Aggregator

Topman van World Economic Forum weg vanwege banden met Epstein

5 hours 35 minutes ago

Topman Børge Brende van het World Economic Forum (WEF) stapt op na onthullingen over contacten met veroordeeld pedoseksueel Jeffrey Epstein. In een openbaar afscheidsbericht zegt de Noor niets specifiek over de aanleiding voor zijn vertrek, maar schrijft hij wel dat "niets moet afleiden van het belangrijke werk van het Forum".

De naam van Brende is opgedoken in de miljoenen documenten die de Amerikaanse justitie vorige maand vrijgaf over Epstein. Brende bleek in 2018 door oud-minister Terje Rød-Larsen in contact te zijn gebracht met de zedendelinquent en schoof daarna drie keer aan bij diners met andere prominente diplomaten en zakenmensen. Daarna wisselde hij nog enkele mails en tekstberichten uit met de Amerikaan.

Hoewel Epstein toen al was veroordeeld voor zedenmisdrijven, zegt Brende daar niet van op de hoogte te zijn geweest. "Als ik ervan had geweten, had ik de eerste en elke andere uitnodiging voor diners of andere vormen van communicatie afgewezen."

Onderzoek afgerond

Het WEF stelde naar aanleiding van de ontdekking een onderzoek naar Brende in. Bij zijn vertrek werd bekendgemaakt dat daaruit verder niets onoorbaars aan het licht is gekomen. Brende trekt desalniettemin "na rijp beraad" zijn conclusies.

Brende stond sinds 2017 aan het hoofd van de internationale praatgroep voor politici en zakenlui, die jaarlijks bijeenkomt in Davos om wereldwijde ontwikkelingen te bespreken. Kort voor de onthullingen eind januari had hij nog een centrale rol gespeeld in de editie van dit jaar.

Bestuurslid Alois Zwinggi neemt voorlopig de taken over van Brende, totdat het WEF een opvolger heeft gevonden.

Wereldwijde nasleep

De openbaring van Epsteins correspondentie heeft al verschillende prominenten hun baan gekost. Zo vertrok de topman van een logistiekreus uit Dubai die tips over escorts uitwisselde en werd de Britse ambassadeur in de VS, Peter Mandelson ontslagen. Hij wordt inmiddels, net als oud-prins Andrew, onderzocht vanwege het doorspelen van geheime overheidsdocumenten.

De Noorse kroonprinses Mette Marit bood begin deze maand excuses aan voor haar jarenlange contact met Epstein, ook toen zijn ware aard al lang bekend was. De echtgenoot van Rød-Larsen, diplomate Mona Juul stapte op als Noors ambassadeur in Jordanië vanwege hun nauwe banden: Epstein liet haar kinderen miljoenen na toen hij in 2019 overleed.

Onderzoek naar fataal brugongeluk Lochem: onderlinge controle ontbrak

6 hours 46 minutes ago

Bij het fatale brugongeluk twee jaar geleden bij Lochem zijn de risico's onvoldoende in kaart gebracht. Dat is de conclusie van de Onderzoeksraad voor Veiligheid, die het ongeluk heeft onderzocht. Bij het ongeluk vielen twee doden.

Op 21 februari 2024 viel tijdens het hijsen een brugdeel uit de kranen. Het kwam op een montageplatform terecht, waarop vier bouwlieden stonden. Twee van hen kwamen om, de andere twee raakten gewond.

Volgens de OVV hadden de bouwpartijen elkaar in de voorbereiding van het project meer vragen moeten stellen over de mogelijke risico's. "We zien dat de partijen in Lochem elkaar vertrouwden, mede op basis van eerdere projecten", zegt raadslid Erica Bakkum. "Maar de onderlinge controle op de risico's ontbrak."

Ooggetuigen zagen het brugdeel naar beneden storten:

Een van die ontbrekende controles ging over de stabiliteit van de brugboog die moest worden gehesen. Die is volgens de onderzoeksraad niet uitgebreid genoeg getoetst. De raad vindt het aannemelijk dat de 'foutmarge' om de boog veilig te kunnen ophijsen te klein was. Kleine bewegingen door de wind waren waarschijnlijk al genoeg om het brugdeel te laten kantelen en vallen.

Ook is onvoldoende rekening gehouden met de risico's voor de medewerkers, concludeert de OVV. De raad adviseert staalbouwers om te onderzoeken of ze hijs- en montagewerkzaamheden ook kunnen uitvoeren zonder dat medewerkers zich "op kwetsbare posities" bevinden.

Aansprakelijkheid

De partijen die bij de bouw van de brug in Lochem betrokken waren, zijn zelf na het ongeval al met maatregelen gekomen, meldt de OVV in haar rapport. Maar de raad heeft niet gecontroleerd of die daadwerkelijk zijn toegepast.

Ook benadrukt de OVV dat de aanbevelingen bedoeld zijn om de veiligheid in Nederland te vergroten. Het rapport geeft geen antwoord op vragen rond schuld of aansprakelijkheid, aldus de raad.

Arriva verlaagt prijs treinkaartjes in Groningen en Friesland

6 hours 50 minutes ago

Regionale vervoerder Arriva verlaagt op 1 maart de prijzen van de treinkaartjes in Groningen en Friesland.

In feite wordt daarmee de prijsverhoging van begin dit jaar voor een deel weer teruggedraaid. Sommige kaartjes werden toen ruim 17 procent duurder. "We vonden die prijsstijging toch wel heel hoog", aldus een woordvoerder bij RTV Noord.

De hogere treinprijzen hebben niet merkbaar tot minder reizigers geleid. "Maar we zitten qua aantal reizigers nog steeds niet op het hoge niveau van vóór corona", zegt ze. "Het ov moet wel aantrekkelijk zijn en blijven."

