Telecompaper) Dutch cable operator Ziggo is increasing its focus on sports and adding all four ESPN channels to its standard TV packages from July. This means an increase in prices of EUR 2.50 per month...

(Telecompaper) SoftBank has launched a battery business in Japan aimed at supporting the growing power demands of AI infrastructure and large-scale data centres...

Bij een pand op de grens van Engelen en Den Bosch is een explosie geweest. Volgens Omroep Brabant gaat het om het gebouw waar de gemeente plannen heeft om asielzoekers op te vangen.

Uit onderzoek is gebleken dat de explosie zaterdag is veroorzaakt door zwaar vuurwerk, meldt de politie. De knal heeft wat glasschade veroorzaakt. Iemand die dat opmerkte waarschuwde de politie.

De politie doet verder onderzoek en roept getuigen en mensen met camerabeelden op zich te melden.

Protesten tegen komst azc

De gemeente maakte begin vorige maand bekend dat ze voor een periode van maximaal vijftien jaar vluchtelingen wil opvangen op een bedrijventerrein naast de snelweg. De opvang moet plek bieden aan vijftig alleenstaande gevluchte jongens en meisjes van 15 tot 18 jaar oud.

Tegen de komst werd meermaals geprotesteerd en demonstranten blokkeerden verschillende keren de nabijgelegen A59. Ook werd tijdens een protest met stenen gegooid en werd geprobeerd een rotonde te blokkeren.

Burgemeester Jack Mikkers van Den Bosch laat weten dat mensen de gelegenheid moeten hebben om hun mening te laten horen, maar dat geweld daar niet bij hoort. "Intimidatie en geweld zal ik daarom altijd afkeuren en daarop zullen we dan ook hard ingrijpen. Geweld is geen oplossing", aldus Mikkers.

Onlangs maakte de gemeente bekend een besluit over het geplande asielzoekerscentrum uit te stellen. Na de meerdere protesten tegen de komst van het azc last de gemeente extra informatiemomenten in.

Van de passagiers op het cruiseschip Hondius hebben een Amerikaanse en Franse opvarende positief getest op het hantavirus. De Amerikaanse opvarende vertoonde geen symptomen van het virus, laten Amerikaanse gezondheidsfunctionarissen weten.

Een andere Amerikaanse opvarende heeft milde symptomen van het hantavirus. Beiden werden met vijftien landgenoten in een vliegtuig naar Omaha, Nebraska, gebracht. De Amerikaan met een positieve test gaat nu naar een speciale gezondheidsinstelling.

De Franse passagier kreeg onderweg naar huis in het vliegtuig klachten. De toestand van deze vrouw verslechtert, meldt de Franse gezondheidsminister. In totaal waren er vijf Franse passagiers op de Hondius. Zij gaan allemaal in isolatie en worden getest.

Thuisquarantaine

Het Nederlandse cruiseschip was met zo'n 150 mensen onderweg van Argentinië naar Kaapverdië. Onderweg werden meerdere mensen ziek, van wie er drie overleden. Zij bleken besmet met het hantavirus.

Het schip ging vervolgens voor anker voor de kust van Kaapverdië. Drie opvarenden werden hier geëvacueerd, van wie er twee klachten hadden. De derde had een nauwe band met een passagier die was overleden.

Na deze evacuatie voer het schip met de overige opvarenden door naar Tenerife. Daar kwam gisterochtend vroeg aan in de haven van Granadilla de Abona. Passagiers werden getest op het hantavirus en vervolgens in groepjes vervoerd naar een vliegveld in de buurt.

Een vliegtuig met acht Nederlanders en passagiers uit tien andere landen vloog gisteren naar Eindhoven. De Nederlanders moeten zes weken in thuisquarantaine.

'Geen covid-19'

Er is geen reden tot grote zorg, zei WHO-baas Tedros Adhanom Ghebreyesus gisteravond. "Dit is geen nieuwe covid-19. En het risico voor het grote publiek is laag."

Het advies van de WHO is om 42 dagen in quarantaine te gaan. Dat kan in een gezondheidsinstelling of thuis, zei Ghebreyesus. Het is volgens de WHO-baas aan alle afzonderlijke landen om te beslissen hoe ze omgaan met de opvarenden. "Natuurlijk geven we advies aan landen, maar we leggen geen verplichtingen op."