Drie euro voor drie minuten

Sinds 1 januari betaal je bij Arriva voor een reis van Bad Nieuweschans (in Groningen bij de Duitse grens) naar Stavoren in Friesland 32,16 euro. Vorig jaar was dat nog 27,32 euro (vol tarief), een prijsstijging van 17,7 procent

Het ritje van nog geen drie minuten tussen de stations Groningen en Groningen Europapark werd 12,6 procent duurder en kost nu 3,04 euro.

Toch was het geen winstbejag dat Arriva tot de prijsverhoging bracht, legt de woordvoerder uit. Een deel van de prijsverhoging van losse treinkaartjes was juist bedoeld om het vaker met de trein reizen goedkoper te maken.

Arriva biedt een zogenoemde 'staffelkorting' aan: heb je twee keer tien euro aan treinreizen uitgegeven, dan krijg je automatisch 20 procent korting op de volgende rit. Maar die korting voor veelreizigers moet ergens vandaan komen. Dat doet Arriva door sinds 1 januari twee cent per kilometer extra te rekenen voor elk los treinkaartje.

Jaarlijkse prijsverhoging

Bovenop die prijsverhoging kwam bovendien de reguliere jaarlijkse prijsverhoging van treinkaartjes, zoals ook NS die doorvoert: 6,52 procent.

Omdat het al met al te duur is geworden, past Arriva de 'gewone' prijsstijging van 6,52 procent nu aan naar 3,47 procent. De verhoging van 2 eurocent per kilometer blijft wel staan.

Passagiers die in januari en februari te veel hebben betaald worden gecompenseerd: waarschijnlijk komt er in april nog een tariefsverlaging. "De bedoeling is dat we eind dit jaar quitte spelen", zegt de woordvoerder, "En uitkomen op een gemiddelde verhoging van 3,47 procent en 2 cent per kilometer."

De prijsverlagingen gelden alleen voor Arrivatreinen in Groningen en Friesland. De vervoerder rijdt ook op trajecten in Oost- en Zuid Nederland, maar daar zijn in overleg met de betrokken provincies (de financiers van het ov) andere kortingsacties voor veelreizigers opgezet en de kaartjes minder duur geworden.

ACM ziet geen concurrentieprobleem bij overname van bedrijf achter DigiD

6 hours 56 minutes ago

De Autoriteit Consument & Markt (ACM) ziet geen concurrentieproblemen ontstaan door de overname van Solvinity, de leverancier van DigiD, door het Amerikaanse bedrijf Kydnryl. Ook na de overname is er voldoende concurrentie, concludeert de ACM. De concurrentiewaakhond keurt de overname daarom goed.

De ACM benadrukt dat alleen is gekeken naar de concurrentiepositie, maar dat de autoriteit wel het belang inziet van het vergroten van de digitale autonomie in Nederland.

Digitale autonomie

In de Tweede Kamer leven er grote zorgen over de Amerikaanse overname. Een meerderheid wil dat het nieuwe kabinet alles op alles zet om te voorkomen dat Nederlandse DigiD-gegevens in de handen vallen van de Amerikaanse overheid.

Ook zijn er zorgen dat de Amerikaanse overheid de toegang tot diensten als DigiD kan blokkeren bij wijze van sanctie. Dat zou grote gevolgen hebben voor miljoenen Nederlanders.

Eerder legde de VS sancties op aan de hoofdaanklager bij het Internationaal Strafhof in Den Haag. Openbaar aanklager Khan had daarna geen toegang meer tot zijn email.

Meer onderzoek

De onafhankelijk toezichthouder Bureau Toetsing Investeringen (BTI) doet ook onderzoek naar de overname. Het BTI onderzoekt of de Amerikaanse overname nadelig kan uitpakken voor de toegankelijkheid van DigiD.

Miljoenen Nederlanders gebruiken DigiD om in te loggen bij overheidsdiensten of bij andere platformen zoals de huisarts, zorgverzekering of ziekenhuis. Het wordt gebruikt als identificatiemiddel om bij online persoonsgegevens te komen.

Nederlandse bieder

De ACM schrijft dat er ook na de overname nog genoeg keuze is uit Nederlandse en Europese aanbieders die soortelijke diensten bieden als Kydnryl.

Dat is ook een bron van de kritiek uit de Tweede Kamer. Er was namelijk ook een Nederlandse investeerder die een bod had uitgebracht om Solvinity over te nemen, meldde EenVandaag eerder. Het bod van die investeerder zou slechts enkele miljoenen lager hebben gelegen dan het bod van Kydnryl.

Oliver 'Power' Grant overleden, hielp Wu-Tang uitbouwen tot zakenimperium

7 hours 7 minutes ago

De Amerikaanse zakenman Oliver 'Power' Grant is op 52-jarige leeftijd overleden. Hij hielp in de jaren 90 het hiphopcollectief Wu-Tang Clan op weg en wist achter de schermen hun muzikale succes uit te bouwen tot een zakenimperium dat diende als voorbeeld voor veel andere artiesten uit het genre.

"Zonder hem was het allemaal niet gelukt", zegt Wu-Tang-lid GZA in reactie op zijn dood. "Wu was zonder Power niet tot volle wasdom gekomen." Een doodsoorzaak is niet bekendgemaakt.

Grant werd geboren op Jamaica, maar groeide op Staten Island in New York op, tussen mensen die later naam zouden maken in de muziekindustrie. Wu-Tang-lid RZA was het broertje van een vriend, klasgenoten Trevor Smith en Shawn Carter zouden later naam maken als Busta Rhymes en Jay-Z.

Van drugsdealer naar zakenman

Zelf had hij geen aanleg voor muziek en als tiener rolde hij het leven van een drugsdealer in, eerst dealde hij wiet, maar al snel crack. Na een arrestatie voor verboden wapenbezit, besloot hij liever op een andere manier aan zijn geld te komen. Precies op dat moment vroeg RZA hulp bij de aanschaf van muziekapparatuur.

Als jonge twintiger stond Grant in 1992 daarmee aan de wieg van de single Protect ya neck, wat al snel leidde tot het debuutalbum Enter the Wu-Tang (36 chambers). Grant was cruciaal in het pluggen van het album: "We liepen de gaten in onze schoenen". Met succes: het album werd binnen anderhalf jaar platina en geldt nog altijd als een klassieker.

Omdat met dat succes ook de bemoeienis van platenbazen groeide, was er voor Grant als producer minder te doen. Hij legde zich toe op het uitbouwen van het Wu-Tang-merk met een kledinglijn, iets dat toentertijd nog vrij uniek was in de hiphop.

Een natuurlijke aanleg voor handelen compenseerde zijn gebrek aan opleiding. "Wij waren schoolverlaters met een strafblad, die tegenover gasten zaten met een diploma in marketing", herinnerde hij zich. "Het was een hard knock life, vallen en opstaan. Hier was geen stappenplan voor."

Van hoodies tot eau de cologne

Een bevriende werknemer van een kledingfabriek kocht hij om, zodat hij buiten werktijden shirts kon bedrukken met het iconische Wu-Tang-logo. De helft van zijn voorraad gaf hij weg. Wat overbleef verkocht hij met precies genoeg winst om een nieuwe editie te kunnen bedrukken.

De groep zelf was aanvankelijk sceptisch, maar Grant produceerde succesvol hoodies, schoenen, baggy jeans, eau de cologne en zelfs Wu Wear for kids. Fans konden aanvankelijk alleen via postorder bestellen met een inlay in de cd-hoesjes, maar al snel opende Grant ook winkels, in onder meer New York, Atlanta en Philadelphia.

Ook Wu-Tang Clan zelf was inmiddels om en rapte graag over hun garment renaissance: RZA beschreef iemand die "Tommy Hill", Armani, Benetton en Gucci achter zich laat om alleen maar urban kleding te kopen: "For the new year, strictly Wu Wear". Het bracht tientallen miljoenen in het laatje.

Grant had daarbij de uitgesproken ambitie om verder te reiken dan de traditionele achterban in de armere wijken van New York. Juist in de Amerikaanse middenklasse elders zat immers het groeipotentieel. "Iedereen in de mainstream wil ook urban zijn", redeneerde hij en hij sloot lucratieve contracten met grote warenhuizen als Macy's en Bloomingdale's.

Eigen game

In 1999 bracht hij het PlayStationspel Wu-Tang: Shaolin Style, aan de man, een vechtspel waarin spelers in de huid van hun favoriete Wu-Tanglid kunnen duiken. Inspiratie voor de game waren de kungfufilms waar alle leden al sinds hun jeugd verzot op waren.

Hoewel Wu Wear een flinke dip kende na de millenniumwisseling en de winkels op de fles gingen, gold de onderneming als rolmodel voor artiesten die later kwamen. Jay-Z 's Rocawear, Billionaire Boys Club van Pharrell Williams en Kanye West Yeezy zijn schatplichtig aan het werk dat Grant verzette.

Zijn verhaal komt ook aan bod in de tv-serie Wu-Tang: An American Saga, over de beginjaren van de groep. Grant zelf kwam als acteur voorbij in een handjevol Hollywoodfilms, zoals Black and white uit 1999 met Ben Stiller en Robert Downey Jr.

Leden van Wu-Tang Clan reageren verslagen op Grants dood. "We zijn overal met jou geweest, nu ben jij overal", schrijft zijn oude jeugdvriend Raekwon. "Dit komt hard binnen", reageert ook Method Man met emoji's van een gebroken hart en een regenwolk. "Paradijs, broer. Goede reis!!"

Ook in hoger beroep geen cel voor Belgische student na verkrachting

7 hours 10 minutes ago

Een Belgische student uit Leuven heeft ook in hoger beroep geen celstraf gekregen voor de verkrachting van een medestudente. De uitspraak is daarmee gelijk aan die van de rechtbank.

Over die eerdere gerechtelijke beslissing was in België veel te doen. De rechters kregen het verwijt aan klassenjustitie te doen; de ophef leidde zelfs tot demonstraties. Maar ook in hoger beroep komen de rechters dus tot hetzelfde oordeel.

De student zat weliswaar fout, maar volgens het hof was dat het gevolg van een verkeerde inschatting. De studente met wie hij de nacht doorbracht, was zo dronken dat ze niet kon instemmen met de seks. De student zou dit pas achteraf hebben ingezien.

Golf van woede

De volgende dag zei de vrouw zich niets meer te kunnen herinneren. De man heeft haar daarop verteld wat er die nacht was gebeurd. Volgens de rechters was hij zich vanaf dat moment bewust van zijn schuld.

Het feit dat hij ook in eerste aanleg geen straf kreeg, leidde in België tot een golf van woede. Uiteindelijk is de man gestopt met zijn studie gynaecologie en verloskunde. Hij werd na de uitspraak van de rechtbank door zijn universiteit geschorst.

Zware impact

Volgens het hof is die maatschappelijke onrust ook van belang voor de uitspraak van vandaag. Zo schrijft het hof: "...de mediastorm en haatcampagnes, die niet enkel op hemzelf, maar ook op zijn gezin en het slachtoffer een zware impact hebben gehad."

Het hof legt de man wel een voorwaardelijke straf op. Dat betekent dat hij alsnog de cel in moet voor dit vergrijp als hij in de komende vijf jaar opnieuw in de fout gaat bij een zedenzaak.

Verdachte aangehouden voor brandstichting bij kerken in Ede

7 hours 19 minutes ago

Er is een verdachte aangehouden voor de branden in verschillende kerken in Ede. De politie meldt dat er gisteravond een 27-jarige man uit de gemeente Ede is opgepakt.