We notice there are a lot of hacks on YouTube lately, but we don’t share enough hacks about YouTube. That’s why [PortalRunner]’s latest oeuvre is interesting: it’s a video that …read more

Bij ongelukken en bijna-ongelukken rond spoorwegovergangen zijn steeds vaker jongeren betrokken. Tussen 2021 en 2025 verdubbelde het percentage (van 17 naar 33 procent) en waren er op overwegen twaalf dodelijke slachtoffers onder jongeren tussen de 10 en 29 jaar, meldt spoorbeheerder ProRail.

Nog snel het spoor oversteken terwijl de slagbomen al zakken of na een trein al oversteken terwijl het rode licht nog brandt: het zijn voorbeelden van gevaarlijke situaties op en rond spoorwegovergangen. Jaarlijks gebeurt dit honderden keren. Ongeduld, haast en afleiding door de telefoon spelen daarbij een grote rol, ziet ProRail.

De spoorbeheerder gaf beelden vrij waar het bijna fataal afliep:

Met een nieuwe campagne wil de spoorbeheerder jongeren tussen de 15 en 21 jaar waarschuwen voor de gevolgen. Beelden van berichten die worden getypt terwijl er een trein aankomt moeten jongeren er bewust van maken dat ze beter niet op hun telefoon kunnen kijken op dit soort plekken.

"Een trein swipe je niet zomaar weg", zegt woordvoerder Martijn de Graaf van ProRail. "Je kunt beter een minuutje te laat komen dan nooit aankomen."

Halve seconde eerder

Niet alleen voor slachtoffers en nabestaanden, ook voor machinisten kan het gevaarlijke gedrag een heftige ervaring zijn. "Laatst zag ik bij Staphorst een joggende dame", vertelt Edwin van de Vegte, die 25 jaar machinist is. "Zonder te kijken stak ze doodleuk over. Ik passeerde met 120 kilometer per uur."

Zulke situaties maken grote indruk, vertelt Van de Vegte. "Als ik een halve seconde eerder was geweest, had ik haar geraakt. Dan voel je weer precies waar je hart zit, hoor. Bij Steenwijk trilde ik niet meer, maar zulke situaties gaan je niet in de koude kleren zitten."

Bij zijn collega Amber Huigen ging het recent ook maar nét goed. "Een fatbiker reed vlak voor me het spoor over. Gelukkig reed ik maar 40 kilometer per uur en kon de persoon passeren. Maar het hoort natuurlijk niet en je hart zit op zo'n moment in je keel."

Onbewaakte overgangen

In eerdere campagnes waarschuwde ProRail ook al voor gevaarlijk gedrag bij en op de overgangen. Wat het effect daarvan was, is niet duidelijk. Op onbewaakte spoorwegovergangen, zonder slagboom en rood licht, gebeurden relatief veel ongelukken. Deze gevaarlijke overgangen worden stuk voor stuk aangepakt, bijvoorbeeld door er slagbomen, bellen en lichtsignalen bij te plaatsen.

Sinds 2024 kwamen er bij tientallen risicovolle spoorwegovergangen flitscamera's. Deze werken goed in de strijd tegen gevaarlijk gedrag rond het spoor door automobilisten en andere weggebruikers met kentekens, concludeerde ProRail eerder dit jaar. Bij sommige overgangen daalde het aantal overtredingen met 60 procent.

Goedemorgen! De verdachte van de explosie bij het D66-kantoor wordt voorgeleid, en in Amsterdam gaat het verbod op fatbikes in het Vondelpark in.

Eerst het weer: vandaag is het een stuk koeler dan de voorgaande dagen. Het wordt maximaal 10 tot 13 graden. Door de aantrekkende noordenwind ligt de gevoelstemperatuur nog een stuk lager. Daarbij trekken enkele buien over het land. Tussendoor is ook ruimte voor de zon. Vanavond trekt de wind verder aan en kunnen in het noorden zware windstoten voorkomen.

Ga je vandaag op pad? Hier vind je het overzicht van de files en wegwerkzaamheden en hier de situatie op het spoor.

Wat kan je vandaag verwachten? Wat heb je gemist?