In een week tijd is drie keer brandgesticht bij verschillende kerken in Ede. De politie heeft getuigen gevraagd om zich te melden.

Ede telt dertig kerken. De eerste brand vond plaats bij de evangelische gemeente De Schuilplaats. Twee dagen later werd brandgesticht bij de Evangelisch-Lutherse Kerk aan de Beukenlaan. De derde keer was het raak bij de hervormde Oude Kerk aan de Grotestraat, in het centrum van Ede.

De verdachte zit vast en wordt vandaag verder verhoord. Hij wordt waarschijnlijk deze week voorgeleid bij de rechter-commissaris. Bij de branden is niemand gewond geraakt.

Odido betaalt geen losgeld, criminelen publiceren deel gestolen klantgegevens

7 hours 32 minutes ago

Telecombedrijf Odido gaat geen losgeld betalen aan de hackers die deze maand miljoenen klantgegevens hebben gestolen bij het bedrijf. De hackersgroep ShinyHunters heeft daarom een deel van de privacygevoelige gegevens van klanten gepubliceerd op het darkweb, een moeilijk toegankelijk deel van internet.

Het gaat om de gegevens van 430.000 personen en 290.000 bedrijven. De gevoelige aantekeningen waar de NOS gisteren over publiceerde en waarin informatie over financiële of zelfs persoonlijke situatie was vermeld, zijn aanwezig in ruim 8000 van de één miljoen rijen met data.

In de dataset die de groep criminelen met de NOS deelde, waren ook geboortedata, paspoortdata en e-mailadressen aanwezig. Die gegevens zijn nu niet gepubliceerd.

De internetcriminelen zeggen daar bewust voor te hebben gekozen en die informatie later wel te publiceren. Op die manier willen ze de aandacht van het grote publiek vasthouden en het bedrijf toch tot betaling dwingen.

Deadline verstreken

Hoeveel gegevens er precies zijn gepubliceerd, is nog niet bekend. Eerder dreigden de criminelen om een miljoen regels aan data (mailadressen, telefoonnummers) per dag te publiceren zolang Odido niet betaalt.

De criminelen hadden Odido een deadline opgelegd die vanmiddag verstrijkt. Ze eisen een onbekend bedrag om publicatie van de gestolen gegevens te voorkomen.

Odido gaat daar dus niet op in. "Onze focus ligt bij klanten", zegt een woordvoerder van het bedrijf tegen de NOS. "Op advies van adviseurs en overheidsinstanties hebben we besloten niet te onderhandelen met deze club. We zetten nu in op veiligheid van de klanten." Hoe het bedrijf dat laatste gaat doen, is nog niet bekend.

Zes miljoen accounts

Volgens de telecomprovider zijn de persoonsgegevens van ruim 6 miljoen accounts buitgemaakt. Het gaat onder meer om namen, woon- en emailadressen, telefoonnummers, geboortedata en nummers van bankrekeningen en identiteitsbewijzen.

Gisteren werd duidelijk dat de criminelen ook gevoelige informatie over het contact met klanten van Odido hebben buitgemaakt. Ze stuurden een deel van de gestolen data naar de NOS als bewijs.

Daaruit blijkt dat naast de genoemde gegevens ook aantekeningen zijn gestolen uit het klantcontactsysteem van Odido. Daarin staat bijvoorbeeld of klanten hun betaalafspraken nakomen, een bewindvoerder hebben of zich hebben misdragen. Odido wist naar eigen zeggen niet dat die extra informatie ook in handen was van de criminelen.

Ook andere bedrijven getroffen

De cyberaanval is uitgevoerd door hackersgroep Shinyhunters, die eerder ook grote hoeveelheden data heeft gestolen bij concertkaartjesverkoper Ticketmaster en bij pornosite Pornhub.

De politie raadt gehackte bedrijven altijd af om losgeld te betalen. "Wanneer zij worden betaald blijft hun verdienmodel tenslotte levend", zegt Stan Duijf, bij de politie verantwoordelijk voor de aanpak van cybercriminaliteit. "Daarnaast weet je nooit of je data veilig zijn als je betaalt. Criminelen kunnen de gegevens alsnog doorverkopen of opnieuw om geld vragen."

Toch komen veel bedrijven na een periode van onderhandelen wel over de brug, zo meldden cyberveiligheid-experts eerder aan de NOS.

Organisaties eisen per direct verbod AI-tool Grok in kort geding

7 hours 59 minutes ago

Expertisecentrum online misbruik Offlimits en Fonds Slachtofferhulp spannen een kort geding aan tegen chatbot Grok van X omdat het daarmee mogelijk is om mensen zonder toestemming 'uit te kleden'. Ze eisen dat de chatbot per direct wordt verboden.

Volgens Offlimits en Slachtofferhulp groeit de groep slachtoffers van de chatbot razendsnel en is direct actie nodig om nieuwe slachtoffers te voorkomen.

Gebruikers van Grok kunnen vragen stellen aan de chatbot, maar ook nepnaaktbeelden en pornobeelden laten maken van foto's die online staan. Er werden door Grok op verzoek van gebruikers ook afbeeldingen van schaars geklede minderjarigen gegenereerd.

In Nederland is het strafbaar om zonder toestemming van een afgebeeld persoon beeldmateriaal te seksualiseren. Daaronder valt ook het maken van nepnaaktbeelden.

De zogenoemde nudify-tools zijn volgens het advocatenkantoor dat Offlimits en Fonds Slachtofferhulp bijstaat in strijd met het recht op privacy, de AVG, de Europese wet Digital Service Act, het Wetboek van Strafrecht en het portretrecht.

'Ongeluk in slow motion'

Uit onderzoek blijkt dat online seksueel misbruik dezelfde gevolgen kan hebben als seksueel misbruik in het normale leven, stellen Offlimits en Fonds Slachtofferhulp. Het leidt tot gevoelens van schaamte en langdurige stress bij de slachtoffers en soms zelfs tot suïcidale gedachten.

De nepnaaktbeelden worden vaak gebruikt om mensen onder druk te zetten. Bijvoorbeeld door sextortion, waarbij wordt gedreigd de nepbeelden te verspreiden als er geen echte naaktfoto's worden gestuurd of seksuele handelingen worden verricht door de slachtoffers.

"Met AI-tools bewerkte of gemaakte beelden worden gebruikt om slachtoffers online te pesten, te vernederen of seksueel te intimideren. Bovendien zorgt de laagdrempeligheid van dit soort tools ervoor dat het maken en verspreiden hiervan op grote schaal mogelijk is", zegt Robbert Hoving, directeur-bestuurder van Offlimits. "Het is daarmee een ongeluk in slow motion wat we zien gebeuren en dat vraagt om actie."

Meerdere onderzoeken

De chatbot Grok ligt al langer onder vuur. Meerdere instanties en landen zijn al onderzoeken begonnen, zoals de Europese Commissie en de Franse en Britse mediawaakhonden.

Het socialemediaplatform X kondigde half januari aan de regels voor Grok te zullen aanscherpen, waardoor het niet meer mogelijk zou zijn om mensen ermee 'uit te kleden' of afbeeldingen te creëren van echte mensen in weinig verhullende kleding. De aanscherping geldt voor de regio's waar "dit illegaal is", maakte het platform toen bekend.

De zaak tegen Grok en X dient donderdag 12 maart bij de rechtbank in Amsterdam.

Man (81) dood gevonden in woning Amsterdam, politie gaat uit van misdrijf

8 hours 34 minutes ago

De politie gaat ervan uit dat de man (81) die gistermiddag dood werd gevonden in een woning in Amsterdam-Oost, is omgekomen door een misdrijf.

Rond 17.30 uur kreeg de politie een melding van mensen die de man dood hadden aangetroffen in een huis aan de De La Reijstraat, schijft stadsomroep AT5.

Uit onderzoek is gebleken dat hij het slachtoffer is van een misdrijf, meldt de politie nu.

De identificatie is nog niet formeel afgerond, maar de politie vermoedt dat het om de bewoner van de woning gaat. Verder is niets bekendgemaakt over wat er gebeurd is.

Investeerders verkopen ruim 65.000 huurhuizen in 2025

9 hours 29 minutes ago

Het aantal verkopen van huurhuizen door investeerders blijft hoog. In de laatste drie maanden van 2025 werden er ruim 20.000 huizen verkocht, blijkt uit cijfers van het Kadaster.

Over heel 2025 verkochten investeerders ruim 65.000 huurwoningen. Daar staat tegenover dat zij iets meer dan 27.000 woningen aankochten.

Sinds een paar jaar is de interesse in huizenbezit voor de verhuur afgenomen. Vanaf 2023 steeg het aantal verkopen van huurhuizen, maar liep vooral het aantal aankopen door investeerders snel terug.

Onvrede

Investeerders klagen al langer dat het onaantrekkelijk is geworden om huizen te verhuren. Volgens hen komt dat door de Wet betaalbare huur, die in juli 2024 is ingegaan. Die was mede bedacht door onvrede over hoge huren.

Deze wet zorgde voor regulering van de zogenoemde middenhuur. Door een puntensysteem moesten er meer betaalbare huurwoningen komen voor mensen die niet willen of kunnen kopen, maar ook niet voor een sociale huurwoning in aanmerking komen.

Ook noemen investeerders als reden voor verkoop het verhogen van de overdrachtsbelasting in 2020, een bedrag dat een koper betaalt bij de aanschaf van een pand. De woningen worden verkocht en zijn dus juist niet meer beschikbaar voor huur. Of er per saldo inmiddels meer huurwoningen in dat middensegment bij zijn gekomen, is nog niet duidelijk.

Huizenprijzen

Dat een deel van de verhuurders van hun huurwoning af wil, blijkt ook uit de verkoopprijs. Uit de cijfers van het Kadaster komt naar voren dat de verkoopprijs van de huurwoningen een stuk lager ligt dan de verkoopprijs van woning die al een koopwoning was. Iemand die in 2025 een koophuis overnam betaalde daar ruim 124.000 euro meer voor dan iemand die een huurhuis van een investeerder kocht.

Wanneer het hoge aantal verkopen en lage aantal aankopen van huurwoningen stopt, is nog niet te zeggen. Op dit moment lopen er nog tijdelijke huurcontracten. Tijdelijke huur mag in principe niet meer sinds de nieuwe huurwet, maar de laatste contracten lopen nog tot juli dit jaar. Mogelijk hebben sommige verhuurders nog gewacht met verkopen totdat deze contracten zijn afgelopen.

Het verkopen van de huurwoningen van investeerders zorgt voor een iets ruimere keuze voor mensen die een koopwoning zoeken.

Haven van Antwerpen krijgt vanaf volgend jaar luchtafweergeschut

9 hours 36 minutes ago

De haven van Antwerpen krijgt een luchtafweersysteem. Dat heeft de Belgische premier De Wever aangekondigd op een bijeenkomst van het Antwerpse havenbedrijf, meldt de VRT. Het is niet bekend om hoeveel luchtafweersystemen het gaat.

Wel is duidelijk dat het gaat om NASAMS, Noors-Amerikaanse afweersystemen die gebruikt kunnen worden om bepaalde vliegtuigen, drones en raketten op middellange afstand uit de lucht te schieten.

De haven van Antwerpen is een belangrijke economische en strategische haven in Europa. De haven wordt bijvoorbeeld gebruikt voor de aanvoer van Amerikaans militair materieel voor Oekraïne.

Volgens het ministerie van Defensie wordt het luchtafweersysteem samen met de Nederlandse krijgsmacht besteld. Nederland werkt al langer met NASAMS. De NASAMS werden in juni vorig jaar ook ingezet tijdens de NAVO-top in Den Haag.