De Amerikaanse president Trump heeft het Iraanse tegenvoorstel voor beëindiging van de oorlog in het Midden-Oosten naar de prullenbak verwezen. Zonder verdere details te geven over de inhoud, noemt de president het voorstel op zijn online platform "totaal onacceptabel".

Iran had volgens het aan de staat gelieerde persbureau Tasnim onder meer voorgesteld een onmiddellijk einde aan de oorlog te maken, inclusief het opheffen van de Amerikaanse zeeblokkade, en dat de sancties tegen het land worden opgeheven.

Ander nieuws uit de nacht: En dan nog even dit:

Het Nederlands Instituut voor Militaire Historie (NIMH) heeft beelden aangekocht van een verzamelaar waarop te zien is hoe het Duitse leger Nederland binnendrong in Zuid-Limburg. Het Duitse leger kon rekenen op verzet. Van Zuid-Limburg bestaan weinig bewegende beelden uit deze tijd.

Fijne dag!

Voor de derde dag op rij heeft de ME ingegrepen bij een demonstratie tegen de komst van een asielzoekerscentrum in Apeldoorn. Volgens Omroep Gelderland zijn er gisteravond, net als de voorgaande dagen, opnieuw mensen aangehouden. Hoeveel aanhoudingen er precies zijn verricht, is nog niet bekend.

De gemeente Apeldoorn had toestemming gegeven voor een demonstratie tot 20.00 uur. Na die tijd weigerde een deel van de betogers echter te vertrekken, waarna de ME in actie kwam.

240 asielzoekers

Apeldoorn wil in een gedeeltelijk leegstaand schoolgebouw tijdelijk zo'n 240 asielzoekers opvangen. Tegen de komst werd meermaals geprotesteerd. Bij een protest afgelopen vrijdag werden agenten ook al bekogeld met vuurwerk. De politie hield toen zes personen aan.

Zaterdagavond werden 26 mensen aangehouden. Ook toen werd er vuurwerk naar de politie gegooid.

De gemeente zegt op de eigen website de zorgen van de demonstranten te begrijpen. Tegelijkertijd geven buurtbewoners bij de gemeente aan dat de ongeregeldheden hebben geleid tot gevoelens van angst en onveiligheid in de buurt. De gemeente wil graag met de betogers in gesprek om te kijken waar er op een veilige manier gedemonstreerd kan worden, zonder het verkeer te hinderen of vuurwerk af te steken.

For as many speakers as someone can cram into a surround sound system, humans still (generally) only have two ears to listen to those sounds with. This means that, for …read more

Net als andere olie en gasbedrijven profiteert ook het Saudische staatsoliebedrijf Saudi Aramco flink van de oorlog in het Midden-Oosten. Het bedrijf boekte in het eerste kwartaal ruim 28 miljard euro winst.

Dat is een stijging van 25 procent vergeleken met dezelfde periode vorig jaar. Over heel 2025 daalde de jaarwinst van het staatsbedrijf nog met 12 procent ten opzichte van een jaar eerder.

Door de oorlog in Iran en de daaropvolgende blokkade van de Straat van Hormuz is de olieprijs omhoog geschoten. Voor het uitbreken van de gevechten eind februari lag de olieprijs nog rond de 70 dollar per vat. Anderhalve week geleden steeg de prijs voor een vat Brent-olie naar het hoogste niveau in vier jaar, tot 119,50 dollar.

Minder vaten olie

Armaco produceert door de oorlog wel minder vaten olie. In het laatste kwartaal van 2025 produceerde het bedrijf 11,1 miljoen vaten olie per dag, nu is dat 7 miljoen vaten.

Die vaten kunnen niet worden geëxporteerd door de Straat van Hormuz, waardoor Aramco is aangewezen op een pijpleiding die dwars door Saudi-Arabië loopt, naar de Rode Zee. Het bedrijf zegt dat de export via die pijpleiding inmiddels op maximale capaciteit draait.

Eerder maakte onder meer Shell bekend dat het door de oorlog in het Midden-Oosten bijna een miljard euro extra winst maakte in het eerste kwartaal, zo'n 4,8 miljard euro.

De Iraanse winnares van de Nobelprijs voor de Vrede Narges Mohammadi is overgebracht naar een ziekenhuis in de hoofdstad Teheran. Ook is haar gevangenisstraf voorlopig opgeschort na betaling van een hoge borgsom, meldt haar familie. Over verdere voorwaarden van de tijdelijke schorsing van haar straf is niets bekendgemaakt.