Het luchtafweersysteem heeft drie lanceerrichtingen met raketten, een radarsysteem en een aansturingscentrale.

Vijandige drones

België kondigde in november vorig jaar aan het luchtbewakingscentrum in Bevekom te gaan versterken. In de maanden daarvoor waren er meerdere drones gesignaleerd bij vliegvelden.

"We moeten geen vijandige drones toelaten op ons grondgebied en boven onze militaire bases. De opdracht en richtlijnen zijn duidelijk: als het kan, halen we ze neer", zei defensieminister Francken in november.

Toen werd ook al bekend dat België wilde investeren in NASAMS-systemen en dat de haven van Antwerpen in beeld was als mogelijke locatie hiervoor.

Haven van Rotterdam

De haven van Rotterdam is in gesprek met het ministerie van Defensie en politie over de beveiliging van de haven, zegt directeur Boudewijn Siemons van Havenbedrijf Rotterdam. "Afweer tegen drones is daar een onderdeel van."

Maar over wat er precies wordt gedaan op het gebied van luchtafweer wil hij geen uitspraken doen. Wel noemt hij dat Nederland mobiele luchtafweersystemen heeft. Daarnaast zijn er gesprekken om ruimte op de Maasvlakte beschikbaar te maken voor militaire doeleinden en oefeningen in de haven mogelijk te maken, zegt Siemons.

Ruzie tussen het Pentagon en een AI-bedrijf: waarvoor mag je AI inzetten?

10 hours 10 minutes ago

Waar ligt de rode lijn voor het inzetten van AI in het leger? De Amerikaanse minister van Defensie Hegseth en het AI-bedrijf Anthropic hebben er een hoogoplopend conflict over.

Anthropic wil niet dat met zijn AI-model massasurveillances of autonome wapensystemen gemaakt worden. Minister Hegseth wil juist geen beperkingen opgelegd krijgen. Net als OpenAI, de maker van ChatGPT, heeft Anthropic een eigen chatbot ontwikkeld. Het bedrijf is minder bekend bij het grote publiek, maar gooit hoge ogen in de techwereld.

De kwestie draait om een deal die Anthropic en het ministerie vorig jaar sloten, waar zo'n 200 miljoen dollar mee gemoeid was. Het bedrijf kondigde "een nieuw hoofdstuk" aan, zo klonk het in een persbericht.

Van dat optimisme is weinig over. Begin dit jaar werd de discussie over die "verantwoorde AI", zoals Anthropic het omschrijft, ontketend. Hegseth stuurde een memo waarin stond dat de AI-toepassingen voor alles gebruikt mogen worden, zolang het binnen de wet past.

AI over leven of dood

Het memo leidt tot wrevel bij Anthropic dat de volgens het bedrijf verantwoorde AI-afspraken in één pennenstreek ziet verdwijnen. Anthropic wil koste wat kost voorkomen dat het AI-model gebruikt wordt voor massasurveillance, het grootschalig in de gaten houden van Amerikanen. Ook wil het niet bijdragen aan een autonoom wapensysteem, een techniek waardoor AI beslist over leven of dood.

Anthropic heeft zich gepositioneerd als 'buitenbeentje' binnen de AI-sector. Anthropic-topman Dario Amodei was een van de ontwerpers achter OpenAI, maar vertrok omdat hij het niet eens was met de koers van het bedrijf. Met zijn zus richtte hij daarom in 2021 Anthropic op.

Ontvoering Maduro

'Verantwoord' wordt het toverwoord. Amodei wil nieuwe techniek niet zomaar lanceren, zonder te weten wat de gevolgen zijn. Hij waarschuwde begin dit jaar in een essay dat overheden AI kunnen inzetten tegen burgers.

Toch sloot Amodei's bedrijf vorig jaar het contract met het Pentagon. Als enige AI-bedrijf voldoet het aan de hoogste veiligheidseisen, schrijft techsite The Verge. Volgens bronnen van The Wall Street Journal is de technologie daarnaast gebruikt bij de operatie om de Venezolaanse president Maduro te ontvoeren. Hoe precies, is nog altijd geheim.

AI kan op allerlei manieren ingezet worden, vertelt Paul Verhagen, technologie en geopolitiek-expert bij het Den Haag Centrum voor Strategische Studies. "Tijdens de operatie rondom Maduro kan AI bijvoorbeeld ingezet zijn om sociale media te analyseren om te kijken of de operatie nog geheim is."

Rare dynamiek

Hegseth lijkt geen tegenspraak te dulden. Hij wil voor vrijdag weten of Anthropic meegaat in de eisen of niet. Als het AI-bedrijf dat niet doet, gaat Hegseth het contract ontbinden. Ook dreigt hij om het bedrijf als supply chain risk aan te merken.

Dat zou betekenen dat producten van Anthropic niet meer gebruikt mogen worden door het leger. Ook andere bedrijven die gebruikmaken van de technologie van Anthropic en diensten leveren aan het Pentagon moeten hier dan mee stoppen.

Volgens Verhagen wordt dat label van de supply chain risk bijna nooit gebruikt voor Amerikaanse bedrijven. "Het soort bedrijven waar je dit op zou toepassen, zijn bedrijven die bijvoorbeeld gelieerd zijn aan de Chinese staat of Russische staatsoliemaatschappijen", zegt hij. "Aan de kant van het Pentagon krijg je ook een rare dynamiek: als we de technologie willen versnellen, waarom ben je dan je eigen bedrijven aan het uitbannen?"

Correspondent VS Ryan Hermelijn:

"Anthropic zegt het motto 'verantwoord omgaan met AI', als leidende bedrijfsfilosofie te hebben. En de vraag om het ministerie van Oorlog ongebreidelde toegang te geven tot z'n AI-modellen lijkt daar haaks op te staan. Hiermee staat Anthropic voor een dilemma waar eerder ook Google mee worstelde. Dat had het motto 'Don't be evil', dat vooral een marketinginstrument bleek in de strijd om wereldwijd de dominante zoekmachine te worden. Hiervoor werden militaire contracten binnengehaald en samengewerkt met autocratische regimes.

Voor het miljardenbedrijf is het contract van 200 miljoen dollar dat minister Hegseth dreigt te ontbinden, een bijzaak. Het bedrijf maakt zich meer zorgen dat het totaal buitenspel wordt gezet in de toeleveringsketen van het Pentagon, een maatregel die normaal alleen wordt toegepast op buitenlandse entiteiten in het kader van de nationale veiligheid. Die ultieme straf kan grote gevolgen hebben voor de groei en innovatie op de lange termijn en kan concurrenten die minder principieel te werk gaan een groot voordeel geven.

Dit is hoe dan ook een belangrijke testcase over de vraag of morele bezwaren en rode lijnen van techbedrijven überhaupt houdbaar zijn in de nieuwe AI-wapenwedloop, waar nog weinig spelregels voor zijn geschreven."

Kustgemeenten willen verplichte verzekering na vastlopen kotter

10 hours 14 minutes ago

De Noord-Hollandse kustgemeenten willen een verplichte aansprakelijkheidsverzekering voor schepen onder de 300 ton. Zo kan snel worden ingegrepen als bijvoorbeeld een vastgelopen viskotter moet worden geborgen. De Vissersbond reageert positief op het voorstel.

Het voorstel van de elf kustgemeenten volgt op het vastlopen van viskotter IJM22 bij zwaar weer, eind november 2023, meldt NH Nieuws. Het schip lag uiteindelijk drie weken vast op het strand van Zandvoort.

Bij het vlottrekken was het slecht weer en brak een aantal kabels. Maar de berging duurde vooral zo lang omdat de eigenaar van het schip onverzekerd was en de kosten niet kon dragen. Zo bleef lange tijd onduidelijk wie er verantwoordelijk was voor de regie en financiering van de berging.

Pas toen Lisette Reker, dochter van de eigenaar van de kotter, een inzamelingsactie begon en haar vader zijn spaargeld inzette kon de boot worden losgetrokken.

"Dit soort bergingspogingen kosten al snel tussen de 50.000 en 100.000 euro", zegt David Moolenburgh, burgemeester van Zandvoort en voorzitter van het Overleg Noord-Hollandse Kustgemeenten. "Omdat de eigenaar geen geld had en niet verzekerd was, keek iedereen naar elkaar van: 'Wie is hier verantwoordelijk?'"

De oplossing ligt voor de hand, zegt hij: "Je kunt beter verplicht verzekerd het water op gaan. Dan kom je ook niet voor zulke hoge kosten te staan als het fout gaat."

Verzekeraars

De Noord-Hollandse gemeenten doen hun voorstel voor de verplichte verzekering in een brief aan minister Karremans van Infrastructuur en Waterstaat. Hij moet nu zeggen wat hij van het voorstel vindt en het dan voorleggen aan verzekeraars.

Maar de Vissersbond reageert op voorhand positief. Voorzitter Johan Nooitgedagt toont zich verbaasd dat de aansprakelijkheidsverzekering nog niet verplicht is. "Als je als bergingsmaatschappij niet weet of je wel vergoed wordt voor het redden van zo'n schip, dan heb je wel een probleem", stelt hij.

Risico afschuiven

Nooitgedagt benadrukt dat een verplichte verzekering nog meer kosten betekent voor een branche die het financieel al moeilijk heeft. Maar dat is geen excuus om het niet te doen. "Je kunt toch niet zelf risico lopen en daarmee het risico afschuiven op een ander? Je hebt wel een maatschappelijke verantwoordelijkheid", aldus Nooitgedagt. Hij vergelijkt het met autorijden. "Zonder WA-verzekering mag je niet de weg op. Waarom zou je zonder dan wel de zee op mogen?"

De IJM22 heeft het avontuur van eind 2023 overleefd. Het schip bleek na de bergingsoperatie nog zeewaardig. "Mijn vader is weer op zee", laat Lisette Reker weten. Maar financieel is het nog steeds behelpen. Reker: "Mijn vader mag blij zijn als hij überhaupt een pensioentje heeft. Het zit allemaal niet mee."

Gesprekken tussen VS en Iran onder dreiging van Amerikaanse aanval

10 hours 53 minutes ago

Vertegenwoordigers van de VS en Iran zijn vandaag in Genève bij elkaar voor indirecte onderhandelingen. Die vinden plaats onder dreiging van een Amerikaanse aanval op Iran. De VS heeft daarvoor een oorlogsvloot klaarliggen in de regio rond de Perzische Golf.

Het is de derde ronde van onderhandelingen tussen de landen over het nucleaire programma van Iran. De VS wil dat het land stopt met het verrijken van uranium, dat gebruikt kan worden voor het maken van kernwapens. Iran heeft die eis eerder afgewezen, maar er zijn aanwijzingen dat Teheran concessies wil doen.

Akkoord uit 2015 opgezegd

Tijdens zijn eerste ambtstermijn zegde Trump een akkoord uit 2015 met Iran op, dat beperkingen oplegde aan het Iraanse kernwapenprogramma in ruil voor verlichting van de sancties tegen Iran.

Daarna begon Teheran met het verrijken van uranium tot 60 procent, dichterbij de 90 procent die nodig is voor een bom. Het Iraanse regime heeft daarbij steeds volgehouden dat het programma strikt vreedzaam is.

Vorig jaar vielen Israël en de VS twaalf dagen lang verschillende plaatsen in Iran aan met het doel het atoomprogramma te vernietigen. De VS zette daarbij zogenaamde bunkerbusters in, bommen die installaties diep onder de grond kunnen verwoesten. Iran stopte daarop de samenwerking met de IAEA.