De mensenrechtenactivist heeft ernstige hart-, long- en bloeddrukproblemen, nadat ze in maart een hartaanval kreeg. Een bezoek aan haar cardioloog werd haar geweigerd.

De 54-jarige Mohammadi werd ruim een week geleden met spoed vanuit de gevangenis naar een ziekenhuis in Zanjan, maar daar kreeg ze volgens haar familie niet de juiste zorg. Ze wordt nu behandeld in het Tehran Pars-ziekenhuis door haar eigen medische team.

Nobelprijs

Terwijl ze vastzat kreeg Mohammadi de Nobelprijs in 2023 vanwege haar campagne voor vrouwenrechten en de afschaffing van de doodstraf. Haar prijs werd in ontvangst genomen door haar kinderen.

Mohammadi werd in december vorig jaar opnieuw opgepakt na kritiek op het Iraanse regime. Ze was toen met medisch verlof tijdens een eerdere gevangenisstraf van ruim 13 jaar die het Iraanse regime haar had opgelegd. Tijdens dat verlof zette ze haar activisme voort met openbare protesten en media-optredens. Na haar arrestatie werd ze veroordeeld tot nog eens zeven jaar celstraf.

While Artemis II was primarily a demonstration flight of the architecture NASA plans to use for future lunar missions, it was also an excellent excuse for the crew to snap …read more

De uitbreiding van windmolens in Nederland valt bijna stil, meldt de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) in de jaarlijkse Monitor Wind op Land.

Het aantal windmolens op land neemt nog toe, net als hun totale vermogen, maar dat gaat steeds langzamer. In 2025 kwamen er negen turbines bij. Dat is nog minder dan het jaar ervoor, terwijl de aanwas toen al ver was teruggevallen.

De RVO denkt dat het vermogen van windturbines dit jaar zelfs kan dalen. Dat komt omdat dit jaar veel kleine, verouderde turbines worden weggehaald. Daar staan maar weinig nieuwbouwplannen tegenover.

Komende jaren groeit de sector bescheiden, afgaand op het aantal plannen voor nieuwe windparken. De RVO merkt op dat er in 2025 flink wat plannen zijn bij gekomen voor de verdere toekomst, vooral in Utrecht en Overijssel. Maar die plannen zijn nog pril. Het duurt jaren voordat duidelijk is of ze doorgaan; een deel zal onderweg sneuvelen.

De voornaamste oorzaak voor de stagnatie is volgens de RVO onduidelijkheid over de regels waar windparken op land aan moeten voldoen. In 2021 sneuvelden de oude regels bij de rechter. Sindsdien werkt de overheid aan nieuwe normen. Alleen sleept de politieke discussie hierover zich voort.

Hoewel er dus geen landelijke normen zijn, mogen provincies en gemeenten wel vergunningen verlenen. In de praktijk zijn ze hier echter terughoudend mee. Er lijkt te worden gewacht op Den Haag. Toch komen er regionaal nog altijd projecten van de grond.

Frustratie in de sector

"De lage groei in 2025 en de dreigende krimp in 2026 laten zien wat er gebeurt wanneer werkbare regels ontbreken", reageert directeur Jan Vos van NedZero, brancheorganisatie voor de windsector.

De sector hoopt dat er duidelijke afspraken komen over de hoeveelheid geluid en 'slagschaduw' die windturbines op land mogen hebben. Er is duidelijk minder enthousiasme over een afstandsnorm, een minimale afstand tussen windturbines en huizen.

Onduidelijkheid is niet de enige uitdaging, schrijft de RVO. Zo worden projecten vaak tot de hoogste rechter aangevochten, kan het overvolle stroomnet dwarszitten en heeft defensie steeds meer ruimte nodig.

Verder is windenergie op land minder lucratief geworden. Door de opmars van zonne- en windenergie is er op steeds meer momenten een overdaad aan groene elektriciteit. De stroomprijs is dan nul of zelfs negatief. Windparken verdienen dan geen geld, en krijgen geen subsidie. Ook zijn materialen duurder geworden. Al die zaken maken het lastiger om nieuwe windparken rendabel te krijgen.