Het Iraanse programma heeft sindsdien volgens experts niet veel vooruitgang geboekt. Het Witte Huis beweert dat het land binnen enkele dagen splijtbaar materiaal voor een atoombom zou kunnen maken.

Groot probleem

In zijn State of the Union-toespraak voor het Congres zei president Trump deze week dat een diplomatieke uitweg zijn voorkeur heeft, maar dat hij Teheran niet toestaat een kernwapen te ontwikkelen.

Minister van Buitenlandse Zaken Rubio zei in de aanloop van de onderhandelingen dat het "een groot, groot probleem" is dat Iran niet bereid is over inperking van zijn raketprogramma te praten.

Bij de gesprekken van vandaag zijn VS-gezant Steve Witkoff en Jared Kushner, de schoonzoon van president Trump, aanwezig. Namens Iran is minister van Buitenlandse Zaken Abbas Araqchi erbij. Ook Rafael Grossi, het hoofd van de IAEA, is als 'technisch waarnemer' naar Genève afgereisd. Oman fungeert als bemiddelaar bij de indirecte onderhandelingen.

Duizenden manschappen

De Amerikaanse troepenopbouw in het Midden-Oosten gaat intussen door. Washington heeft momenteel meer dan tien oorlogsschepen in de regio: één vliegdekschip, de USS Abraham Lincoln, negen torpedobootjagers en drie kustgevechtsschepen.

Een tweede vliegdekschip is inmiddels ook in de buurt. De USS Gerald Ford kwam deze week aan bij een Amerikaanse basis op Kreta. Het gebeurt zelden dat er twee vliegdekschepen met tientallen vliegtuigen en duizenden manschappen tegelijk worden ingezet.

Trump waarschuwde vorige week dat beperkte aanvallen op Iran tot de mogelijkheden behoren. Zowel de VS als Iran hebben aangegeven klaar te zijn voor een oorlog als de gesprekken in Genève mislukken.

Correspondent Midden-Oosten Daisy Mohr:

"De hele regio kijkt vandaag gespannen mee, want hoe gecompliceerd deze diplomatieke route is, is evident. Het wantrouwen over en weer is enorm en de resultaten zijn tot nu toe onbevredigend.

Of dit inderdaad de beslissende laatste ronde is om er diplomatiek uit te komen zal moeten blijken, maar de propagandamachines draaien hier in ieder geval overuren. Iedereen weet maar al te goed dat een oorlog tussen Iran en de VS de hele regio kan meetrekken en dat is iets waar veel regionale spelers absoluut niet op zitten te wachten.

Door Arabische bemiddelaars wordt achter de schermen al weken hard gewerkt om Trump te weerhouden van de militaire optie. Maar inmiddels is de Amerikaanse troepenopbouw in de regio de grootste sinds de aanloop naar de invasie van Irak in 2003. Het is nog de vraag of die militaire middelen echt ingezet worden, maar dat moment komt als het overleg mislukt wel dichterbij."

Drie keer brandstichting bij kerken Ede in week tijd

11 hours 15 minutes ago

In Ede is in een week tijd bij drie kerken brandgesticht. De politie onderzoekt of er een verband is en vraagt getuigen zich te melden.

De reeks incidenten begon vorige week in de nacht van donderdag op vrijdag bij evangelische gemeente De Schuilplaats aan de Otterloseweg. Het Nederlands Dagblad schrijft op basis van een brief van de kerk aan gemeenteleden dat iemand tussen 01.00 en 02.00 uur over het hek van het gebouw klom.

De indringer heeft daarna ramen vernield en brandgesticht in de ontmoetingsruimte. De schade bleef volgens de kerk beperkt.

Kerkdeur zwartgeblakerd

Twee dagen later was het raak bij de Evangelisch-Lutherse Kerk aan de Beukenlaan in de Gelderse plaats. Hier ontdekten kerkgangers op zondagochtend dat er een glas-in-loodraam was ingegooid, waarna iemand er een molotovcocktail doorheen had gegooid. Daardoor was een kleine brand ontstaan.

De derde vernieling gebeurde gisternacht rond 02.00 uur bij de hervormde Oude Kerk aan de Grotestraat, in het centrum van de stad. Hier stak iemand de kerkdeur van het monumentale pand in brand. Het hout daarvan raakte zwartgeblakerd en ook een groot raam erboven is zwart van het roet. Een dienst in het gebouw moest uitwijken vanwege de rooklucht die naar binnen was getrokken.

Volgens de politie zijn er bij geen van de drie incidenten gewonden gevallen. Iedereen die iets verdachts heeft gezien of relevante camerabeelden heeft uit de nachten van de incidenten, wordt opgeroepen zich te melden.

Gesurveilleerd

Over een mogelijk motief meldt de politie niets. Voorzitter Dirk Duijzer van de Edese Raad van Kerken zegt tegen het Nederlands Dagblad uit te gaan van een verward persoon of iemand die zich afreageert op symbolen van het christelijk geloof, niet terrorisme. "Het heeft ook iets treurigs."

Ede kent ruim dertig kerken, die zich volgens Duijzer nu zorgen maken. Ze vrezen niet alleen hierna aan de beurt te zijn, maar ook dat de schade de volgende keer misschien nog groter zal zijn. De Gelderlander schrijft dat de politie de komende tijd extra aandacht zal geven aan de kerkgebouwen in de stad.

Het advies aan kerken is om de surveillance te verbeteren, door bijvoorbeeld camera's op te hangen, omwonenden te vragen een oogje in het zeil te houden, of midden in de nacht eens langs te gaan bij het gebouw. Duijzer: "Als je dicht bij je kerk woont, zou je erover na kunnen denken om je hond rond die tijd uit te laten."